Các cơ quan an ninh Mỹ vừa cáo buộc những công ty AI hàng đầu của Trung Quốc, bao gồm DeepSeek và hãng phát triển Kimi là Moonshot AI, đã trích xuất kiến thức độc quyền từ các công ty Mỹ một cách có hệ thống, đồng thời cảnh báo các nhà phát triển tại Thung lũng Silicon cần bảo vệ thành quả của mình.

Theo tuyên bố chung được công bố vào thứ Ba bởi cơ quan An ninh Quốc gia (NSA), cục Điều tra Liên bang (FBI) và cơ quan An ninh Cơ sở hạ tầng và An ninh mạng (CISA), các công ty Trung Quốc đã sử dụng kỹ thuật gọi là "distillation" (chắt lọc mô hình) ít nhất là từ năm 2024 để truy cập và lấy thông tin từ các mô hình AI của Mỹ "ở quy mô công nghiệp" nhằm huấn luyện hệ thống của riêng họ. Các cơ quan này chỉ đích danh DeepSeek, Moonshot, Alibaba Group Holding, MiniMax, StepFun và Z.AI Co. đã thực hiện hành vi nói trên.

Trong quá khứ, các quan chức dưới chính quyền tổng thống Trump cũng như các nhà phát triển AI của Mỹ đã từng cáo buộc các công ty Trung Quốc chắt lọc dữ liệu từ các mô hình AI của Mỹ để xây dựng sản phẩm riêng. Phương pháp này, có thể được áp dụng hợp lệ khi một nhà phát triển AI sử dụng mô hình tiên tiến nhất của chính mình để huấn luyện một phiên bản tối ưu hóa năng lượng hơn, lại được coi là một hành vi không hợp lệ nếu thực hiện khi chưa được cho phép. Cảnh báo an ninh được phát đi vào thứ Ba đã đẩy các cáo buộc lên một bước mới, chi tiết hóa việc những hệ thống nào của Mỹ đã bị từng công ty Trung Quốc chắt lọc và vì mục đích gì, bao gồm cả việc cải thiện khả năng giải toán và rà soát mã nguồn cho các mô hình của họ.

Các cơ quan an ninh thậm chí khẳng định rằng nhiều khả năng các công ty này đang rút dữ liệu từ các mô hình của Mỹ "với sự hay biết của chính phủ Trung Quốc," đồng thời cáo buộc các doanh nghiệp này cố tình lách các hạn chế sử dụng của công ty Mỹ để truy cập vào hệ thống.

"Các công ty AI có trụ sở tại Trung Quốc điều hướng các yêu cầu chắt lọc dữ liệu qua nhiều lộ trình khác nhau để có được quyền truy cập trái phép, từ đó vi phạm các điều khoản sử dụng của những công ty AI Mỹ," các cơ quan này nêu rõ trong thông báo.

Người phát ngôn của đại sứ quán Trung Quốc chưa phản hồi yêu cầu bình luận. Chính phủ Trung Quốc trước đây từng bác bỏ các cáo buộc của Mỹ về việc sử dụng kỹ thuật chắt lọc dữ liệu. Đại diện của DeepSeek, Moonshot AI, Alibaba, MiniMax, StepFun và Z.ai cũng không lập tức phản hồi các yêu cầu bình luận.

Các cơ quan an ninh khuyến nghị các nhà phát triển AI của Mỹ nên hành động "ngay lập tức," bao gồm việc thay đổi phản hồi đối với các nỗ lực chắt lọc dữ liệu bị nghi ngờ là độc hại và chia sẻ thông tin tình báo về các chiến dịch chắt lọc này với nhau.

OpenAI và Anthropic PBC ngày càng phàn nàn nhiều hơn về việc các đối thủ Trung Quốc đang có được quyền truy cập trái phép vào các mô hình của họ để phát triển các công cụ trò chuyện riêng với chi phí chỉ bằng một phần nhỏ.

Vào tháng 6, Anthropic từng cáo buộc Alibaba tiến hành một nỗ lực quy mô lớn nhằm truy cập "bất hợp pháp" vào mô hình Claude của hãng bằng cách sử dụng hàng ngàn tài khoản giả mạo, theo thông tin Bloomberg News đã đưa trước đó.

Chính quyền tổng thống Trump hồi tháng 4 đã cam kết sẽ đưa ra các biện pháp tiếp theo để xử lý tình trạng này. Các nhà lập pháp Mỹ cũng đang xem xét các biện pháp nhằm trừng phạt những công ty Trung Quốc bị phát hiện sao chép không công bằng từ các đối tác Mỹ. Bản cảnh báo an ninh hôm thứ Ba có thể đóng vai trò là công cụ thúc đẩy nhanh hơn các nỗ lực đó.

Được đưa ra chỉ vài tuần trước khi tổng thống Donald Trump dự kiến đón tiếp chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình tại Washington trong một cuộc gặp thượng đỉnh quan trọng, những cáo buộc từ các cơ quan an ninh có thể làm gia tăng căng thẳng giữa hai nền kinh tế lớn nhất thế giới. AI đang ngày càng trở thành tâm điểm trong cuộc đối đầu giữa Mỹ và Trung Quốc, khi mỗi bên đều nỗ lực chi phối thị trường công nghệ này.

Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent hồi tháng 7 đã cảnh báo về triển vọng áp đặt các biện pháp trừng phạt đối với bất kỳ liên doanh Trung Quốc nào bị phát hiện có hành vi đánh cắp sở hữu trí tuệ. Phát biểu của ông Bessent được đưa ra chỉ vài ngày sau khi Moonshot phát hành Kimi K3, mô hình làm dấy lên mối lo ngại diện rộng về việc các công ty Trung Quốc đang thu hẹp khoảng cách với Mỹ trong lĩnh vực AI.

Với sự hỗ trợ của Maggie Eastland, Zheping Huang và Luz Ding