Nỗi lo sợ trên Phố Wall rằng AI có thể làm đảo lộn hoạt động kinh doanh lại vô tình mở ra cơ hội cho cổ phiếu châu Á. Nhờ đó mà dòng tiền đang được đổ vào các hãng sản xuất chip hàng đầu khu vực, những mắt xích quan trọng trong chuỗi cung ứng bán dẫn toàn cầu.

Chỉ số MSCI châu Á – Thái Bình Dương đã tăng hơn 12% từ đầu năm 2026, trái ngược với đà giảm tại thị trường Mỹ. Nhà đầu tư tại Mỹ bán tháo cổ phiếu vì lo ngại các mô hình AI mới có thể đe dọa đến hoạt động của các doanh nghiệp phần mềm, dịch vụ pháp lý và bất động sản. mô hình kinh doanh của các công ty phần mềm, dịch vụ pháp lý và bất động sản. Từ đầu năm, S&P 500 giảm 0,2%, còn chỉ số tập trung nhiều cổ phiếu công nghệ Nasdaq 100 chỉ mất khoảng 2%.

Sự phân hóa này cho thấy dòng vốn toàn cầu đang dần rời xa các “nhà tiên phong” về AI phải gánh chi phí đầu tư khổng lồ để chuyển sang các nhà sản xuất phần cứng có quyền định giá mạnh hơn, phần lớn được đặt tại châu Á. Giá chip nhớ tăng vọt đã mang lại lợi ích rõ rệt cho những “gã khổng lồ” như Samsung Electronics. Trong khi đó, vai trò gần như bất di bất dịch của Taiwan Semiconductor Manufacturing Co. (TSMC) với tư cách là nhà sản xuất chip theo hợp đồng lớn nhất thế giới tiếp tục hỗ trợ thị trường chứng khoán Đài Loan.

“Điều Mỹ lo lắng nhất hiện giờ là việc các hyperscaler chi tiền quá mạnh tay,” Richard Tang, giám đốc nghiên cứu tại Hong Kong của Julius Baer, nhận định. “Còn công nghệ châu Á chủ yếu nằm ở thượng nguồn. Dù cuối cùng là ai thắng đi nữa, các công ty thượng nguồn vẫn sẽ thu tiền từ các công ty hạ nguồn.”

Châu Á có nhiều nhà sản xuất chip tiên tiến, các xưởng đúc bán dẫn và doanh nghiệp lắp ráp. Đây đều là những thành phần thiết yếu của hạ tầng AI và là lý do quan trọng giúp thị trường khu vực đứng vững trước làn sóng bán tháo gần đây trên Phố Wall. Các phát biểu gần đây của Micron Technology về việc nguồn cung chip nhớ đang bị siết chặt, cùng nhận định của Nvidia về xu hướng chi tiêu bền vững, càng củng cố nhận định đó.

Nhu cầu từ nhà đầu tư nước ngoài cũng đang tăng. Trong phiên thứ Năm, cổ phiếu Samsung Electronics được khối ngoại mua ròng mạnh nhất từ trước đến nay, qua đó đẩy giá tăng 6,4%. Sang ngày thứ Sáu, đà tăng vẫn tiếp tục được duy trì. Tại Đài Loan, nhà đầu tư toàn cầu cũng có tuần mua ròng lớn thứ ba trong năm dù tuần giao dịch bị rút ngắn do kỳ nghỉ lễ.

Tại Nhật Bản, cổ phiếu Kioxia Holdings tăng vọt 15% trong ngày thứ Sáu, sau khi nhu cầu AI bùng nổ giúp hãng sản xuất chip nhớ này đưa ra triển vọng kết quả kinh doanh vượt kỳ vọng.

Trong khi đó, Nasdaq 100 đã giảm 4,6% trong 10 phiên gần nhất và “bốc hơi” khoảng 1,5 ngàn tỉ USD vốn hóa do làn sóng bán tháo nhóm cổ phiếu phần mềm và các doanh nghiệp bị cho là dễ tổn thương trước các công cụ AI mới.

“Một số nỗi lo ở Mỹ thực ra lại là tin tốt cho châu Á, nhất là khi xét đến hạ tầng cần thiết để khai thác AI dạng tác nhân (agentic AI),” Stephanie Aliaga, chiến lược gia thị trường toàn cầu tại JPMorgan Asset Management, chia sẻ trên Bloomberg TV. “Thị trường đang bắt đầu định giá cho ‘khoảnh khắc ChatGPT’ của các tác nhân AI.”

Tỉ trọng lớn của các hãng chip trong rổ chỉ số địa phương càng khiến tác động của họ lên thị trường rõ ràng hơn. Riêng TSMC hiện chiếm gần 45% chỉ số Taiex của Đài Loan, gấp ba lần so với một thập kỷ trước. Tại Hàn Quốc, chỉ số Kospi gần như bị chi phối bởi hai cổ phiếu lớn là Samsung Electronics và SK Hynix, khi tổng tỉ trọng của hai doanh nghiệp này chiếm gần 40%.

Chiến lược giao dịch dựa trên “nỗi sợ AI” không chỉ gây áp lực lên cổ phiếu phần mềm tại Mỹ mà còn lan sang nhóm dịch vụ bất động sản và môi giới bảo hiểm. Tuy nhiên, tại châu Á, mức độ tác động lại nhẹ hơn vì nhiều doanh nghiệp địa phương vẫn chưa bị ảnh hưởng nhiều bởi các công nghệ tiên tiến.

Tại Nhật Bản, chỉ số phụ ngành bảo hiểm thuộc Topix đã tăng 6,2% kể từ ngày 3.2, còn nhóm bất động sản tăng tới 15%.

Andrew Jackson, trưởng bộ phận chiến lược cổ phiếu Nhật Bản tại Ortus Advisors, nhận xét: “Trước mắt, những ngành truyền thống vẫn đang thắng thế. Điều đó giúp họ tránh được làn sóng bán tháo vì lo ngại AI, bởi các ngành này ở Nhật có nền tảng vững chắc và chưa dễ bị thay thế.”

Hệ quả là mức độ tương quan giữa chứng khoán châu Á và Mỹ, tính theo lợi suất tuần, đã giảm xuống còn 0,43. Đây là mức thấp nhất kể từ tháng 6.2022, theo dữ liệu Bloomberg tổng hợp.

Dĩ nhiên, châu Á không hoàn toàn miễn nhiễm trước biến động toàn cầu. Dù chỉ chiếm tỉ trọng nhỏ trong thị trường khu vực, cổ phiếu các công ty phần mềm như Kingdee International Software Group niêm yết tại Hong Kong hay các doanh nghiệp dịch vụ công nghệ Ấn Độ như Infosys vẫn lao dốc cùng với thị trường Mỹ trong đợt bán tháo gần đây.

Tuy nhiên, trong ngắn hạn, cổ phiếu châu Á vẫn được dự báo duy trì đà tăng vượt trội nhờ vai trò khác biệt của doanh nghiệp trong hệ sinh thái AI, mức định giá hấp dẫn và tốc độ tăng trưởng lợi nhuận mạnh.

Elfreda Jonker, quản lý danh mục khách hàng tại Alphinity Investment Management, cho biết: “Chúng tôi đầu tư vào những doanh nghiệp ‘kích hoạt’ AI, chẳng hạn như các nhà sản xuất chip. Một trong những khoản đầu tư lớn của chúng tôi là TSMC và chúng tôi vẫn đánh giá cao cổ phiếu này. Mọi con đường của AI đều dẫn về TSMC.”

— Với sự hỗ trợ của Masaki Kondo, Gabrielle Ng, và Anthony Stephens