Theo thông tư 50/2026/TT-NHNN, ban hành ngày 30.9, Ngân hàng Nhà nước mở lộ trình miễn tuân thủ trần cho vay trên tiền gửi cho các ngân hàng áp dụng ngưỡng tối thiểu 100% đối với cả tỉ lệ khả năng chi trả (LCR) và tỉ lệ nguồn vốn ổn định ròng (NSFR). Cơ chế này gắn việc miễn một giới hạn trên bảng cân đối với yêu cầu đáp ứng dòng tiền rút ra và duy trì nguồn tài trợ ổn định.

Quy định có hiệu lực từ 1.12.2026, áp dụng với ngân hàng thương mại và chi nhánh ngân hàng nước ngoài. Lộ trình bắt buộc áp dụng LCR và NSFR bắt đầu ngày 1.10.2028; các ngân hàng có thể đăng ký thực hiện sớm.

LCR đo lượng tài sản có tính thanh khoản cao so với dòng tiền ra ròng trong 30 ngày tiếp theo. Ở ngưỡng 100%, bộ đệm tài sản đủ điều kiện phải ít nhất bằng dòng tiền ra ròng được tính theo quy định. Tiền mặt, tiền gửi tại ngân hàng trung ương và một số loại trái phiếu đáp ứng điều kiện có thể nằm trong bộ đệm này.

NSFR so sánh nguồn vốn ổn định sẵn có với nguồn vốn ổn định cần thiết để tài trợ tài sản và các cam kết. Các khoản mục được gán trọng số theo đặc điểm và kỳ hạn. Chỉ tiêu này bổ sung góc nhìn về cơ cấu nguồn vốn bên cạnh khả năng đáp ứng nhu cầu tiền mặt ngắn hạn.

Theo lộ trình của thông tư nêu, LCR tối thiểu khởi đầu ở 50% từ 1.10.2028, tăng thêm 10 điểm phần trăm mỗi năm và đạt 100% từ 1.10.2033. NSFR bắt đầu ở 90%, tăng lên 95% một năm sau và đạt 100% từ 1.10.2030.

Trong giai đoạn áp dụng hai chuẩn mới,nếu ngân hàng chưa đạt ngưỡng tối thiểu 100% cho cả hai chỉ số trên, ngân hàng phải tuân thủ trần LDR 95%. Với ngân hàng chưa chuyển đổi, các quy định cũ tiếp tục được áp dụng trong thời gian chuyển tiếp.  Trần LDR theo khuôn khổ hiện hành là 85%.

Chênh lệch giữa hai mức trần không thể được quy đổi trực tiếp thành lượng tín dụng được cho vay thêm, bởi thông tư đồng thời thay đổi công thức LDR. Mẫu số mới tính đến các khoản như vốn điều lệ, một số quỹ, lợi nhuận chưa phân phối và nguồn vay nước ngoài sau những điều chỉnh theo quy định. Một số khoản đầu tư trái phiếu doanh nghiệp và cấp tín dụng ngoài cho vay phải được khấu trừ khỏi mẫu số.

Khi chuyển sang LCR và NSFR, ngân hàng cũng không còn phải tuân thủ giới hạn sử dụng vốn ngắn hạn cho vay trung, dài hạn theo khuôn khổ cũ, nhưng vẫn phải báo cáo chỉ tiêu này. Nghĩa vụ báo cáo đó chấm dứt khi ngân hàng áp dụng ngưỡng tối thiểu 100% cho cả hai tỉ lệ mới. Riêng LDR vẫn phải được báo cáo dù ngân hàng được miễn tuân thủ trần.

Việc áp dụng sớm đòi hỏi báo cáo đánh giá tuân thủ của ngân hàng và tổ chức kiểm toán độc lập. Các đánh giá phải xác nhận việc tuân thủ tại thời điểm cuối mỗi tháng trong ba tháng liền trước khi đăng ký. Ngân hàng phải thực hiện các ngưỡng đã đăng ký từ ngày đầu tiên của tháng tiếp theo.

Quyền miễn tuân thủ trần vẫn đi kèm sự giám sát của cơ quan quản lý. Căn cứ kết quả thanh tra, kiểm tra và giám sát, ngân hàng Nhà nước có thể yêu cầu ngân hàng thuộc diện miễn tiếp tục tuân thủ LDR khi cần bảo đảm an toàn hoạt động. Cơ quan này cũng có quyền yêu cầu áp dụng các giới hạn và tỉ lệ an toàn chặt chẽ hơn mức quy định trong thông tư.