Junya Zhen và Jie Cui đã nghỉ việc dạy học ở tỉnh Hà Bắc, phía bắc Trung Quốc, vào năm 2023 để đi du lịch vòng quanh đất nước. Cặp đôi đã dành nhiều tháng liền ngủ trong chiếc SUV hybrid Wey Lanshan của nhà sản xuất ô tô Trung Quốc Great Wall Motor, đồng thời chia sẻ những chuyến phiêu lưu trên mạng xã hội.

Ban ngày, họ di chuyển, phát trực tiếp khi đang lái xe, chuẩn bị bữa trưa và chợp mắt trên hàng ghế sau có thể gập phẳng để tạo không gian ngủ thoải mái. Lộ trình của họ trải dài từ các điểm du lịch nổi tiếng của tỉnh Vân Nam ở phía tây nam đất nước đến những cảnh quan hoang vắng gần đó ở vùng Tây Tạng xa xôi. Khi mặt trời lặn, họ livestream những khung cảnh ngoạn mục và quảng bá các thiết bị cắm trại bằng ô tô. Khán giả của họ đón nhận nồng nhiệt: cặp đôi có hơn 570.000 người theo dõi trên Xiaohongshu và Douyin, phiên bản Trung Quốc của Instagram và TikTok.

Zhen và Cui là một phần của xu hướng đang lên. Những nỗ lực của chính phủ nhằm thúc đẩy du lịch nội địa cũng như việc người tiêu dùng tìm kiếm những kỳ nghỉ rẻ hơn đang thu hút ngày càng nhiều du khách Trung Quốc lựa chọn các chuyến đi đường bộ. Nhiều người thực hiện điều này trên những chiếc SUV điện hoặc hybrid sang trọng có thể cắm vào mạng lưới sạc rộng khắp của quốc gia, cho phép họ bỏ qua các loại hình lưu trú truyền thống và biến "cắm trại bằng ô tô" thành một nền kinh tế phong cách sống trị giá hàng tỉ nhân dân tệ.

Những người cắm trại bằng ô tô ca ngợi sự thoải mái, tiện lợi và những khoảnh khắc kết nối bất ngờ mà cách du lịch này mang lại. "Trước khi bắt đầu chuyến đi, tôi thường cảm thấy mọi người xa cách nhau và xã hội có thể thật lạnh lùng," Zhen, người đã 30 tuổi khi lên đường cùng Cui, chia sẻ. "Nhưng một khi bạn đã lên đường, bạn nhận ra mọi người đều tốt bụng. Dù bạn đối mặt với vấn đề gì, sẽ luôn có người ra tay giúp đỡ. Sự ấm áp đó thật khó quên."

Ngôi nhà di động

Người Trung Quốc yêu thích xe điện. Đây là thị trường xe điện lớn nhất thế giới, và vào năm 2025, BYD đã vượt qua Tesla để trở thành nhà sản xuất xe điện lớn nhất toàn cầu. Năm ngoái, số lượng xe điện và xe hybrid cắm sạc trên đường phố Trung Quốc đã vượt mốc 44 triệu chiếc, chiếm khoảng 13% tổng số ô tô của quốc gia.

Hạ tầng sạc của đất nước - rộng lớn nhất trên toàn cầu - đã góp phần thúc đẩy sự bùng nổ du lịch bằng xe điện. Theo dữ liệu của chính phủ, đến quý đầu tiên của năm 2026, mạng lưới sạc xe điện của Trung Quốc đã mở rộng 50% so với cùng kỳ năm trước lên hơn 21 triệu bộ sạc; gần như tất cả các trạm dừng nghỉ trên cao tốc đều được trang bị.

Các đợt phong tỏa nghiêm ngặt của chính sách Zero Covid cũng đẩy nhanh xu hướng này. Khi việc đóng cửa biên giới và giãn cách xã hội hạn chế du lịch nước ngoài, trào lưu cắm trại sang chảnh (glamping) đã cất cánh trên khắp Trung Quốc, khuyến khích nhiều người cắm trại gần nhà hơn và làm tăng nhu cầu về những chiếc ô tô được trang bị để cắm trại và ở lại qua đêm.

Các nhà sản xuất ô tô đã đáp lại. Trong thị trường xe điện cạnh tranh khốc liệt của Trung Quốc, những tính năng nổi bật sẽ bán được xe. Bắt đầu từ năm 2022, các nhà sản xuất đã tung ra các tùy chọn cắm trại và ngủ trưa nhắm đến những người đam mê hoạt động ngoài trời. Các tính năng này bao gồm từ khả năng cấp điện cho đèn khi đỗ xe đến các chế độ "Camp Mode" chuyên dụng giúp gập phẳng hoàn toàn ghế và điều chỉnh nhiệt độ cabin qua đêm. Chế độ "Sleep Mode" của nhà sản xuất xe điện Xpeng thậm chí còn bao gồm các bản ghi âm tiếng ồn trắng lặp đi lặp lại của tiếng lửa trại lách tách, tiếng sóng vỗ và tiếng mưa bão.

Những cabin công nghệ cao này cũng đã biến ô tô thành một phần mở rộng của phòng khách và phòng ngủ trong một xã hội nơi sự riêng tư khó có được, do các hộ gia đình nhiều thế hệ rất phổ biến. "Rất nhiều người vào xe của họ để chợp mắt một tiếng," Daniel Wu, người đứng đầu bộ phận thương hiệu và tiếp thị toàn cầu của XPeng, cho biết. "Sau giờ làm, họ sẽ ở lại trong xe khoảng một giờ trước khi về nhà, làm những việc họ thích - ví dụ như chơi game - đơn giản vì đó là một không gian quá thoải mái."

Những chiếc SUV ngày nay cũng có thể đóng vai trò là trạm cắm trại cuối tuần mà không cần sự cồng kềnh của một chiếc xe dã ngoại (RV). Không giống như những chiếc xe van cắm trại truyền thống với không gian sống cố định, những phương tiện hàng ngày này sử dụng bộ pin điện khổng lồ để cung cấp năng lượng cho các chức năng cắm trại như kiểm soát nhiệt độ qua đêm, đồng thời vận hành các thiết bị, từ vỉ nướng BBQ kiểu Hàn Quốc đến tủ lạnh mini và máy chiếu 4K. Một công ty khởi nghiệp, Rox Motor Tech, thậm chí còn cung cấp một chiếc SUV với nhà bếp gắn phía sau hoàn chỉnh với bếp từ và bình lọc nước.

Lea Lee, một nhà thiết kế 33 tuổi, đã nghỉ việc hai năm trước để cắm trại toàn thời gian bằng ô tô. Lối sống mới của cô, được ghi lại trên Xiaohongshu, cho phép cô đi du lịch cùng hai chú mèo mà nếu không sẽ bị cấm vào khách sạn. "Một trong những chuyến đi cắm trại đáng nhớ nhất của tôi là ở Tân Cương. Chúng tôi đỗ xe trên bãi cỏ ngay cạnh một con suối, và phong cảnh thực sự tuyệt đẹp," Lee nói. "Những chú mèo của tôi rất thích thú: Không người, không xe, chỉ có không gian rộng mở để chúng đuổi bắt nhau và săn chuột."

Lee không hề đơn độc. Trên Douyin, hashtag "cuộc sống cắm trại bằng ô tô" đã thu hút 9,2 tỉ lượt xem, nằm trong số các chủ đề liên quan đến cắm trại phổ biến nhất của nền tảng này. Các video hướng dẫn giải thích cách biến xe điện thành khu cắm trại và đề xuất nên mua thiết bị gì. Theo truyền thông địa phương trích dẫn dữ liệu từ nền tảng cho thuê xe Car Inc., lượng đặt thuê xe điện ở đại lục trong kỳ nghỉ Tết Nguyên đán năm nay đã tăng gấp sáu lần so với năm trước.

Theo iiMedia Research, đến năm 2030, thị trường cắm trại của Trung Quốc dự kiến sẽ tăng gấp đôi so với năm 2024, lên khoảng 72 tỉ USD. Cắm trại bằng ô tô cũng đã tạo ra một ngành công nghiệp phụ kiện béo bở. Một tìm kiếm trên Taobao trả về hàng nghìn danh sách rèm cửa sổ, khay gắn vô lăng để ăn uống và làm việc, và lều riêng tư gắn vào ô tô để tắm ngoài trời. Nệm xe hơi tùy chỉnh tạo ra bề mặt ngủ hoàn toàn phẳng đã trở thành một phụ kiện phải có: Trên JD.com, một mẫu bình dân bán chạy nhất, có giá chỉ 109 nhân dân tệ (16 USD), đã bán được hơn 600.000 chiếc.

Nhu cầu đặc biệt mạnh mẽ đối với các sản phẩm cao cấp. Doanh nghiệp kinh doanh nệm xe hơi tùy chỉnh của Dan Deng đã tăng trưởng lên 10 triệu USD doanh thu hàng năm kể từ khi ra mắt vào năm 2020. Cửa hàng được xếp hạng hàng đầu của ông trên Taobao bán những chiếc nệm trị giá 200 USD với máy bơm tích hợp và đệm khí tùy chỉnh giúp làm phẳng các đường viền của ghế xe điện đã gập. Deng, người đang trong một cuộc chạy đua không ngừng với những kẻ sao chép, dự kiến sẽ tăng gấp đôi doanh thu trong năm nay và mở rộng sang Mỹ. "Ngày nay, chúng ta đang thấy sự chuyển dịch từ việc sử dụng cắm trại với tần suất thấp sang các kịch bản hàng ngày như ngủ trưa trong ô tô hoặc nghỉ ngơi trong các chuyến đi đường dài," Deng nói. "Ngày càng có nhiều người biến chiếc xe của họ thành không gian sống thứ ba."

Xe điện lên ngôi

Với lạm phát dao động gần mức 0 trong bối cảnh thị trường bất động sản sụt giảm kéo dài, các hộ gia đình Trung Quốc đang eo hẹp về tiền mặt tìm cách cắt giảm chi tiêu. Theo truyền thông nhà nước, trong kỳ nghỉ lễ Quốc tế Lao động kéo dài, 325 triệu chuyến đi nội địa đã được thực hiện trên cả nước. Mặc dù con số này tăng 3,6% so với một năm trước, chi tiêu cho du lịch chỉ tăng 2,9%, cho thấy ngân sách eo hẹp hơn.

Có lý do chính đáng để theo đuổi giá trị. Theo Deutsche Bank, giá phòng khách sạn ở Trung Quốc đang tăng, với doanh thu trên mỗi phòng có sẵn - một chỉ số quan trọng của ngành - vượt qua mức trung bình toàn cầu trong quý đầu tiên của năm 2026. Trong các giai đoạn du lịch cao điểm như Tết Nguyên đán, giá phòng ở các điểm đến nổi tiếng như Tam Á, một hòn đảo nghỉ dưỡng có thể đến bằng ô tô qua phà, có thể tăng gấp ba lần.

Điều đó đang đẩy nhiều du khách hơn đến các chuyến đi ngoài trời rẻ hơn bằng ô tô. Chính phủ cũng đã khuyến khích du lịch nội địa bằng cách miễn phí đường cao tốc trong các ngày lễ lớn, giúp thúc đẩy hàng triệu chuyến đi đường bộ. Theo dữ liệu của chính phủ, trong kỳ nghỉ lễ 5 ngày, du lịch đường bộ chiếm 92% các chuyến đi liên vùng, trong khi các phương tiện năng lượng mới chiếm gần một phần tư lưu lượng giao thông trên đường cao tốc. Sự bùng nổ này cũng đã gây ra phản ứng dữ dội. Truyền thông địa phương đã đưa tin về những lời phàn nàn về việc người cắm trại chiếm dụng bãi đậu xe công cộng, và đầu năm nay, Tân Hoa Xã, hãng thông tấn nhà nước của Trung Quốc, đưa tin rằng những người cắm trại ở Thâm Quyến đã nấu lẩu trong công viên công cộng và đổ súp thừa ra bãi cỏ. Những người cắm trại bằng ô tô cũng dựa vào các ứng dụng bản đồ để tìm các điểm đỗ xe qua đêm do người dùng đề xuất, đôi khi ở bên ngoài các trường mẫu giáo, rạp chiếu phim và khu chung cư. Đáp lại, các thành phố đã thắt chặt các quy định. Các trung tâm du lịch ven biển bao gồm Bắc Hải ở Quảng Tây và Thụy Lệ ở Vân Nam hiện giới hạn việc đỗ xe RV trong sáu giờ, trong khi các thành phố bao gồm Thâm Quyến và Tam Á cấm đỗ xe qua đêm trong các công viên thành phố, đẩy khách du lịch đến các khu cắm trại chính thức cấm sử dụng điện trái phép và đốt lửa.

Tuy nhiên, bất chấp sự giám sát ngày càng tăng, những người tiên phong vẫn trung thành một cách quyết liệt. "Cắm trại bằng ô tô mang lại cho chúng tôi sự tự do thực sự," Zhen, cựu giáo viên, nói. "Chúng tôi không phải đặt khách sạn hay lo lắng về giờ trả phòng. Nếu mệt, chúng tôi chỉ cần ngủ bao lâu tùy thích."