Các quỹ phòng hộ định lượng (quant hedge fund) tại Trung Quốc ghi nhận mức sụt giảm mạnh nhất trong nhiều tháng qua vào tuần trước, khi thị trường trong nước lao dốc sau làn sóng bán tháo cổ phiếu chip trên phạm vi toàn cầu.

Một quỹ định lượng của công ty đầu tư do Liang Wenfeng, nhà sáng lập DeepSeek, điều hành đã giảm 15,7% trong tuần kết thúc ngày 17.7, theo dữ liệu Bloomberg thu thập được. Công ty Zhejiang High-Flyer Asset Management của Liang hiện quản lý hơn 70 tỉ nhân dân tệ (khoảng 10 tỉ USD).

Trong khi đó, một quỹ có chiến lược tương tự của HanTak Investment Management ước tính mất 16,1% giá trị trong cùng giai đoạn, khiến mức lợi nhuận vượt trội (alpha) tính từ đầu năm thu hẹp còn 7,1 điểm phần trăm. Một chiến lược khác của HanTak bám theo chỉ số CSI 500 cũng giảm 14,3%. Công ty có trụ sở tại Bắc Kinh này đang quản lý hơn 5 tỉ nhân dân tệ.

Đợt sụt giảm mạnh phản ánh tác động từ những biến động dữ dội của nhóm cổ phiếu liên quan đến trí tuệ nhân tạo (AI). Sau giai đoạn tăng nóng trong nửa đầu năm, các cổ phiếu AI đồng loạt lao dốc khi lo ngại về bong bóng đầu cơ ngày càng gia tăng.

Theo Shenzhen PaiPaiWang Investment & Management, đơn vị theo dõi hiệu quả hoạt động của các quỹ phòng hộ, mức lợi nhuận vượt trội trung bình của các quỹ định lượng Trung Quốc trong nửa đầu năm chỉ còn 3,5%, giảm hơn 10 điểm phần trăm so với cùng kỳ năm trước. Đà tăng quá mạnh của cổ phiếu AI khiến các danh mục đầu tư đa dạng hóa gặp nhiều khó khăn trong việc vượt hiệu suất thị trường.

"Đây là một môi trường thị trường cực kỳ khắc nghiệt mà toàn bộ ngành đều phải đối mặt," HanTak viết trong thư gửi nhà đầu tư mà Bloomberg tiếp cận được.

Chỉ số CSI 1000, đại diện cho nhóm cổ phiếu vốn hóa nhỏ tại Trung Quốc, đã giảm hơn 12% trong tuần trước, mức giảm mạnh nhất kể từ đợt bán tháo khiến nhiều quỹ định lượng lao đao vào tháng 2.2024. Đến chiều 20.7, chỉ số này tiếp tục giảm hơn 4%, trái ngược với đà tăng của chỉ số chuẩn CSI 300.

Trước khi thị trường lao dốc, quỹ CSI 1000 Quant Multi-Strategy No.1 của High-Flyer đã vượt hiệu suất chỉ số tham chiếu trung bình 24 điểm phần trăm mỗi năm kể từ khi thành lập cách đây gần tám năm, theo dữ liệu của PaiPaiWang.

HanTak từ chối bình luận ngoài nội dung đã gửi cho nhà đầu tư. High-Flyer chưa phản hồi yêu cầu bình luận từ Bloomberg.

Theo HanTak, nguyên nhân khiến quỹ giảm mạnh trong tuần trước là sự đảo chiều đột ngột của xu hướng thị trường kể từ ngày 29/6. Nhóm cổ phiếu tăng trưởng có động lượng cao – vốn dẫn dắt đà tăng trong nửa đầu năm – bất ngờ bị bán tháo mạnh.

Làn sóng giảm giá của cổ phiếu công nghệ ở thị trường nước ngoài nhanh chóng lan sang chuỗi cung ứng công nghệ toàn cầu. Cùng lúc, dư nợ cho vay ký quỹ tại Trung Quốc suy giảm, lo ngại thanh khoản bị hút bởi các đợt IPO quy mô lớn và xu hướng giảm đòn bẩy trên diện rộng càng khiến tâm lý né tránh rủi ro gia tăng.

HanTak cho biết đợt bán tháo còn bị khuếch đại bởi việc nhiều yếu tố mà các mô hình định lượng sử dụng để giao dịch cùng lúc đảo chiều. Những yếu tố vốn thường bù trừ lẫn nhau như động lượng (momentum), thanh khoản và đảo chiều ngắn hạn (short-term reversal) đều đồng loạt giảm, tạo ra một môi trường đặc biệt bất lợi cho các chiến lược đầu tư định lượng.

Bên cạnh đó, mức biến động của thị trường cao hơn khoảng 50% so với năm ngoái, khiến tác động tiêu cực lên các danh mục đầu tư càng trở nên nghiêm trọng.

Trước bối cảnh đó, hơn 10 quỹ phòng hộ Trung Quốc, bao gồm cả các quỹ định lượng và quỹ đầu tư chủ động, đã công bố kế hoạch sử dụng vốn tự có để mua chính các sản phẩm của mình nhằm củng cố niềm tin của nhà đầu tư. Xu hướng này tăng tốc rõ rệt trong tháng 7.

Ngày 19.7, Ningbo Lingjun Investment Management Partnership cam kết đầu tư 200 triệu nhân dân tệ vào các quỹ của chính mình, trong khi Ningbo Alpha2Fund Investment Management Partnership Enterprise cũng công bố kế hoạch rót 100 triệu nhân dân tệ, theo các thông báo riêng của hai công ty.