Sau nhiều năm thiếu hụt, thế giới cuối cùng cũng có thêm cà phê. Câu hỏi đặt ra là bao nhiêu trong số đó sẽ được đưa vào các kho hàng của sàn giao dịch, nơi làm nền tảng cho giá cả trên toàn ngành.

Thị trường cà phê arabica đã biến động mạnh bất thường trong năm nay, phần lớn do lượng cà phê sẵn có để thanh toán các hợp đồng tương lai sắp đáo hạn đã cạn kiệt nghiêm trọng. Tồn kho được sàn giao dịch chứng nhận đã giảm xuống mức thấp nhất kể từ năm 1999, góp phần đẩy giá lên gần mức cao nhất trong năm, khoảng 3,50 USD mỗi pound.

Các kho dự trữ này cần được bổ sung để giá trở nên ổn định hơn. Nếu không, các nhà rang xay cà phê và cuối cùng là người tiêu dùng có thể vẫn phải đối mặt với những biến động giá mạnh, ngay cả khi nguồn cung toàn cầu được cải thiện.

Nguồn cung hạt cà phê được dự báo sẽ khá dồi dào. Vụ mùa 2026-27 được nhiều người kỳ vọng tạo ra mức dư thừa lớn nhất trong nhiều năm, nhờ khả năng Brazil, quốc gia trồng cà phê hàng đầu, đạt sản lượng kỷ lục. Tuy nhiên, các nhà giao dịch và chuyên gia phân tích chưa chắc giá kỳ hạn hiện tại đã đủ hấp dẫn để khuyến khích đưa số cà phê đó vào các kho do sàn giao dịch quản lý thay vì lưu giữ trong kho tư nhân.

Các đợt giao cà phê vào kho sàn từng là một "lựa chọn chắc chắn" khi mức chênh lệch giá giữa việc giao cà phê sớm và giao muộn cao hơn, Judy Ganes, Chủ tịch J. Ganes Consulting và nhà phân tích hàng hóa kỳ cựu, cho biết. "Phép tính đã thay đổi, và đột nhiên việc giao một lượng lớn cà phê như vậy không còn hợp lý nữa."

Sự khác biệt đó rất quan trọng vì các kho hàng của sàn giao dịch đóng vai trò như một chốt chặn cho ngành cà phê. Các kho này tiếp nhận hạt cà phê khi những người mua khác không mấy quan tâm, đồng thời cung cấp một nguồn dự trữ sẵn có khi nguồn cung trở nên khan hiếm. Các nhà rang xay đã khai thác mạnh nguồn dự trữ đó và hiện tích cực mua cà phê trên thị trường vật chất với giá cao hơn, qua đó hấp thụ nguồn cung vốn có thể được đưa vào sàn giao dịch.

Việc tồn kho tư nhân tăng lên vẫn là tin tốt đối với các nhà rang xay và người tiêu dùng sau nhiều năm thiếu hụt cùng giá cả lập kỷ lục. Tuy nhiên, nếu tồn kho trên sàn không phục hồi đáng kể, giá kỳ hạn có thể tiếp tục biến động. Giá có thể phải tăng để khuyến khích các đợt giao hàng lớn hơn, qua đó buộc những nhà giao dịch đang nắm giữ vị thế bán phải mua lại hợp đồng tương lai và làm đà tăng mạnh thêm.

"Có khả năng ai đó sẽ bị ép vị thế," Ganes nói.

Điều đó cuối cùng có thể ảnh hưởng đến giá một ly latte. Giá kỳ hạn là cơ sở để nhiều nhà rang xay xác định mức giá mua hạt cà phê, trong đó chi phí cuối cùng thường được tính bằng giá kỳ hạn cộng với khoản chênh lệch hoặc chiết khấu tùy theo chất lượng. Người tiêu dùng vẫn cảm nhận tác động từ đợt tăng giá cà phê lịch sử cách đây hai năm, còn JM Smucker Co., công ty sản xuất Folgers, đã viện dẫn giá kỳ hạn ở mức cao như một lý do trì hoãn kế hoạch giảm giá.

Oliver Broster, quản lý cấp cao phụ trách phân tích cà phê tại Expana, cho biết tình trạng dư thừa sắp tới tạo ra rủi ro giá giảm mạnh, đồng nghĩa sàn giao dịch hiện đã phải trở thành một điểm đến hấp dẫn đối với một phần nguồn cung.

Một số hạt cà phê bắt đầu được đưa vào kho. Lượng cà phê từ Brazil được đưa vào kho dự trữ được chứng nhận trong tháng 9 nhiều hơn bất kỳ tháng nào trong 18 tháng trước đó. Tuy nhiên, dòng cà phê đổ vào đột ngột với hàng chục nghìn bao đã khiến giá kỳ hạn lao dốc, và lượng cà phê nhập kho sau đó chậm lại.

Việc khoảng 72% số cà phê từ Brazil được đưa đến trong tháng đó vượt qua kiểm định chất lượng của sàn giao dịch, một tỷ lệ cao bất ngờ và tương đương những năm trước, cũng gây áp lực lên giá. Trước đó, những trận mưa lớn đã làm dấy lên lo ngại về khả năng mùa vụ bị thiệt hại trên diện rộng.

"Đó là một vụ mùa rất lớn. Vì vậy, so với năm ngoái, vẫn còn một lượng lớn cà phê Brazil có chất lượng tuyệt hảo," Broster nói.

Tuy nhiên, nông dân Brazil không có nhiều lý do để vội bán. Nhờ có lượng tiền mặt dồi dào từ mức giá cà phê kỷ lục trong các vụ mùa trước, các nhà sản xuất có thể giữ hạt cà phê lâu hơn bình thường trong khi chờ những mức giá chào mua cao hơn.

Marcelo Moreira, nhà phân tích tại Brazil của Archer Consulting, cho biết cà phê Brazil có khả năng đáp ứng các tiêu chuẩn chất lượng của Intercontinental Exchange cũng đủ tốt để "thực sự nhận được mức giá cao hơn ở một số thị trường" so với mức sàn giao dịch có thể trả. Đồng real Brazil tăng giá mạnh trong tháng này sau kết quả bầu cử có thể càng khiến nông dân không muốn bán, trừ khi số USD họ nhận được từ hoạt động xuất khẩu cũng tăng lên.

Theo Tomas Araujo, nhà giao dịch cấp cao tại StoneX, hạt cà phê từ những vùng trồng được ưa chuộng như Colombia cũng đang nhận được mức giá cao hơn, khiến việc giao hàng trong ngắn hạn cho sàn giao dịch trở thành lựa chọn kém sinh lời hơn.

Araujo dự kiến có khoảng 50.000 đến 70.000 bao cà phê Brazil có thể được đưa lên sàn giao dịch trong tháng 10, đủ thời gian để hoàn tất kiểm định chất lượng và thanh toán các hợp đồng tương lai tháng 12. Hiện đã có khoảng 14.000 bao cà phê Brazil đang chờ kiểm định chất lượng tại các kho được ICE cấp phép, nhiều hơn so với cuối tháng 9.

Tuy nhiên, con số này thấp hơn các dự báo được đưa ra chỉ vài tuần trước, khi giá kỳ hạn còn cao hơn.

"Đà tăng của tồn kho trên sàn phản ánh tình trạng cà phê dồi dào ở một mức độ nhất định và thường khiến giá cũng như chênh lệch giá giữa các kỳ hạn dịu xuống," Thiago Cazarini, nhà môi giới cà phê tại Brazil, cho biết. "Nhưng mức tăng đó phải đáng kể. Nếu không, ý nghĩa của nó sẽ rất hạn chế."