Mỹ đã leo thang cuộc chiến thương mại với Canada sau khi Ottawa đáp trả bằng thuế quan, tiến tới chặn nhập khẩu một số sản phẩm đồng thời áp thuế mới lên các mặt hàng khác, cũng như tìm cách cấm các công ty Canada bán hàng cho các nhà thầu chính phủ.

Các biện pháp được chính quyền Trump công bố trong một loạt tuyên bố vào thứ Ba bao gồm lệnh cấm đối với whey protein, một số loại rượu whisky lúa mạch đen và các loại rượu mạnh khác, bia mạch nha và một số loại rượu vang nho, bia không cồn và xe máy. Tổng thống Donald Trump bắt đầu cân nhắc về các lệnh cấm để đáp trả quyết định của một số tỉnh của Canada cấm các sản phẩm rượu của Mỹ nhằm phản ứng với thuế quan và các mối đe dọa sáp nhập của ông.

Ông Trump đã mở rộng thuế quan theo Mục 338, quyền lực có từ luật thuế quan Smoot-Hawley thời Đại suy thoái và được thử nghiệm lần đầu vào tháng 8, bằng cách áp dụng chúng cho một số loại phô mai, da động vật, thuyền máy, một số sản phẩm nhôm và giấy, xe golf và nệm.

Tuy nhiên, chính quyền Trump cũng loại trừ một số sản phẩm trước đó đã bị áp thuế theo Mục 338, bao gồm muối, giấy vệ sinh, ga trải giường, và rượu whisky cùng rượu mùi trong các bình chứa có kích thước trên bốn lít.

Lệnh cấm nhập khẩu đối với một số sản phẩm sữa và rượu của Canada sẽ có hiệu lực sau ba tuần, một quan chức cấp cao của chính quyền nói với các phóng viên. Các sửa đổi đối với thuế quan Mục 338 sẽ có hiệu lực sau một tuần.

Mặt hàng sữa từ lâu đã là một vấn đề gây tranh cãi ở cả hai bên biên giới. Chính phủ Canada áp thuế đối với các sản phẩm sữa nhập khẩu khi chúng vượt quá một khối lượng nhất định, điều mà Mỹ cho là bảo hộ quá mức.

Trong khi đó, quan chức cấp cao của chính quyền cho biết các mối đe dọa của ông Trump về việc tăng thuế ô tô của Canada lên 50% vào ngày 1 tháng 1 vẫn còn hiệu lực. Vị quan chức này cũng cho biết họ dự kiến sẽ có một cuộc đối thoại với các đối tác Canada trong những ngày tới.

Ông Dominic LeBlanc, bộ trưởng chịu trách nhiệm về thương mại của Canada với Mỹ, cho biết chính phủ của ông đang đánh giá các biện pháp thuế quan mới nhất của Washington và ông đang liên lạc với Đại diện Thương mại Mỹ Jamieson Greer.

"Khi Mỹ sẵn sàng tham gia, chính phủ chúng tôi sẽ làm việc với thiện chí và mang tính xây dựng hướng tới một mối quan hệ thương mại an toàn hơn, cùng có lợi, hoàn toàn tôn trọng chủ quyền của Canada," ông nói trong một bài đăng trên mạng xã hội.

Trong một bài đăng trên Truth Social vào đầu ngày thứ Ba, ông Trump cũng thông báo sẽ loại bỏ hàng hóa Canada khỏi danh sách nhà cung cấp cho chính phủ Mỹ "trừ khi Canada khôi phục lại sự có đi có lại đầy đủ và công bằng cho Nông dân và Công ty Mỹ."

Ông Trump cho biết hàng hóa và dịch vụ của Canada được bán theo cái gọi là Lịch trình trao thầu đa dạng (Multiple Award Schedule) trị giá hơn 50 tỉ USD mỗi năm. Vị quan chức cấp cao sau đó đã làm rõ rằng mặc dù Nhà Trắng tính toán thị trường mua sắm của Mỹ ở mức đó, các công ty Canada không phải lúc nào cũng chiếm toàn bộ con số này.

Hành động của tổng thống Mỹ là đòn giáng mới nhất trong cuộc chiến thương mại đã mở rộng ra ngoài phạm vi thuế quan. Các cuộc đàm phán giữa Mỹ và Canada về một thỏa thuận đình chiến thương mại đã sụp đổ vào phút chót hồi tháng 8, dẫn đến việc chính quyền Trump áp thuế 50% lên hàng tỉ USD hàng hóa của Canada.

Kể từ đó, ông Trump đã ra lệnh đổi tên hồ Ontario thành "hồ America," gây ra sự phản đối từ người dân Canada và thậm chí một số đồng minh Đảng Cộng hòa trong nước. Ông cũng đe dọa chấm dứt việc bán máy bay của công ty Bombardier Inc. có trụ sở tại Canada ở Mỹ và đặt câu hỏi về giá trị của đồng tiền Canada.

Thủ tướng Canada Mark Carney đã từ chối lùi bước. Sau khi các cuộc đàm phán thương mại sụp đổ, ông tuyên bố sẽ "ăn miếng, trả miếng." Vào ngày thứ Ba, các loại thuế quan đáp trả đối với hàng trăm mặt hàng tiêu dùng của Mỹ, bao gồm xe máy, mỹ phẩm và phô mai, đã có hiệu lực. Chính phủ của ông Carney cũng tăng thuế đối với nhiều mặt hàng thép của Mỹ từ 25% lên 50%.

Các loại thuế trả đũa của Canada có nguy cơ tàn phá các chuỗi cung ứng được tích hợp chặt chẽ, ảnh hưởng đến các ngành công nghiệp chủ chốt bao gồm sản xuất ô tô. Mỹ và Canada là đối tác thương mại hàng đầu trong nhiều năm, và rủi ro chính trị từ một cuộc chiến thương mại kéo dài đối với cả ông Carney và ông Trump đều rất cao.

Các biện pháp của Canada có thể gây tác động đặc biệt tai hại ở các bang như Michigan và Ohio, nơi cũng có các cuộc đua quan trọng trong cuộc bầu cử giữa kỳ vào tháng 11 để quyết định quyền kiểm soát Quốc hội Mỹ. Ông Trump đã phải đối mặt với sự lo lắng của cử tri về chương trình nghị sự kinh tế của mình và một cuộc chiến với Iran đã khiến giá năng lượng tăng vọt.

Trong một tuyên bố vào thứ Ba, phòng Thương mại Canada cho biết Mỹ đang "trừng phạt Canada bằng cách tự trừng phạt chính mình  cho cả thế giới thấy" với các biện pháp thương mại mới nhất của mình.

"Cuối cùng, chúng ta sẽ quay lại bàn đàm phán vì bài toán vẫn không thay đổi. Cùng nhau, chúng ta mạnh hơn. Chia rẽ, chúng ta yếu hơn," bà Candice Laing, chủ tịch và CEO của phòng Thương mại, cho biết. "Chính phủ Mỹ sẽ phải giải thích với các doanh nghiệp, người lao động và cộng đồng của họ về cái giá phải trả khi hành động một mình và phải trả nhiều tiền hơn để làm điều đó."

Các quan chức đã đàm phán trong nhiều tuần sau khi ông Trump đe dọa áp thuế lên Canada theo một thẩm quyền chưa từng được sử dụng trước đây. Kể từ đó, cả hai nước đã đổ lỗi cho nhau về cuộc chiến thương mại ngày càng căng thẳng, trao đổi những lời lẽ gay gắt và trong một số trường hợp là cả những lời xúc phạm.

Mối đe dọa đối với Bombardier đã gây lo ngại cho thượng nghị sĩ Đảng Cộng hòa Jerry Moran, người trong một bài đăng trên X chho biết rằng ông đã liên hệ với chính quyền Trump "để đảm bảo tổng thống nhận thức được những đóng góp đáng kể của Bombardier cho Kansas," bao gồm cả việc làm.

Bombardier đã tìm cách xoa dịu căng thẳng, lưu ý rằng họ là một nhà đóng góp lớn cho ngành hàng không vũ trụ của Mỹ với nhân viên tại hơn 20 tiểu bang. Công ty cũng quảng bá kế hoạch khánh thành một cơ sở mới ở Fort Wayne, Indiana, trong năm nay.

Cuộc chiến thương mại đã gây ra những hiệu ứng lan tỏa. Sapporo Breweries Ltd. đang chuyển một số hoạt động sản xuất sang Mỹ từ Canada do mức thuế 50% áp lên bia xuất khẩu từ nước này.

Với sự hỗ trợ của Jorge Valero và Samy Adghirni