Tranh chấp nội bộ về quyền sở hữu câu lạc bộ khiến mùa giải của Tottenham tồi tệ hơn

Trong hơn 25 năm, hai ông chủ của Tottenham Hotspur là Daniel Levy và Joe Lewis đã biến một đội bóng tầm trung thành một đế chế tại châu Âu, với điểm nhấn là sân vận động trị giá 1 tỉ bảng (1,3 tỉ USD). Thế nhưng phía sau hậu trường, một trong những mối quan hệ bền chặt nhất của bóng đá Anh lại đổ vỡ và biến thành cuộc đối đầu pháp lý và tài chính.

Cuối tuần qua, Tottenham đã sa thải huấn luyện viên thứ ba chỉ trong vòng một năm khi phong độ trên sân ngày càng sa sút, đồng thời chuẩn bị bổ nhiệm “dị nhân” Roberto De Zerbi trong nỗ lực cuối cùng để tránh bị xuống hạng. Ngoài sân cỏ, Levy được cho là đã cân nhắc khởi kiện đối tác kinh doanh cũ sau khi bị gạt khỏi chính câu lạc bộ mà ông điều hành, theo những người am hiểu sự việc.

Levy cũng cho rằng ông hoàn toàn xứng đáng nắm tỉ lệ sở hữu lớn hơn tại công ty đầu tư đang nắm cổ phần chi phối Tottenham, tương xứng với những đóng góp của mình cho CLB, các nguồn tin.

Spurs đang trải qua một trong những giai đoạn u ám nhất lịch sử tồn tại. CLB đứng trước nguy cơ lần đầu rớt khỏi giải đấu đỉnh cao nhất nước Anh sau gần 50 năm, một thất bại về chuyên môn chắc chắn sẽ kéo theo sự sụt giảm mạnh về định giá, trong bối cảnh câu lạc bộ có thể được rao bán sau khi Levy rời đi.

Trong khi đó, đấu đá nội bộ và rủi ro tài chính khi xuống hạng đang làm nản lòng các nhà đầu tư tiềm năng. Những người quan tâm đến Spurs giờ đây không chỉ đánh giá một câu lạc bộ bóng đá mà còn đối mặt nguy cơ bị cuốn vào một “nội chiến” phức tạp liên quan đến cổ phần, rà soát kế toán và các quỹ tín thác gia đình chồng chéo, theo những người từng làm việc trực tiếp với Levy, Lewis và câu lạc bộ.

“Gia đình Lewis cam kết với tương lai lâu dài của Spurs,” đại diện quỹ tín thác của gia đình này cho biết. “Như đã khẳng định trước đó, họ không bán cổ phần và câu lạc bộ cũng không được rao bán.”

Phía Levy từ chối bình luận.

Gia đình Levy có truyền thống lâu đời trong lĩnh vực kinh doanh. Ông nội của Levy mở một cửa hàng mũ ở Stratford, phía Đông London. Một thế kỷ sau, doanh nghiệp này phát triển thành một trong những chuỗi thời trang nam lớn nhất nước Anh. Sau khi tốt nghiệp Đại học Cambridge, Levy tách ra kinh doanh riêng, chuyển hướng sang tài chính doanh nghiệp và phát triển bất động sản.

Trong khi công ty gia đình Mr Byrite gặp khó khăn và cuối cùng phá sản, Levy lại xây dựng được mối quan hệ với Joe Lewis, một nhà giao dịch khác ở Đông London và cũng là bạn của gia đình.

Thông qua một quỹ đầu tư ban đầu mang tên English National Investment Company, hay ENIC, bộ đôi này lần lượt mua cổ phần tại nhiều câu lạc bộ châu Âu như Glasgow Rangers, Vicenza của Ý, AEK Athens và Slavia Prague. “Con gà đẻ trứng vàng” của họ chính là Tottenham Hotspur, được mua lại năm 2001 với giá ban đầu 22 triệu bảng.

ENIC sau đó dần thoái vốn khỏi các CLB khác để tập trung vào đội bóng phía Bắc London này. Spurs khi đó từng trải qua nhiều năm mờ nhạt đến mức “Spursy” trở thành từ quen dùng để nói về những lần gục ngã đúng lúc quan trọng. Sau giai đoạn khởi đầu đầy khó khăn, Levy từng bước đưa CLB trở lại vị thế mà người hâm mộ kỳ vọng.

Năm 2019, Tottenham vào tới chung kết Champions League nhưng thua Liverpool. Sau nhiều mùa giải kết thúc ở nửa trên bảng xếp hạng Ngoại hạng Anh, Spurs đã xây dựng trung tâm huấn luyện và sân vận động đẳng cấp thế giới, chủ yếu bằng vốn vay. Tính đến tháng 1, câu lạc bộ vẫn nằm trong top 10 bảng xếp hạng Football Money League 2026 của Deloitte.

Dù chỉ sở hữu khoảng một phần ba ENIC, Levy vẫn là người điều hành thực tế của Spurs. Trong khi đó, Lewis chủ yếu sống tại Bahamas để quản lý Tavistock, một tập đoàn đa ngành được xây dựng từ khối tài sản tích lũy nhờ giao dịch tiền tệ.

Mối quan hệ giữa hai người từng rất khăng khít, đến mức từ khoảng năm 2002, Levy tin rằng lợi ích kinh doanh giữa họ được ngầm hiểu là chia đều 50:50, theo các nguồn tin. Theo thời gian, hai gia đình cũng trở nên ngày càng gắn kết hơn. Con trai của Levy là Josh hiện là đồng CEO của Tavistock, còn các con của Lewis là Vivienne và Charles giữ vị trí quản lý cấp cao.

Dù chưa vô địch Anh kể từ năm 1961, Spurs dưới thời Levy đã trở thành một phần của nhóm “Big Six” tại Ngoại hạng Anh. Câu lạc bộ cũng từng được mời và chấp nhận tham gia dự án European Super League. Tuy nhiên, kế hoạch này sụp đổ dưới sức ép từ người hâm mộ và giới chính trị.

Tuy nhiên, đằng sau vẻ bề ngoài đó, rạn nứt đã bắt đầu xuất hiện. Tháng 10.2022, Lewis từ bỏ quyền kiểm soát Spur và chuyển phần lớn cổ phần tại ENIC sang quỹ tín thác gia đình. Năm 2024, ông nhận tội trước các cáo buộc tại Mỹ liên quan đến giao dịch nội gián và gian lận chứng khoán. Ông bị tuyên án ba năm quản chế và phạt 5 triệu USD, tránh án tù do sức khỏe yếu.

Cùng thời điểm, Liên đoàn Bóng đá Anh cũng điều tra nghi vấn Lewis có liên quan đến việc cá cược bóng đá.

Cơ quan quản lý này nhận được cảnh báo về khả năng vi phạm quy định cá cược vào năm 2022, theo Bloomberg đưa tin trước đó. Sau khi Lewis chuyển nhượng cổ phần tại ENIC, ông không còn được xem là chủ sở hữu câu lạc bộ và không chịu sự điều chỉnh của các quy định cá cược của FA. Sau quá trình xem xét, FA quyết định không cần phải hành động thêm.

Người phát ngôn của Lewis trước đó từ chối bình luận.

Trên sân cỏ, mọi thứ cũng dần xấu đi. Spurs liên tục thay huấn luyện viên và ghi nhận những mùa giải tệ nhất trong nhiều thập kỷ trở lại đây. Dù đã giành chức vô địch Europa League, giải đấu cấp câu lạc bộ số hai châu Âu, vào năm ngoái, làn sóng bất mãn trong giới người hâm mộ vẫn tiếp tục gia tăng. Điều này diễn ra trong bối cảnh các ngôi sao lần lượt rời đội, còn câu lạc bộ thì chật vật để trụ lại giải Ngoại hạng Anh.

Vào tháng 7.2025, quỹ tín thác gia đình Lewis đề xuất huy động vốn cho ENIC nhằm tài trợ cho việc chiêu mộ cầu thủ mới. Đề xuất này dựa trên mức định giá 1,4 tỉ bảng, thấp hơn đáng kể so với mức khoảng 3,5 tỉ bảng (bao gồm khoảng 1 tỉ bảng nợ) mà các nhà phân tích như Football Benchmark ước tính cho câu lạc bộ.

Theo những người am hiểu sự việc, Levy không thể tham gia đợt đầu tư này. Nhưng ông được đề nghị có thể rót vốn ở giai đoạn sau để không bị pha loãng tỉ lệ sở hữu. Về phía Lewis, ông cũng đã tìm cách bán Spurs trong nhiều năm, nhưng Levy lại không muốn rời bỏ đội bóng gắn liền với tên tuổi của mình.

Với vai trò chủ tịch lâu năm nhất tại Ngoại hạng Anh và với nhiều người, là ông chủ thực sự của câu lạc bộ, Levy đã dẫn dắt các cuộc đàm phán bán đội trong vài năm gần đây. Các bên quan tâm bao gồm quỹ đầu tư quốc gia và những nhà đầu tư lớn từ Mỹ.

Tuy nhiên, theo các nguồn tin, ông nhiều lần khiến quá trình đàm phán đổ vỡ bằng cách nâng giá yêu cầu lên quá cao trong quá trình đàm phán. Ngoài ra, Levy còn yêu cầu được giữ vai trò cố vấn trong bất kỳ thương vụ nào, kèm theo một khoản thù lao đáng kể.

Đến cuối năm 2025, mối quan hệ giữa gia đình Lewis và Levy đã hoàn toàn đổ vỡ. Thế nhưng việc Levy rời đi vẫn khiến người hâm mộ và các chủ sở hữu đối thủ bất ngờ.

Đầu tháng 9, ông bị sa thải khỏi vị trí chủ tịch điều hành và không được phép mang đồ cá nhân rời khỏi câu lạc bộ.

Sau khi đội bóng kết thúc mùa giải ở vị trí thứ 17, CLB đã tiến hành một cuộc đánh giá hoạt động độc lập và trao quyền điều hành hằng ngày cho CEO mới Vinai Venkatesham.

Sau khi Levy bị sa thải, quỹ tín thác gia đình Lewis cũng bắt đầu một cuộc rà soát kế toán để kiểm tra xem các hợp đồng cầu thủ và thương mại, cùng các khoản thanh toán, có được định giá công bằng hay không. Trong những tháng sau khi bị loại bỏ bất ngờ, Levy đã thuê công ty luật Proskauer đánh giá khả năng kiện ENIC, theo những người am hiểu.

Phía Proskauer không phản hồi các yêu cầu bình luận.

Một yếu tố phức tạp khác là yêu sách của Levy đối với cổ phần bổ sung tại ENIC. Theo trang web của Spurs, cuối cùng Levy và gia đình sở hữu 29,88% ENIC. Tuy nhiên, Levy tin rằng ông có quyền yêu cầu thêm khoảng 10% cổ phần Spurs. Những cổ phần này được cho là thuộc quyền sở hữu của quỹ tín thác Lewis, nhưng người thụ hưởng cuối cùng là gia đình Levy, theo một nguồn tin am hiểu.

Trong khi đó, một người thân cận với gia đình Lewis bác bỏ quan điểm rằng Levy còn được nhận thêm cổ phần nào khác.

Nếu Levy cuối cùng nhận được những cổ phần này, ông sẽ vượt ngưỡng 30% và điều đó sẽ kích hoạt yêu cầu mua toàn bộ cổ phần ENIC bằng tiền mặt. Tình huống tương tự cũng có thể áp dụng với bất kỳ người mua nào cổ phần của Levy. Một liên minh do doanh nhân Hong Kong Ng Wing Fai dẫn đầu đang thảo luận mua cổ phần của Levy, với Levy tìm mức định giá khoảng 1 tỉ bảng, theo những người am hiểu.

Tương lai trước mắt của Spurs, và việc liệu có nhà đầu tư nào xuất hiện cũng như họ sẽ trả bao nhiêu cho câu lạc bộ, hiện phụ thuộc rất nhiều vào việc đội bóng có trụ lại được giải Ngoại hạng Anh hay không. Áp lực càng lớn sau thất bại nặng nề trên sân nhà trước Nottingham Forest, đối thủ cạnh tranh trực tiếp suất trụ hạng.

Nếu Spurs xuống hạng, đây có thể là cú sốc lớn nhất trong lịch sử Ngoại hạng Anh kể từ khi Leeds United xuống hạng năm 2003 và suýt phá sản, chỉ ba năm sau khi tham dự bán kết Champions League. Đến cuối tháng 5, số phận của Spurs sẽ rõ ràng hơn, dù là tốt hay xấu.

— Với sự hỗ trợ của Silas Brown và Sam Dodge