Khoản tài trợ mới được công bố thông qua Bloomberg Philanthropies xuất hiện vào thời điểm các chính phủ đang đánh giá lại chiến lược năng lượng sau những cú sốc địa chính trị và biến động nguồn cung toàn cầu gần đây, bao gồm tác động từ cuộc xung đột tại Trung Đông, tờ Financial Times đưa tin.

Theo kế hoạch, khoản hỗ trợ sẽ trở thành cấu phần lớn nhất trong gói tài trợ môi trường trị giá khoảng 590 triệu USD mà Bloomberg Philanthropies dự kiến công bố trong Tuần lễ Hành động vì Khí hậu London. Phần ngân sách còn lại sẽ được phân bổ cho các chương trình bảo tồn đại dương và sáng kiến giảm ô nhiễm không khí.

Michael Bloomberg, tỷ phú sáng lập đế chế dữ liệu tài chính Bloomberg LP và hiện là một trong những nhà tài trợ lớn nhất cho các sáng kiến khí hậu toàn cầu, đã chi hơn 3 tỷ USD trong thập kỷ qua thông qua các quỹ từ thiện và quỹ gia đình.

Thông báo lần này phản ánh nỗ lực ngày càng lớn nhằm giải quyết một vấn đề mà các nhóm vận động xanh cho rằng đang cản trở tiến trình chuyển đổi năng lượng: khoảng cách về năng lực chính sách và ảnh hưởng thể chế giữa ngành năng lượng tái tạo và lĩnh vực nhiên liệu hóa thạch.

Dù chi phí phát triển năng lượng tái tạo đã giảm đáng kể trong nhiều năm qua, các nhà vận động cho rằng nhiều dự án vẫn đối mặt với những rào cản liên quan đến chính sách, quy định, thủ tục và tiếp cận nguồn vốn.

"Năng lượng sạch hiện đã trở nên rẻ hơn nhiên liệu hóa thạch tại phần lớn các khu vực trên thế giới, nhưng những trở ngại có thể xử lý được vẫn tiếp tục làm chậm tốc độ triển khai," Bloomberg cho biết trong tuyên bố đi kèm chương trình tài trợ.

Ông cũng cho rằng tốc độ tăng trưởng nhu cầu năng lượng toàn cầu đang diễn ra ở quy mô chưa từng có, tạo áp lực lên các chính phủ trong việc mở rộng nguồn cung điện và duy trì chi phí năng lượng ở mức hợp lý đối với doanh nghiệp và hộ gia đình.

Một phần đáng kể trong dòng vốn mới sẽ được chuyển tới các quốc gia đang phát triển và các nền kinh tế mới nổi, nơi nhu cầu điện dự kiến tăng mạnh trong nhiều năm tới.

Danh sách các quốc gia được ưu tiên bao gồm Ấn Độ, Indonesia, Việt Nam, Nam Phi, Kenya, Nigeria, Ghana, Brazil, Philippines, Colombia và Mexico.

Đối với nhiều thị trường trong số này, chuyển đổi năng lượng đang được xem là bài toán song hành giữa phát triển kinh tế và bảo đảm an ninh năng lượng.

Philippines đã trở thành quốc gia nhập khẩu pin mặt trời lớn thứ hai từ Trung Quốc trong năm nay. Tại Nigeria và Pakistan, các hệ thống điện mặt trời quy mô nhỏ cũng tăng trưởng nhanh trong những năm gần đây khi chi phí thiết bị giảm và nhu cầu điện mở rộng.

Theo Bloomberg Philanthropies, khoản tài trợ mới có thể giúp tăng gấp đôi hoặc thậm chí tăng gấp ba ngân sách hoạt động của nhiều hiệp hội năng lượng tái tạo được lựa chọn.

Nguồn tiền sẽ được sử dụng cho nhiều mục tiêu khác nhau, bao gồm nghiên cứu kinh tế, phân tích dữ liệu, hỗ trợ kỹ thuật cho cơ quan quản lý, tư vấn chính sách và hỗ trợ thu xếp nguồn vốn cho các dự án.

Sonia Dunlop, Giám đốc điều hành Hội đồng Lực lượng Mặt trời Toàn cầu, cho rằng tại nhiều quốc gia, vấn đề hiện nay không còn nằm ở tính khả thi về mặt kinh tế.

"Bài toán kinh tế đã được giải quyết, nhiều dự án đã sẵn sàng triển khai. Khoảng cách lớn nằm ở năng lực đại diện chính sách và ảnh hưởng thể chế," bà nói.

Nhiều chuyên gia năng lượng nhận định tốc độ mở rộng điện tái tạo tại các thị trường mới nổi hiện phụ thuộc ngày càng lớn vào khả năng xây dựng hệ thống dữ liệu và năng lực hoạch định chính sách.

Dave Jones, đồng sáng lập tổ chức nghiên cứu năng lượng Ember, cho biết phần lớn tăng trưởng nhu cầu điện toàn cầu hiện tập trung ở các nền kinh tế đang phát triển.

Theo ông, những hạn chế về dữ liệu, năng lực phân tích và định hướng chính sách đang làm chậm tiến trình triển khai dự án tại nhiều quốc gia.

"Điều các chính phủ và nhà đầu tư cần là dữ liệu tốt hơn, công cụ đo lường tốt hơn và khả năng dự báo đáng tin cậy hơn," Jones nói.

Khoản tài trợ mới tiếp nối chương trình thí điểm mà Bloomberg Philanthropies triển khai trong năm qua đối với khoảng 10 tổ chức, bao gồm Hội đồng Lực lượng Mặt trời Toàn cầu, Hiệp hội Năng lượng Tái tạo Kenya, Hiệp hội Công nghiệp Quang điện Châu Á và Hiệp hội Năng lượng Mặt trời Pakistan.

Theo Bloomberg Philanthropies, kết quả ban đầu cho thấy việc tăng cường nguồn lực cho các tổ chức ngành có thể cải thiện đáng kể khả năng tương tác với nhà hoạch định chính sách và thúc đẩy tiến độ triển khai dự án.

Thông báo được đưa ra khi hàng chục nghìn quan chức chính phủ, giám đốc điều hành và nhà hoạt động khí hậu chuẩn bị tập trung tại London để tham dự một trong những sự kiện lớn nhất thế giới về chính sách khí hậu và chuyển đổi năng lượng.

Trong bối cảnh nhu cầu điện tiếp tục tăng và các chính phủ phải cân bằng giữa mục tiêu tăng trưởng, an ninh năng lượng và giảm phát thải, cuộc cạnh tranh về ảnh hưởng chính sách giữa ngành nhiên liệu hóa thạch và lĩnh vực năng lượng tái tạo có thể bước vào giai đoạn quyết liệt hơn.