Một sản phẩm của BEACON MEDIA
Chuyên mục
Media
Báo cáo đặc biệt
Một sản phẩm của BEACON MEDIA
Khám phá nhiều hơn với tài khoản
Đăng nhập để lưu trữ và dễ dàng truy cập những bài viết bạn yêu thích trên Bloomberg Businessweek Việt Nam.
BBWV - Nguồn thu xuất khẩu chip của châu Á chảy vào cổ phiếu Mỹ, củng cố vị thế USD nhưng cũng có thể khiến đồng tiền này biến động mạnh hơn, theo Deutsche Bank.
Đô la chip là đây Ảnh: Lam Yik Fei/Bloomberg
Tác giả: Daniel Moss
20 tháng 11, 2026 lúc 4:00 PM
USD có thể đang đứng trước một giai đoạn thống trị mới, đủ sức thách thức những hoài nghi về vị thế của đồng tiền này. Tuy nhiên, sức mạnh được củng cố cũng đi kèm biến động lớn hơn, khiến các nền kinh tế ngày càng dễ tổn thương trước những thay đổi đột ngột trong chính sách Mỹ và sự phát triển nhanh chóng của ngành công nghệ.
Đó là điều Deutsche Bank gọi là “đô la chip”, một cơ chế được thúc đẩy bởi sự bùng nổ của trí tuệ nhân tạo (AI). Nguồn thu từ xuất khẩu bán dẫn tại châu Á được đầu tư trở lại vào cổ phiếu Mỹ, qua đó củng cố vai trò toàn cầu của đồng USD.
Thuật ngữ này gợi nhớ dòng “đô la dầu mỏ” từng nâng đỡ đồng tiền Mỹ sau khi tổng thống Richard Nixon chấm dứt hệ thống tỉ giá cố định Bretton Woods năm 1971. Bước ngoặt đó từng khiến nhiều người tuyên bố thời hoàng kim của USD đã qua. Nhưng thực tế, vị thế thống trị của đồng tiền này chỉ bước sang một giai đoạn khác.
Chúng ta có thể đang chứng kiến một sự chuyển dịch tương tự, dù có những khác biệt quan trọng. Ngày nay, ngành công nghệ thu hút nguồn vốn đầu tư khổng lồ liên quan đến AI, trong khi trái phiếu Kho bạc Mỹ từ lâu là điểm đến chủ chốt của dòng vốn đổ vào tài sản bằng USD.
Nếu xu hướng này tiếp diễn, nhu cầu của nhà đầu tư nước ngoài đối với cổ phiếu Mỹ nhiều khả năng còn tăng. Năm ngoái, dòng vốn vào thị trường này tăng khoảng 130%, lên hơn 700 tỉ USD, cao nhất trong ít nhất một thập niên. Năm 2026 đang trên đà ghi nhận mức ít nhất tương đương. Giá trị mua vào lên khoảng 427 tỉ USD trong quý II, lập kỷ lục theo quý, trước khi chậm lại trong quý III. Trong khi đó, lượng trái phiếu Kho bạc Mỹ do nước ngoài nắm giữ, dù vẫn đạt 9.200 tỉ USD, đã giảm kể từ tháng 2.
Cổ phiếu có thể mang lại lợi nhuận hấp dẫn, nhưng cũng biến động mạnh và rủi ro hơn nhiều so với trái phiếu. Vì vậy, USD có thể dao động mạnh hơn, kéo theo tác động lớn hơn đối với kinh tế toàn cầu và ổn định tài chính.
Biến động dòng vốn có thể nâng đỡ thị trường quốc tế nhưng cũng có thể gây xáo trộn. Tùy mức độ dao động của USD, các nền kinh tế nhỏ hơn có thể phải tăng hoặc giảm lãi suất để ổn định đồng nội tệ, bất chấp điều kiện trong nước. Indonesia là một ví dụ: Kinh tế tăng trưởng yếu nhưng chi phí vay vẫn bị đẩy lên để ngăn rupiah lao dốc. Những quyết sách thiếu nhất quán trong nước càng khiến tình hình khó khăn hơn.
Mô hình “đô la dầu mỏ” trước đây dựa trên nguồn thu xuất khẩu tăng vọt của các nước sản xuất dầu Trung Đông, sau khi họ đẩy giá dầu lên cao sau cuộc chiến Yom Kippur năm 1973. Phần lớn khoản tiền này chảy vào trái phiếu Kho bạc Mỹ vì các nước đó thiếu những cơ hội đầu tư đủ lớn trong nước.
Dòng vốn ấy giúp tài trợ cho chi tiêu của Mỹ, bao gồm mạng lưới bảo trợ an ninh toàn cầu cho các quốc gia vùng Vịnh bảo thủ cùng các đồng minh tại châu Âu, châu Á và Thái Bình Dương. Trật tự “Hòa bình kiểu Mỹ”, hay Pax Americana, được tài trợ một phần bởi những nước bán hàng sang Mỹ, rồi tái đầu tư nguồn thu trở lại để đổi lấy một mức độ bảo vệ nhất định.
Trong mô hình mới, châu Á giữ vai trò tương tự Trung Đông trước đây. Các nền kinh tế xuất khẩu lớn trong khu vực thu về nguồn tiền đáng kể nhờ nhu cầu bán dẫn và thiết bị điện tử, với Mỹ là một trong những khách hàng lớn nhất. Chẳng hạn, xuất khẩu chip Hàn Quốc tăng 260% trong tháng 10 so với cùng kỳ năm trước. Tổng giá trị hàng hóa Hàn Quốc bán cho khách hàng nước ngoài từ đầu năm đã vượt 1.000 tỉ USD. Xuất khẩu của các doanh nghiệp Malaysia đạt kỷ lục, còn Đài Loan đang trải qua giai đoạn kinh tế thuận lợi nhất trong nhiều thập niên.
Thặng dư thương mại ngày càng lớn của khu vực cần được đầu tư. Khi chi tiêu cho phát triển AI tăng mạnh, Mỹ trở thành điểm đến hấp dẫn. Theo một nghĩa nào đó, các nền kinh tế có thặng dư đang đặt cược vào chính mình. Ít nhất, đó là sự đặt cược vào việc họ tiếp tục giữ vai trò quan trọng đối với Mỹ, cũng như tiếp tục phụ thuộc vào nền kinh tế này.
Tổng thống Donald Trump từng bày tỏ hoài nghi về các cam kết ngoại giao và quân sự tại châu Á, bên cạnh việc thường xuyên chỉ trích các thành viên NATO. Điều đó làm dấy lên lo ngại về khả năng Mỹ duy trì ảnh hưởng và những gì sẽ xảy ra nếu vai trò của Washington suy yếu. Quan điểm này lan rộng sau khi chính quyền ông Trump áp thuế quan trên diện rộng, nhưng đã đánh giá sai sự chuyển dịch của sức mạnh kinh tế. Thách thức nằm ở chính sự chuyển dịch đó.
“Sự trỗi dậy của chip như một động lực củng cố vị thế thống trị của USD cho thấy nền tảng sức mạnh của Mỹ đang thay đổi, từ vai trò dẫn dắt địa chính trị sang vị thế dẫn đầu công nghệ,” Mallika Sachdeva, chuyên gia tại Deutsche Bank, viết trong báo cáo tuần này.
USD cũng được hỗ trợ bởi kỳ vọng cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) tăng lãi suất. Đồng tiền này đã trải qua nhiều thăng trầm và sẽ còn biến động. Nhưng USD đã ăn sâu vào hoạt động kinh doanh và hệ thống tài chính phục vụ các hoạt động đó. Trong dự trữ của các ngân hàng trung ương, USD bỏ xa các đồng tiền cạnh tranh. Nó cũng chiếm tỉ trọng lớn trong thanh toán theo hóa đơn thương mại và các khoản vay xuyên biên giới. Giờ đây, vai trò ấy tiếp tục mở rộng sang AI.
Bán tài sản Mỹ ư? Các nền kinh tế châu Á có thể đang gắn chặt với USD và kinh tế Mỹ hơn so với nhiều năm gần đây.
Theo Bloomberg
Theo phattrienxanh.baotainguyenmoitruong.vn
https://phattrienxanh.baotainguyenmoitruong.vn/do-la-chip-dong-luc-moi-cho-suc-manh-usd-61699.html
Tặng bài viết
Đối với thành viên đã trả phí, bạn có 5 bài viết mỗi tháng để gửi tặng. Người nhận quà tặng có thể đọc bài viết đầy đủ miễn phí và không cần đăng ký gói sản phẩm.
Bạn còn 5 bài viết có thể tặng
Liên kết quà tặng có giá trị trong vòng 7 ngày.
BÀI LIÊN QUAN
Mới nhất
Videos mới nhất