Khi Z.ai Co., còn được biết đến với tên gọi Zhipu, trở thành nhà phát triển mô hình ngôn ngữ lớn đầu tiên trên thế giới niêm yết cổ phiếu vào tháng 1, công ty tiên phong về AI của Trung Quốc đã không ăn mừng trong một phòng tiệc hay khách sạn. Thay vào đó, họ đã thanh toán toàn bộ hóa đơn tại AGI Bar ở Bắc Kinh, chiêu đãi các lập trình viên, nhà nghiên cứu và kỹ sư đồ uống miễn phí trong năm ngày liên tiếp. Công ty thậm chí còn tặng cho quán chiếc cồng mang tính nghi lễ được đánh trong lễ niêm yết, hiện đang chào đón khách quen ngay tại lối vào.

Chỉ sau một năm mở cửa tại khu công nghệ Trung Quan Thôn của thành phố, quán bar đã trở thành một câu lạc bộ không chính thức cho ngành công nghiệp trí tuệ nhân tạo của Trung Quốc, mở ra một cánh cửa nhìn vào hệ sinh thái đang phát triển nhanh chóng của ngành. Các doanh nhân trao đổi thông tin, tuyển dụng nhân tài và kêu gọi các nhà đầu tư bên những ly bia được đặt theo tên các mô hình do trong nước xây dựng, tất cả đều theo đuổi điều mà nhiều người tin là cơ hội tốt nhất trong nhiều thập kỷ để Trung Quốc định hình lại trật tự công nghệ toàn cầu.

Không giống như Thung lũng Silicon, nơi một số ít phòng thí nghiệm tiên phong thống trị lĩnh vực này, Trung Quốc đang đặt cược rằng các mô hình trọng số mở có thể dân chủ hóa khả năng tiếp cận công nghệ, giải phóng một làn sóng khởi nghiệp trong mọi lĩnh vực từ tác nhân tự trị đến ứng dụng tiêu dùng.

"Tại sao lại đến đây?" nhà sáng lập AGI Bar, Song De, đặt câu hỏi. "Để chia sẻ thông tin hoặc thử nghiệm các ý tưởng."

Song là hiện thân cho sự hối hả không ngừng của ngành công nghiệp này. Anh đã bỏ học tại viện Công nghệ Rose-Hulman ở Indiana để khởi động một loạt dự án khởi nghiệp internet trước khi trở về Trung Quốc trong đại dịch Covid-19. Sau khi ChatGPT ra mắt vào năm 2022, anh đã xây dựng một trong những plug-in sớm nhất của nó, WebPilot, cho phép chatbot duyệt web. Dự án đã mang lại cho Song sự công nhận trong giới phát triển và các công việc tự do với một số phòng thí nghiệm AI hàng đầu của Trung Quốc.

Anh cũng bắt đầu viết blog về những phát triển mới nhất của ngành, trở thành một nhân vật quen thuộc trong cộng đồng AI. Nhưng việc tìm một nơi trung lập để mọi người từ các công ty đối thủ có thể gặp gỡ tỏ ra khó khăn. Vì vậy, anh đã tự mình mở một nơi như thế.

Nhờ lời truyền miệng, những khách hàng ban đầu như Z.ai và vị trí đắc địa ở Trung Quan Thôn nơi nhiều công ty khởi nghiệp đặt trụ sở, quán đã phất lên nhanh chóng. Như một đặc quyền cho dân công nghệ làm việc một mình, khách quen kết nối với Wi-Fi của quán có thể truy cập miễn phí mô hình V4 của DeepSeek.

Vào tháng 6, AGI Bar đã mở chi nhánh thứ hai tại Thượng Hải sau khi HSG, trước đây là Sequoia China, đề nghị cho thuê tầng trệt của vườn ươm khởi nghiệp của họ. Động thái này nhấn mạnh tốc độ các quỹ đầu tư mạo hiểm đã nhanh chóng coi quán bar này như một nơi tụ tập. Địa điểm mới lớn gấp năm lần so với quán ban đầu ở Bắc Kinh và có màn hình khổng lồ, đèn neon theo phong cách cyberpunk và một người pha chế robot.

Thực đơn phản ánh sự hưng phấn của ngành. Đồ uống đặc trưng của quán, AGI Bubble, chủ yếu là bọt với chỉ một chút bia. Nó có giá 9,9 nhân dân tệ (1,50 USD) cho một ly thường và 19,999 nhân dân tệ cho phiên bản ngoại cỡ, một sự ám chỉ hài hước đến các mức định giá AI "bong bóng."

Các quán bar không thiếu khách hàng tiềm năng. Sự bùng nổ AI của Trung Quốc được thúc đẩy bởi một loạt các mô hình hiệu quả về chi phí và ngày càng mạnh mẽ từ các công ty bao gồm DeepSeek, Z.ai và Moonshot, cho phép các công ty khởi nghiệp tập trung vào việc xây dựng doanh nghiệp dựa trên chúng. Chất xúc tác mới nhất đến vào tháng 7 với Kimi K3 của Moonshot, được nhiều nhà phát triển mô tả là một "khoảnh khắc DeepSeek" khác.

Chính phủ đã biến AI thành một trụ cột trung tâm trong chiến lược công nghiệp, hy vọng sẽ vượt qua Mỹ trong một công nghệ có khả năng thay đổi cuộc chơi. Bắc Kinh đang chuẩn bị chi gần 300 tỉ USD trong năm năm tới để xây dựng các trung tâm dữ liệu nhằm cung cấp sức mạnh tính toán và năng lượng mà AI yêu cầu. Các chính quyền địa phương đang cạnh tranh để thu hút các công ty AI bằng các khoản trợ cấp, giảm thuế và ưu đãi cho "công ty một thành viên," đặt cược rằng AI, bao gồm cả robot hình người, có thể tăng năng suất, làm đệm đỡ cho nền kinh tế đang chậm lại và giảm bớt các hạn chế về lao động trong tương lai khi dân số giảm.

Các gã khổng lồ công nghệ Tencent Holdings Ltd. và Alibaba Group Holding Ltd. đã sử dụng AI để cung cấp năng lượng cho các dịch vụ hàng ngày như thanh toán, thương mại điện tử và nhắn tin trong các siêu ứng dụng có mặt khắp nơi của họ. Khi Tencent đề nghị triển khai framework OpenClaw đang gây sốt lên máy tính để bàn vào tháng 3, hàng trăm người đã xếp hàng để thử, từ học sinh đến người về hưu.

Sự nổi tiếng của AGI Bar đã được thể hiện rõ vào tháng 7, khi Thượng Hải đăng cai hội nghị Trí tuệ Nhân tạo Thế giới. Giữa cái nóng 38°C (100°F), địa điểm này đã trở thành nơi trú ẩn cho các nhà sáng lập, kỹ sư và nhà đầu tư đổ về từ hội nghị.

Công ty tuyển dụng AI TTC đã tổ chức một bữa tiệc đêm khai mạc thu hút 300 người. "Thông thường chúng tôi cần một tên tuổi lớn để mọi người đến," Lemon Meng, quản lý khách hàng của TTC, người đã tổ chức sự kiện, cho biết. "Nhưng bản thân AGI Bar đã là sức hút."

Bên trong, các cuộc trò chuyện xoay quanh cơ hội việc làm, gây quỹ và mô hình mới ra mắt của Moonshot. Là một người thử nghiệm sớm, Song đã sử dụng Kimi K3 để xây dựng lại phần mềm chạy hệ thống đặt hàng của quán, nói đùa rằng cái gọi là "lập trình theo cảm hứng" có thể khiến các công ty phần mềm truyền thống phải đóng cửa.

Không khí bên trong AGI Bar phản ánh một niềm tin rộng lớn hơn rằng Trung Quốc có thể cạnh tranh với Mỹ về AI. Thay vì cố gắng chi tiêu nhiều hơn Thung lũng Silicon, Trung Quốc đang điều chỉnh cuốn cẩm nang chiến lược hàng thập kỷ đã giúp nước này thống trị các ngành công nghiệp bao gồm tấm pin mặt trời và xe điện: Làm cho công nghệ rẻ hơn và khuyến khích hàng ngàn công ty cạnh tranh.

Tư duy từ gốc rễ đó xuất phát từ sự cần thiết. Washington đã hạn chế quyền truy cập của Trung Quốc vào các chất bán dẫn tiên tiến nhất của Nvidia Corp. và kìm hãm dòng vốn của Mỹ vào các lĩnh vực công nghệ nhạy cảm, buộc các doanh nhân phải tận dụng tối đa các nguồn lực trong nước. Đồng thời, lệnh cấm của Bắc Kinh đối với các dịch vụ nước ngoài như ChatGPT đã tạo cho các công ty khởi nghiệp trong nước một đường băng được bảo vệ - giống như thời kỳ đầu của internet đã cho phép Baidu Inc., Alibaba và các nhà vô địch trong nước khác phát triển mạnh mẽ. Tuy nhiên, ngày nay, nhiều nhà sáng lập đang ngày càng xây dựng sản phẩm cho khán giả toàn cầu.

Hãy lấy Manus, một công ty khởi nghiệp do người Trung Quốc thành lập đã chuyển đến Singapore, phổ biến hóa các tác nhân AI đa dụng và đạt được thỏa thuận mua lại trị giá 2 tỉ USD bởi Meta Platforms Inc. - chỉ để rồi thỏa thuận bị các nhà quản lý Bắc Kinh hủy bỏ. Câu chuyện của họ vừa là một kế hoạch chi tiết cho thành công toàn cầu, vừa là một câu chuyện cảnh báo về việc đi trên dây địa chính trị.

Tuy nhiên, các công ty Trung Quốc đang tìm thấy một lượng người dùng ngày càng tăng bên ngoài biên giới quốc gia. Trên thị trường AI OpenRouter, các mô hình của Trung Quốc do DeepSeek dẫn đầu đã lần đầu tiên vượt qua các đối thủ Mỹ vào tháng 3 để chiếm hơn một nửa lượng token sử dụng. Airbnb Inc. và DoorDash Inc. là một trong những công ty đang thử nghiệm các hệ thống của Trung Quốc. Nhà Trắng đã cảnh báo rằng sự tiến bộ nhanh chóng của Trung Quốc một phần được thúc đẩy bởi việc tiếp cận các chip Nvidia bị hạn chế và bằng cách chắt lọc các mô hình tiên phong như Claude Fable 5.

Sự bùng nổ này đã khuyến khích các doanh nhân như Bruce Tan chấp nhận rủi ro. Kỹ sư phần mềm 38 tuổi này đã từ chức đồng sáng lập của một nhà phát triển hệ điều hành di động vào tháng 9 năm ngoái, từ bỏ khoản tiền thu được từ đợt phát hành cổ phiếu lần đầu sắp tới. Ba tháng sau, anh ra mắt Floatboat, một tác nhân AI mà anh gọi là cơ hội "chỉ có một lần trong đời." Tan nói rằng công ty khởi nghiệp của anh sẽ hợp nhất các trình duyệt, trình quản lý tệp và các công cụ máy tính để bàn khác vào một không gian làm việc AI duy nhất giúp giảm bớt sự phiền phức.

Khi Floatboat kỷ niệm 100 ngày thành lập, Tan đã mời hàng chục người dùng đầu tiên đến AGI Bar ở Bắc Kinh để ăn pizza và tôm hùm đất cay, một sự gợi nhắc đến linh vật hình giáp xác của OpenClaw. Anh phục vụ thức ăn trên những chiếc đĩa hình thuyền, một cách chơi chữ với tên công ty của anh và là biểu tượng của việc trụ vững trong làn sóng AI.

"Tôi không tin vào câu chuyện rằng làn sóng thủy triều AI sẽ nhấn chìm mọi người," Tan nói. "Tôi tin tưởng vững chắc vào giá trị con người và hoàn toàn đứng về phía nhân loại."

- Charlie Zhu, Zheping Huang