Thưởng cổ phiếu từng là đặc quyền dành riêng cho các lãnh đạo cấp cao, những nhân sự đời đầu của các startup và kỹ sư phần mềm.

Giờ đây đã khác. Các quy định mới về thuế quốc tế và bán cổ phiếu đang thúc đẩy các công ty Mỹ mở rộng quyền chọn này cho nhiều nhân viên cấp thấp hơn. Theo một phân tích 8.000 khoản thưởng cho nhân viên từ 480 công ty của nền tảng tính lương Deel, số lượng nhân viên bán hàng nhận thưởng cổ phiếu đã tăng gần 30% kể từ giữa năm 2025. Các đội ngũ marketing cũng ghi nhận mức tăng 24% trong cùng kỳ, trong khi mức tăng ở các kỹ sư phần mềm, nhân viên dữ liệu và hỗ trợ khách hàng khiêm tốn hơn.

"Tôi nghĩ nó đang dần trở thành một phần được kỳ vọng trong gói lương thưởng của người lao động, nhưng nó không giống như lương," nhà kinh tế Lauren Thomas của Deel cho biết.

Theo bà Thomas, viễn cảnh được trả công bằng cổ phiếu, vốn có thể tăng giá trị đáng kể khi cổ phiếu công ty hoạt động tốt, đang ngày càng hấp dẫn đối với người lao động khi họ phải đối mặt với tình trạng tăng trưởng lương trì trệ. Bất chấp những rủi ro liên quan đến biến động thị trường, ngày càng nhiều nhân viên xem các khoản thưởng cổ phiếu như một cách để theo kịp lạm phát. Theo một nghiên cứu được công bố trên tạp chí International Review of Applied Economics, số lượng người lao động Mỹ nắm giữ các khoản thưởng cổ phiếu đã tăng từ 10 triệu người vào đầu những năm 2000 lên khoảng 14 triệu người vào năm 2025.

Các khoản thưởng cổ phiếu có thể mất nhiều năm để được hưởng, có thể khó chuyển thành tiền mặt và có thể trở nên vô giá trị nếu công ty thất bại. Nhưng khi thành công, nó có thể tạo ra sự giàu có lớn hơn nhiều so với chỉ riêng tiền lương, mang lại cho nhân viên tại các công ty đại chúng lớn một phần lợi ích đáng kể trong sự tăng trưởng của tập đoàn.

Đây là một canh bạc mà những người có thu nhập cao đã chấp nhận từ lâu. Theo nghiên cứu Lương thưởng CEO của trường Luật Harvard, các khoản thưởng cổ phiếu chiếm gần 3/4 tổng thu nhập của các CEO và là lý do chính khiến mức lương của họ thường xuyên vượt xa các nhân viên cấp thấp. Gói lương thưởng trị giá 158 tỉ USD của Elon Musk tại Tesla hoàn toàn dựa trên cổ phiếu, nghĩa là ông chỉ có thể nhận được toàn bộ giá trị của nó nếu cổ phiếu công ty tăng giá và nhà sản xuất ô tô này đạt được các mục tiêu hoạt động. Tại Microsoft, khoảng 90% trong gói lương thưởng 96,5 triệu USD của CEO Satya Nadella trong năm tài chính 2025 đến từ cổ phiếu công ty.

Ngày càng nhiều công ty mở rộng các khoản thưởng này cho nhân viên cấp thấp hơn. Trong ngành công nghệ, Microsoft, Google của Alphabet, Facebook của Meta Platforms, Amazon.com và Intel là những công ty thưởng cổ phiếu cho nhân viên bán hàng, marketing và nhân sự với tỉ lệ cao nhất, theo phân tích của nhà kinh tế Jakob Brounstein từ Revelio Labs. Ông Brounstein cũng nhận thấy Apple, Google, Facebook, Intuit và Amazon là những công ty có khả năng cấp thưởng cổ phiếu cao nhất cho các đội ngũ kinh doanh và tài chính của họ. Ông nói thêm, nhìn chung, đây là những nhóm ít có khả năng nhận được thưởng cổ phiếu nhất. Deel cho biết các kỹ sư phần mềm trong lịch sử là những người nhận được nhiều khoản thưởng này nhất.

Không phải tất cả các công ty đều đang mở rộng chính sách trả thưởng bằng cổ phiếu. Giám đốc Tài chính của Autodesk, ông Janesh Moorjani, gần đây đã nói với Bloomberg rằng công ty phần mềm này đã giảm các khoản thưởng cổ phiếu tính theo tỉ lệ trên tổng doanh thu.

"Đó là một chi phí kinh tế đối với các cổ đông, vì vậy chúng tôi cần quản lý nó như bất kỳ chi phí nào khác," ông Moorjani nói.

Tuy nhiên, ngay cả người lao động bên ngoài Bắc Mỹ cũng đang nhận được nhiều cổ phiếu hơn trong gói thu nhập của mình. Tại Đức và Anh, những thay đổi về thuế đã giúp việc trả thưởng bằng cổ phiếu trở nên dễ dàng hơn. Deel nhận thấy số lượng người lao động nhận thưởng cổ phiếu đã tăng 62% ở Đức và 51% ở Ấn Độ trong nửa đầu năm 2026 so với nửa đầu năm 2025, trong khi con số này ở Mỹ là 29%.