Trong 12 năm lãnh đạo Royal Bank of Canada (RBC), Dave McKay đưa ngân hàng từ vị thế lớn mạnh trong nước trở thành một trong những ngân hàng có giá trị nhất thế giới, gần đây một lần nữa vượt Goldman Sachs về vốn hóa thị trường. Giờ đây, McKay, người được đào tạo về lập trình máy tính, đang chèo lái RBC vượt qua những thách thức mới, từ sự trỗi dậy của trí tuệ nhân tạo đến tình trạng lạnh nhạt kéo dài trong quan hệ Mỹ và Canada vốn có vai trò then chốt. Cuộc phỏng vấn đã được biên tập cho rõ ý và ngắn gọn.

Quan hệ căng thẳng giữa Mỹ và Canada ảnh hưởng thế nào đến hoạt động kinh doanh của RBC và nền kinh tế Canada nói chung?

“Căng thẳng đã làm chậm tăng trưởng ở một số lĩnh vực. Người tiêu dùng trì hoãn mua nhà vì bất định, còn hoạt động đầu tư cũng chậm lại. Chúng tôi cũng ghi nhận tình trạng mất việc làm tại một số ngành chủ chốt. Những tác động này có lẽ đã kéo giảm hơn một điểm phần trăm tăng trưởng kinh tế. Tuy vậy, người tiêu dùng Canada vẫn cho thấy sức chống chịu rất tốt và khu vực dịch vụ vẫn hoạt động khả quan. Những người chưa mua nhà đang chi tiền cho du lịch, lưu trú, ăn uống và giải trí. Các lĩnh vực này tạo nhiều việc làm và giúp duy trì hoạt động của nền kinh tế. Nhưng đúng là căng thẳng đã gây tác động.”

Alberta vừa bác bỏ phương án tách khỏi Canada, nhưng tư tưởng ly khai vẫn là mối lo chính trị đáng kể tại tỉnh giữ vai trò trung tâm của ngành dầu khí nước này. Ông từng trao đổi với thủ tướng Canada Mark Carney về những bất bình của Alberta. Các cuộc trao đổi tập trung vào điều gì?

“Chúng tôi trao đổi về nguyên nhân dẫn đến sự bất bình và liệu những vấn đề đó đã được giải quyết thỏa đáng hay chưa. Sự bất bình bắt nguồn từ một thập kỷ chính phủ liên bang dưới thời Justin Trudeau cản trở việc tiếp cận tài nguyên bằng các lệnh cấm tàu chở dầu và quy định giới hạn phát thải, ngay cả khi những nước như Nhật Bản, Hàn Quốc và Đức tìm đến Canada để mua năng lượng. Dưới thời chính phủ Carney, đã có sự chuyển hướng căn bản sang sử dụng tài nguyên để hỗ trợ các đồng minh và đối tác, đa dạng hóa nền kinh tế và tạo thịnh vượng. Tôi nghĩ Alberta ghi nhận cam kết của thủ tướng trong việc đưa những nguồn tài nguyên đó ra thị trường.”

Ông đang sử dụng AI tại ngân hàng như thế nào?

“Tôi có tác nhân AI riêng hỗ trợ công việc CEO, thực chất là cả một bộ tác nhân AI. Tôi chưa công bố toàn bộ những gì chúng tôi đang xây dựng, nhưng đây là bộ công cụ rất tiên tiến. Mỗi sáng, tôi yêu cầu hệ thống tổng hợp những gì diễn ra trong đêm và các dữ liệu quan trọng sẽ được công bố trong ngày. Tôi dùng nó để phân tích hành vi người tiêu dùng, thị trường, kinh tế và rủi ro. Tôi đối chiếu nhận định bên ngoài với đánh giá của đội ngũ nội bộ, đồng thời xem xét các dự báo ở những khung thời gian khác nhau. Công cụ cũng giúp tôi tìm hiểu sâu về hoạt động trong ngân hàng mà không phải gọi người này, người kia làm hết báo cáo này đến báo cáo khác. Tôi có thể làm việc nhanh gấp năm lần, nắm bắt xu hướng dữ liệu và lần lượt giải quyết các câu hỏi.”

Đâu là mối đe dọa lớn nhất đối với ngành ngân hàng trong 10 năm tới mà mọi người chưa chú ý đúng mức?

“Tôi lo về lợi suất dài hạn và cung cầu trên thị trường nợ. Nhu cầu vay nợ hiện dường như không có điểm dừng, nhằm tài trợ cho thâm hụt ngân sách của các chính phủ phương Tây, làn sóng bùng nổ AI và tăng trưởng kinh tế. Điều đó gây áp lực lên thị trường trái phiếu và cổ phiếu trong việc cung ứng vốn. Hệ quả đối với lạm phát và lợi suất dài hạn có thể trở thành vấn đề đáng ngại. Tôi lo về nền tảng tài chính của chúng ta, đặc biệt ở cấp chính phủ.”

RBC là ngân hàng Canada duy nhất trong số gần 24 đơn vị dựng sổ cho đợt phát hành cổ phiếu lần đầu ra công chúng (IPO) của SpaceX. Ông đánh giá thế nào về làn sóng IPO tiếp theo trong lĩnh vực AI, bao gồm Anthropic?

“Một số đợt IPO có kết quả không tốt. Điều đó không có nghĩa Anthropic sẽ không thành công, bởi đây là doanh nghiệp dẫn đầu thị trường, nhưng vẫn có nhiều bất định về doanh thu tương lai và chi phí xây dựng hạ tầng.

Nhu cầu đang thay đổi, còn các công ty đang tìm hiểu người dùng sẽ sử dụng sản phẩm ra sao và sẵn sàng trả bao nhiêu. Điều này khiến việc dự báo dòng tiền khó khăn hơn và định giá kém chắc chắn hơn. Cách tính phí là một phần lớn của sự bất định đó. Một số nhà cung cấp AI đang cân nhắc thu một phần khoản chi phí mà công nghệ giúp khách hàng tiết kiệm được, thay vì tính phí cố định. Tuy nhiên, chưa rõ các doanh nghiệp có chấp nhận mô hình này hay không. Một công ty liệu có trả cho Anthropic 30% số tiền tiết kiệm được? Có thể một số công ty sẽ đồng ý, nhưng nếu cảm thấy phải chia sẻ quá nhiều, họ sẽ có động lực đàm phán giảm giá hoặc tìm giải pháp khác.”