Giá dầu tăng vọt và làn sóng bùng nổ trí tuệ nhân tạo (AI) đang làm sâu sắc thêm sự phân hóa trên thị trường tiền tệ, khiến phần lớn đồng tiền tại các thị trường mới nổi châu Á giảm mạnh hơn, trong khi tạo lực đỡ cho một số đồng tiền khác, như won Hàn Quốc.

Peso Philippines, đồng tiền diễn biến kém nhất châu Á từ đầu năm, xuống mức thấp mới so với USD hôm thứ Ba, khi giá dầu cao gây sức ép lên nền kinh tế nhập khẩu ròng năng lượng này. Rupiah Indonesia dao động gần đáy kỷ lục, còn baht Thái Lan ở gần mức thấp nhất 18 tháng. Ngược lại, won giao dịch quanh đỉnh hai năm, có diễn biến nổi bật nhất khu vực.

Ringgit Malaysia có diễn biến khả quan hơn nhờ nước này tham gia chuỗi giá trị AI và xuất khẩu ròng năng lượng. Theo các nhà đầu tư, những biến động này đang tạo tiền đề cho sự phân hóa sâu hơn trong khu vực, cho thấy lợi thế của các quốc gia đã dành nhiều năm xây dựng năng lực công nghệ.

“Đồng tiền của các nền kinh tế hưởng lợi từ làn sóng bùng nổ xuất khẩu công nghệ sẽ duy trì sức chống chịu tương đối tốt,” Rajeev De Mello, nhà quản lý danh mục đầu tư vĩ mô toàn cầu tại Gama Asset Management SA, nhận định. “Những nền kinh tế không có yếu tố bù đắp này sẽ ngày càng dễ tổn thương trước chi phí nhập khẩu năng lượng tăng và điều kiện tài chính toàn cầu thắt chặt hơn.”

Giá năng lượng tăng vọt đẩy chi phí nhập khẩu lên cao tại các nền kinh tế phụ thuộc vào nguồn cung bên ngoài, khiến cán cân thương mại xấu đi. Dầu Brent tăng lên 117 USD/thùng hôm thứ Sáu, cao nhất kể từ tháng 4, và vẫn ở mức cao khoảng 114 USD/thùng hôm thứ Ba.

Các ngân hàng trung ương trong khu vực đã hành động để bảo vệ đồng nội tệ. Ngân hàng Trung ương Indonesia can thiệp trực tiếp vào thị trường giao ngay và kỳ hạn, đồng thời tăng ưu đãi cho hoạt động phòng ngừa rủi ro nhằm thu hút dòng vốn đầu tư gián tiếp nước ngoài. Ngân hàng Trung ương Philippines tuần trước bất ngờ tăng lãi suất 50 điểm cơ bản, nhằm kiềm chế lạm phát và hỗ trợ peso bằng cách nới rộng chênh lệch lãi suất với cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed).

“Can thiệp ngoại hối có thể được tăng cường nếu áp lực mất giá gia tăng. Đồng thời, không thể loại trừ khả năng tiếp tục nâng lãi suất nếu rủi ro lạm phát trở nên dai dẳng hơn,” Christopher Wong, chiến lược gia tại Oversea-Chinese Banking Corp., cho biết. “Xét cho cùng, các ngân hàng trung ương có thể giúp hạn chế biến động tỉ giá quá mức, nhưng khả năng đảo ngược áp lực mất giá vẫn hạn chế.”

Áp lực từ giá năng lượng cao không chỉ giới hạn ở châu Á. Bảng Ai Cập xuống đáy kỷ lục trên thị trường ngoài nước trong tuần này khi căng thẳng Trung Đông leo thang. Ngân hàng Trung ương Uganda sử dụng dự trữ ngoại hối để bảo vệ shilling khi đồng tiền này xuống mức thấp mới hôm thứ Hai, bất chấp chỉ thị của tổng thống Yoweri Museveni không dùng nguồn dự trữ quốc gia cho mục đích đó.

Với sự cộng tác của Roger Yu