Hiệu sách của tương lai chỉ dành cho một gu đọc

BBWV - Chỉ bán sách cho một gu đọc, các hiệu sách độc lập vẫn hút khách nhờ danh mục tuyển chọn kỹ và không gian gặp gỡ, biến thị trường ngách thành cơ hội kinh doanh.

Persephone Books ở Bath, Anh Ảnh: Geography Photos/Universal Images Group

Persephone Books ở Bath, Anh Ảnh: Geography Photos/Universal Images Group

Tác giả: Alice Robb

14 tháng 11, 2026 lúc 10:00 AM

Tóm tắt bài viết bởi

logo
  • Nhà xuất bản kiêm hiệu sách Persephone Books do Bà Francesca Beauman quản lý vừa mở rộng sang London, thành công thu hút độc giả nhờ chiến lược tinh gọn với 155 đầu sách tuyển chọn.
  • Số lượng hiệu sách độc lập tại Mỹ tăng 70% từ năm 2020, trong khi khu vực Anh và Ireland tăng từ 867 cửa hàng năm 2016 lên 1.086 cửa hàng vào năm 2025.
  • Tại Mỹ, doanh thu bán lẻ trực tiếp đạt 6,7 tỉ USD, giúp hiệu sách Love Potion Library của Bà Veena Patel tại San Francisco hòa vốn chỉ sau sáu tháng mở cửa.
  • Bà Isla Coole mở hai hiệu sách trinh thám và kinh dị tại Anh, thu về lợi nhuận ngay năm đầu tiên nhờ kết hợp bán vé 20 bảng cho các sự kiện trải nghiệm.
  • Các mô hình chuyên biệt như Sisters Books & Nooks của Bà Jamie Sharar hay Bad Girl Books của Bà Starlin Marot bùng nổ nhờ hiệu ứng quảng bá từ trào lưu BookTok.

Bước vào chi nhánh mới mở của Persephone Books tại Fitzrovia, nhà xuất bản kiêm hiệu sách chuyên giới thiệu những cây bút nữ thế kỷ 20 bị lãng quên, là trải nghiệm hoàn toàn trái ngược với đến một chuỗi hiệu sách. Không có bìa sách sặc sỡ hay dòng chữ màu neon đua nhau giành sự chú ý. Không có nhân viên thờ ơ ngồi ủ rũ sau màn hình máy tính. Thay vào đó, người bán sách khen lựa chọn của vị khách này rồi hào hứng giới thiệu sách cho vị khách khác.

Barnes & Noble tự hào có hơn 1 triệu đầu sách trong kho, còn Persephone Books chỉ có 155. Sách được xếp thành những chồng gọn gàng, mỗi chồng bốn hoặc năm cuốn, kèm lời giới thiệu ngắn in trên nền hoa văn. Tất cả đều khoác bìa xám dịu, “nghiêm túc nhưng không u buồn, nhẹ nhàng nhưng không nhàm chán”, theo giám đốc biên tập Francesca Beauman. “Danh mục được tuyển chọn rất kỹ và mang đậm dấu ấn cá nhân.” Persephone không tìm cách thu hút số đông, mà muốn giới thiệu với độc giả trung thành những cuốn sách giúp họ hiểu “cảm giác đấu tranh giành quyền bầu cử cho phụ nữ hay sống qua Thế chiến II là như thế nào.”

Thành lập năm 1999 dưới hình thức nhà xuất bản bán sách qua đường bưu điện, Persephone sau đó mở hiệu sách tại Bath và từ ngày 4.11 có thêm cửa hàng ở khu Fitzrovia của London. Theo Beauman, chiến lược tối giản, hiện chỉ xuất bản hai cuốn mỗi năm, giúp hãng thu hút cộng đồng độc giả trung thành, với hơn 100.000 người theo dõi trên Instagram và nhóm độc giả bản tin qua email “tương tác rất tích cực”. “Với Persephone Books, người ta hoặc chưa từng nghe đến, hoặc mê mẩn hoàn toàn.”

Đà phát triển của Persephone nằm trong làn sóng nở rộ của các hiệu sách chuyên biệt. Số hiệu sách độc lập tại Mỹ tăng 70% kể từ năm 2020, bất chấp những tin tức ảm đạm về sự suy giảm của văn hóa đọc. Riêng năm ngoái, 422 hiệu sách độc lập mới ra đời. Tại Anh và Ireland, số cửa hàng tăng từ 867 năm 2016 lên 1.086 năm 2025. Nhiều nơi phục vụ người yêu thích một thể loại hoặc chủ đề cụ thể: kinh dị, trinh thám, lãng mạn kỳ ảo, phong cách học thuật u tối hay những phụ nữ bị lịch sử lãng quên.

Khi độc giả ngày càng chia thành những nhóm sở thích riêng, còn việc chọn sách chịu tác động từ thuật toán gợi ý trên TikTok và Goodreads, các hiệu sách chuyên sâu này tìm được khách hàng không hài lòng với lựa chọn hạn chế trong thể loại mình yêu thích tại các chuỗi lớn, đồng thời mong muốn trải nghiệm trực tiếp hợp gu hơn. Những cửa hàng ấy đáp ứng nhu cầu sâu sắc về một nơi gặp gỡ ngoài nhà và chỗ làm, để các cộng đồng phát triển trên mạng xã hội có thể tụ họp ngoài đời.

“Tôi chỉ đọc tiểu thuyết tình cảm,” Veena Patel, người mở hiệu sách chuyên dòng này mang tên Love Potion Library tại San Francisco hồi tháng 4, nói. Một phân tích năm 2025 về thư viện số của hơn 3.000 người dùng Goodreads cho thấy người mê tiểu thuyết tình cảm ít thể hiện sự quan tâm đến thể loại khác nhất. Patel liên tục nghe tin các hiệu sách chuyên tiểu thuyết tình cảm ra đời khắp nước Mỹ. Hơn 230 cửa hàng, kể cả cửa hàng lưu động, đã mở trong ba năm qua. “Tôi cứ ngồi chờ mãi” một nơi như thế xuất hiện gần nhà, cô nói. Những khi lo âu vì công việc trong ngành công nghệ, Patel, ngoài 30 tuổi, đôi lúc mơ đến việc mở hiệu sách, có lẽ sau khi nghỉ hưu.

Nhưng rồi cô bắt đầu lên cơn hoảng loạn tại nơi làm việc. “Tôi nghĩ: ‘Mình không thể tiếp tục thế này.’” Hai vợ chồng dùng tiền tiết kiệm mở hiệu sách kiêm quán cà phê chuyên tiểu thuyết tình cảm tại khu Castro. Sáu tháng sau, họ cho biết hoạt động kinh doanh đã hòa vốn, một phần nhờ các sự kiện như câu lạc bộ đọc sách, đêm làm đồ thủ công và buổi hướng dẫn đính đá, kim tuyến lên bìa sách. “Ban đầu, chúng tôi tổ chức khoảng hai hoặc ba sự kiện mỗi tháng,” Patel nói. “Sau đó nhận ra đây là những ngày bán hàng tốt nhất nên chúng tôi tăng số sự kiện lên nhiều.” Cô cho biết: “Khách quen của chúng tôi là những người đọc tiểu thuyết tình cảm và cũng muốn có một chỗ để gặp gỡ.”

Năm ngoái, doanh thu qua kênh trực tuyến, gồm cả sách điện tử và sách nói, đóng góp khoảng 12,3 tỉ USD cho ngành xuất bản Mỹ. Nhưng bán lẻ tại cửa hàng vẫn mang về 6,7 tỉ USD, tăng từ 6,2 tỉ USD năm 2024. “Mọi người chán việc lên mạng rồi,” Isla Coole, người mở hiệu sách trinh thám Criminally Good Books tại York, Anh, năm 2024, nói. “Họ muốn nhìn tận mắt những cuốn sách. Họ muốn trò chuyện với người bán.” Để mừng khai trương cửa hàng mới chuyên sách kinh dị Horrifically Good Books, cô mời một diễn viên địa phương đọc thơ Gothic, trong đó có “The Raven” của Edgar Allan Poe, và bán vé trên Eventbrite với giá 20 bảng, tương đương 26 USD. Theo cô, cả sáu buổi đều hết vé, có buổi chỉ mất 20 phút sau khi đăng bán.

Sisters Books Nooks
Bên trong hiệu sách Sisters Books Nooks Ảnh: Charity Rebkah/Sisters Books & Nooks

Sisters Books & Nooks, hiệu sách lấy cảm hứng từ phong cách “dark academia” mở tại Cedar Rapids, bang Iowa, tháng 9.2025, dành một nửa diện tích cho chỗ ngồi. Đồng sở hữu Jamie Sharar liên tưởng phong cách này với “gam màu trầm, sách bìa da và kiến trúc có đường nét sắc sảo”. Đây là trào lưu thẩm mỹ trên Tumblr phát triển mạnh trong đại dịch, lấy cảm hứng từ những tiểu thuyết về đời sống đại học như “Brideshead Revisited” của Evelyn Waugh và “The Secret History” của Donna Tartt. Sharar cùng đồng sáng lập Sarah Danielson muốn tạo một “không gian thoải mái, pha trộn nhiều phong cách”, nơi người dân địa phương có thể thong thả xem sách hoặc tham gia buổi thư giãn bằng âm thanh, ký tặng sách và đêm đố vui. “Chúng tôi chỉ muốn tạo một không gian mà mọi người thấy mình có thể đến tụ họp,” Sharar nói.

Các hiệu sách chuyên biệt hưởng lợi từ sự bùng nổ của BookTok, nơi những nhà sáng tạo nội dung chia sẻ chuyến đi đến các hiệu sách ở xa, kèm ảnh những chồng sách lớn vừa mua. “Thật khó tin khi mọi người sẵn sàng đi xa đến vậy,” Starlin Marot, chủ Bad Girl Books, hiệu sách đầu tiên tại Anh chỉ chuyên tiểu thuyết lãng mạn kỳ ảo, nói. Từ khi mở cửa hồi tháng 7, cửa hàng ở Oxford của cô đã đón những vị khách kéo vali đến từ tận Italy và đảo Wight ngoài khơi bờ biển phía nam nước Anh.

“Chúng tôi đầu tư rất nhiều vào diện mạo cửa hàng,” Coole nói. “Tôi muốn mọi người bước vào rồi chụp ảnh đăng Instagram và mạng xã hội”, từ dòng chữ dát vàng ở lối vào đến bức tranh tường Agatha Christie cao từ sàn lên trần. Criminally Good Books có lãi ngay trong năm đầu tiên. Theo cô, cửa hàng mới chuyên sách kinh dị cũng đang phải chạy theo nhu cầu quá lớn. “Ngày nào chúng tôi cũng đặt thêm sách, đặt thêm, rồi lại đặt thêm.”

Theo Bloomberg

Theo phattrienxanh.baotainguyenmoitruong.vn

https://phattrienxanh.baotainguyenmoitruong.vn/hieu-sach-tuong-lai-chon-loi-di-chuyen-biet-61575.html

#sách
#cửa hàng sách
#hiệu sách
#gu đọc

Mới nhất

Videos mới nhất