Mưa lớn tại quốc gia sản xuất cà phê lớn nhất thế giới không chỉ làm chậm tiến độ thu hoạch mà còn làm giảm chất lượng tại các vùng trồng trọng điểm, thu hẹp nguồn cung các loại hạt được săn đón vốn phù hợp cho những dòng cà phê trộn cao cấp nhất của Starbucks Corp., Luigi Lavazza SpA và Illycaffe SpA.

Cà phê arabica cao cấp có hương vị đặc biệt thơm và dịu nhẹ, đòi hỏi các điều kiện canh tác chuẩn xác. Các trận mưa trút xuống đã làm rụng một lượng lớn cà phê trái chín khỏi cây, khiến những quả chứa hạt nằm ngâm trên mặt đất ngập nước và đối mặt với nguy cơ nhiễm khuẩn. Điều này có thể dẫn đến các hương vị mốc và ẩm không mong muốn.

“Đại đa số hạt cà phê rốt cuộc đều phát sinh vấn đề về chất lượng, dẫn đến cà phê có độ lên men cao hơn, ảnh hưởng đáng kể đến chất lượng đồ uống,” ông Simão de Lima, giám đốc điều hành hợp tác xã Expocacer, đơn vị đại diện cho hơn 800 người trồng tại vùng Cerrado Mineiro thuộc Đông Nam Brazil, cho biết. “Điều này đã gây ra tác động rất lớn.”

Những khó khăn tại Brazil mang ý nghĩa đặc biệt quan trọng đối với thị trường cà phê arabica vì quốc gia Nam Mỹ này chiếm khoảng 45% lượng sản xuất toàn cầu. Sản lượng từng bị ảnh hưởng trong các vụ mùa gần đây, góp phần đưa giá lên mức kỷ lục vào năm ngoái. Dù Brazil đang hướng tới một vụ mùa bội thu lần này, thách thức về chất lượng vẫn làm u ám triển vọng nguồn cung.

Tại Cerrado Mineiro, cách São Paulo khoảng 600 km về phía bắc, nông dân vừa mới bắt đầu thu hoạch thì các trận mưa vào tháng 6 đã làm rụng những quả cà phê chín xuống đất trên khắp vành đai arabica, khiến một số quả rụng bị ngâm nước trong nhiều ngày.

Ông Lima ước tính trung bình 20% lượng cà phê trái của vụ mùa đã bị mưa nhiệt đới làm rụng khỏi cây, so với mức khoảng 5% đến 7% trong một năm bình thường.

Sau đó, khi các hạt cà phê cuối cùng cũng được thu gom, đợt mưa thứ hai vào tháng 7 lại trút xuống lượng cà phê đang được phơi khô, buộc một số người trồng phải khởi động lại quá trình phơi và làm chất lượng tiếp tục đi xuống.

Việc đạt được sự cân bằng tinh tế giữa rửa và phơi khô hạt cà phê sau thu hoạch là chìa khóa để kiểm soát độ ẩm và đạt được mức độ axit chuẩn xác, cũng như giữ lại các hợp chất dễ bay hơi tạo nên hương vị đặc trưng của arabica.

“Bạn có cà phê đang phơi trên mặt đất, rồi mưa lại trút xuống lượng cà phê đó và bạn phải bắt đầu phơi lại từ đầu,” ông Lima nói.

Lượng mưa đã đạt từ 250% đến 500% so với mức bình thường tại nhiều khu vực thuộc vành đai cà phê của Brazil trong tháng 6 và tháng 7, trong đó một số khu vực hứng chịu lượng mưa gấp 8 lần mức thông thường, theo đơn vị dự báo thời tiết Vaisala.

Cà phê đắt đỏ hơn

Tác động của mưa đã ảnh hưởng đến giá cả. Giá hợp đồng tương lai cà phê arabica đã tăng khoảng 35% kể từ tháng 6, xóa sạch phần lớn mức giảm của năm nay. Trên thị trường giao dịch thực tế, các loại cà phê chất lượng cao của Brazil đang có mức chênh lệch giá cao hơn tới 15 cent/pound so với giá hợp đồng tương lai tại New York, theo bốn nhà môi giới có thông tin trực tiếp về vấn đề này.

Vấn đề chất lượng cũng đồng nghĩa với việc sẽ có ít cà phê hơn để tái thiết lập tồn kho tại các kho hàng được chứng nhận của Intercontinental Exchange Inc (ICE) ở Mỹ và châu Âu, nơi bảo chứng cho các hợp đồng cơ sở và đang tiến gần đến mức thấp nhất trong thế kỷ này.

Theo quy định, ICE có các tiêu chuẩn được những chuyên gia đánh giá chuyên nghiệp kiểm định bằng cách nếm thử các mẫu lô cà phê và kiểm tra hình thức bên ngoài của hạt. Cà phê phải “ở trạng thái tốt, không có bất kỳ hương vị chưa rửa hay hương vị cũ nào trong tách, có chất lượng rang tốt, kích thước và màu sắc hạt phù hợp với các tiêu chí do sàn giao dịch thiết lập.”

Thông thường, hạt cà phê đáp ứng các tiêu chí của ICE chiếm khoảng 30% đến 35% sản lượng, ông Lima cho biết. Sau đợt rụng quả bất thường năm nay, tỉ lệ này có thể chỉ còn khoảng 10% đến 15%, ông nói thêm.

Vùng của ông Lima sản xuất một số loại cà phê ngon nhất Brazil, thường được gọi là cà phê chế biến bán ướt theo phương pháp được sử dụng để tách phần thịt quả bao bọc hạt cà phê.

Quy mô sản lượng khổng lồ của Brazil đồng nghĩa với việc ngay cả những người mua thường nhập arabica từ nơi khác cũng có thể phải cạnh tranh gay gắt hơn để giành lấy những hạt cà phê tốt nhất khi thị trường vật lộn lấp đầy khoảng trống do các chủ trang trại Brazil để lại.

Rốt cuộc, đây là vấn đề lớn hơn đối với những người tiêu dùng thích thưởng thức một tách arabica ngon so với các nhà rang xay lớn. Các công ty cà phê lớn nhất có những lựa chọn như chuyển chi phí cao hơn vào giá bán lẻ, đặc biệt là đối với các sản phẩm cao cấp, đồng thời họ cũng có dư địa xoay xở bằng cách phối trộn nguồn cung từ các vùng khác nhau và các cấp chất lượng khác nhau.

Mặc dù mưa làm giảm tỉ lệ cà phê chế biến bán ướt ở một số khu vực, mức chênh lệch giá tăng một phần do các nông dân dồi dào tài chính chủ động găm hàng chưa bán, theo bà Cristina Scocchia, Giám đốc điều hành Illycaffe.

“Bất kỳ sự gia tăng khiêm tốn nào về mức chênh lệch giá đều do động lực thị trường và hành vi của các nhà sản xuất có vốn tốt thúc đẩy nhiều hơn là do các vấn đề chất lượng cụ thể,” bà nhận định.

Bộ Nông nghiệp Mỹ dự báo nguồn cung cà phê sẽ vượt nhu cầu tiêu thụ 10 triệu bao cà phê trong niên vụ bắt đầu vào tháng 10, mức thặng dư lớn nhất trong sáu năm. Điều này phần lớn nhờ vào vụ thu hoạch kỷ lục tại Brazil.

Nhưng nếu ông Lima đúng, lượng dư thừa toàn cầu năm nay sẽ không có nhiều cà phê arabica cao cấp từ vùng đất của ông.

“Sẽ không có cùng một lượng cà phê chất lượng cao như trước,” ông nói.