Thay vì phản ứng tích cực trước cam kết kiểm soát lạm phát của Fed, thị trường trái phiếu lại phát đi tín hiệu ngược lại khi lợi suất trái phiếu Chính phủ Mỹ kỳ hạn 30 năm vọt lên mức cao nhất kể từ năm 2007.

Diễn biến này cho thấy nhà đầu tư vẫn chưa hoàn toàn tin rằng Fed sẽ hành động đủ quyết liệt để đưa lạm phát trở về mục tiêu. Sự hoài nghi ấy nhanh chóng lan sang thị trường ngoại hối và chứng khoán, làm dấy lên câu hỏi về cách điều hành của ban lãnh đạo mới tại ngân hàng trung ương quyền lực nhất thế giới.

Sau cuộc họp chính sách tháng 7, Fed quyết định giữ nguyên lãi suất trong vùng 3,5% đến 3,75%. Đây là tháng thứ bảy liên tiếp lãi suất không thay đổi kể từ lần điều chỉnh gần nhất vào cuối năm ngoái. Trong thông điệp gửi tới thị trường, ông Warsh nhấn mạnh Fed vẫn coi kiểm soát lạm phát là ưu tiên hàng đầu và sẵn sàng hành động khi cần thiết.

Tuy nhiên, phản ứng của giới đầu tư lại đi theo hướng khác. Thay vì mua trái phiếu nhờ kỳ vọng lạm phát sẽ sớm được kiểm soát, nhà đầu tư đồng loạt bán ra các trái phiếu kỳ hạn dài.

Lợi suất trái phiếu Kho bạc Mỹ kỳ hạn 30 năm tăng gần 14 điểm cơ bản, chạm khoảng 5,23%, mức cao nhất trong 19 năm. Sang phiên giao dịch kế tiếp, lợi suất tiếp tục tăng lên quanh 5,24%. Trái phiếu kỳ hạn 10 năm cũng leo lên khoảng 4,7%, tiến sát vùng cao nhất kể từ đầu năm 2025.

Trong khi đó, lợi suất trái phiếu kỳ hạn 2 năm lại giảm nhẹ khi thị trường lùi kỳ vọng về thời điểm Fed nâng lãi suất.

Sự dịch chuyển trái ngược giữa các kỳ hạn khiến đường cong lợi suất trở nên dốc hơn đáng kể. Với giới đầu tư trái phiếu, đây là tín hiệu cho thấy thị trường tin Fed sẽ trì hoãn tăng lãi suất trong ngắn hạn, song lạm phát vẫn có nguy cơ kéo dài và buộc lãi suất dài hạn phải duy trì ở mức cao.

Đường cong lợi suất dốc lên thường phản ánh mức bù rủi ro lớn hơn mà nhà đầu tư yêu cầu khi nắm giữ trái phiếu dài hạn. Nói cách khác, thị trường đang yêu cầu Chính phủ Mỹ phải trả lãi cao hơn để bù đắp nguy cơ lạm phát tiếp tục bào mòn giá trị dòng tiền trong tương lai.

Các chỉ báo kỳ vọng lạm phát cũng củng cố nhận định này. Tỷ lệ hòa vốn lạm phát kỳ hạn 10 năm tăng mạnh nhất kể từ cuối năm 2024, cho thấy giới đầu tư bắt đầu điều chỉnh dự báo về triển vọng giá cả trong nhiều năm tới.

Theo nhiều chuyên gia quản lý tài sản, đây là dấu hiệu cho thấy thị trường đang đánh giá khoảng cách giữa phát biểu và hành động của Fed ngày càng lớn.

Ông Warsh nhiều lần khẳng định Fed sẽ đưa lạm phát trở lại mục tiêu 2%. Tuy nhiên, ngân hàng trung ương vẫn chọn cách quan sát thêm dữ liệu dù nền kinh tế Mỹ tiếp tục tăng trưởng ổn định và chỉ số giá tiêu dùng vẫn quanh mức 3,5%.

Tại cuộc họp báo, Chủ tịch Fed cho rằng mặt bằng lãi suất dài hạn đã tăng đáng kể trong thời gian qua và bản thân diễn biến này cũng góp phần siết chặt điều kiện tài chính. Theo lập luận của ông, thị trường đang hỗ trợ Fed làm chậm nhu cầu tín dụng, qua đó giảm bớt áp lực phải điều chỉnh lãi suất ngay lập tức.

Giới đầu tư dường như chưa bị thuyết phục.

Một số nhà quản lý quỹ cho rằng phản ứng của thị trường trái phiếu phản ánh sự thiếu chắc chắn về chiến lược điều hành của Fed. Nếu ngân hàng trung ương tiếp tục phát đi thông điệp cứng rắn nhưng vẫn giữ nguyên chính sách, thị trường sẽ bắt đầu nghi ngờ khả năng kiểm soát lạm phát của cơ quan này.

Đó là điều đặc biệt nhạy cảm trong bối cảnh lạm phát tại Mỹ đã cao hơn mục tiêu suốt nhiều năm liên tiếp.

Sự hoài nghi còn xuất hiện ngay bên trong Fed. Cuộc họp tháng 7 ghi nhận ba ý kiến phản đối quyết định giữ nguyên lãi suất, cho thấy nội bộ ngân hàng trung ương đang tồn tại các quan điểm khác nhau về thời điểm cần siết chặt chính sách.

Các ý kiến bất đồng vốn không phải điều hiếm gặp tại Fed, nhưng việc số lượng thành viên phản đối tăng lên khiến thị trường chú ý hơn. Điều này tạo cảm giác rằng quá trình hoạch định chính sách đang trở nên phức tạp hơn trong giai đoạn lạm phát vẫn cao còn tăng trưởng kinh tế chưa suy yếu rõ rệt.

Thị trường chứng khoán cũng phản ứng tiêu cực trước bức tranh đó. Chỉ số S&P 500 giảm khoảng 1,5% sau cuộc họp khi nhà đầu tư đánh giá Fed có thể sẽ phải nâng lãi suất vào thời điểm muộn hơn với cường độ mạnh hơn nếu áp lực giá cả tiếp tục kéo dài.

Đồng USD cũng suy yếu khi giới giao dịch điều chỉnh lại kỳ vọng về lộ trình chính sách tiền tệ.

Trong những ngày trước cuộc họp, nhiều tổ chức tài chính lớn tại Phố Wall từng dự báo Fed sẽ nâng lãi suất. Xác suất thị trường định giá cho kịch bản này có lúc lên tới khoảng 40%, phản ánh mức độ chia rẽ hiếm thấy về triển vọng chính sách ngay trước một quyết định của Fed.

Sau cuộc họp, phần lớn nhà đầu tư chuyển sang chờ đợi các báo cáo mới về lạm phát và thị trường lao động trước khi đưa ra dự báo tiếp theo.

Một yếu tố khác khiến thị trường gặp khó trong việc định hình kỳ vọng là phong cách điều hành của ông Warsh.

Khác với nhiều người tiền nhiệm vốn thường phát tín hiệu trước về hướng đi của chính sách tiền tệ, Chủ tịch Fed mới chủ động giữ khoảng trống cho các lựa chọn trong tương lai. Ông cho rằng việc cam kết quá sớm có thể làm giảm tính linh hoạt khi môi trường kinh tế thay đổi.

Ngay cả khi được hỏi về hội nghị Jackson Hole vào cuối tháng 8, nơi các thống đốc ngân hàng trung ương thường công bố những định hướng quan trọng, ông Warsh cũng từ chối đưa ra bất kỳ gợi ý nào về nội dung bài phát biểu.

Cách tiếp cận này giúp Fed tránh bị ràng buộc bởi các cam kết trước đó, nhưng đồng thời cũng làm gia tăng sự bất định trên thị trường tài chính.

Trong lúc ngân hàng trung ương chờ thêm dữ liệu, thị trường trái phiếu đang tự tạo ra hiệu ứng thắt chặt tiền tệ.

Lợi suất dài hạn tăng khiến chi phí vay mua nhà, phát hành trái phiếu doanh nghiệp và huy động vốn đều trở nên đắt đỏ hơn. Áp lực này xuất phát từ lạm phát kéo dài, quy mô nợ liên bang ngày càng lớn và nhu cầu huy động vốn khổng lồ của các tập đoàn công nghệ đang tăng tốc đầu tư vào trí tuệ nhân tạo.

Xu hướng đó cũng lan sang nhiều nền kinh tế phát triển khác khi lợi suất trái phiếu Chính phủ tại Anh và Đức đồng loạt đi lên sau cuộc họp của Fed. Các chuyên gia cho rằng nếu thị trường tiếp tục đặt dấu hỏi về quyết tâm chống lạm phát của Fed, tác động sẽ vượt ra ngoài nước Mỹ và kéo mặt bằng chi phí vốn toàn cầu lên cao.