Trong năm qua, các hãng thu âm và một số công ty công nghệ đã hợp tác để thúc đẩy việc tạo ra các sản phẩm trí tuệ nhân tạo mới. Chỉ có một vấn đề: các nghệ sĩ chưa đồng ý tham gia.

Mặc dù Universal Music Group NV, Sony Music và Warner Music Group Corp. sở hữu hàng triệu bài hát và có thể cấp phép kho nhạc của mình cho bên trả giá cao nhất, các công ty AI không thể sử dụng những bản nhạc đó nếu không có sự đồng ý của các nghệ sĩ đã thu âm chúng ban đầu.

Nhiều nhạc sĩ, bao gồm Madonna và SZA, vẫn không quan tâm đến công nghệ này, thậm chí còn tỏ thái độ thù địch. Họ ngần ngại cấp phép giọng hát và hình ảnh của mình để phát triển các công cụ mới với tương lai không chắc chắn.

"Madonna không muốn âm nhạc của bà bị dùng để huấn luyện (AI)," quản lý Guy Oseary nói trên podcast của Tim Ferris. "Không quan trọng bạn muốn trả bà ấy bao nhiêu. Bà ấy rất rõ ràng. Tôi không muốn âm nhạc của mình bị dùng để huấn luyện. Tôi muốn âm nhạc của tôi là của riêng nó."

Ngay cả những nghệ sĩ cởi mở với việc hợp tác cùng AI cũng không vội vàng ký thỏa thuận. Họ và đại diện của mình muốn thiết lập khuôn khổ pháp lý và tài chính cho công nghệ mới trước tiên, nhằm đảm bảo các nghệ sĩ được trả tiền cho các sản phẩm mới và có quyền bảo vệ tên tuổi, hình ảnh của mình.

Các dịch vụ streaming và hãng thu âm đã và đang chạy đua để chứng minh với các nhà đầu tư rằng họ có một chiến lược AI hiệu quả. Những lo ngại về tác động tiềm tàng của công nghệ này đối với ngành kinh doanh đã dẫn đến sự sụt giảm mạnh giá cổ phiếu của Universal, Warner và Spotify Technology SA.

Warner, Universal và Merlin, công ty đại diện cho các nhà phân phối và hãng đĩa độc lập, đã ký thỏa thuận với Udio, một nền tảng sử dụng AI cho phép người dùng tạo bài hát thông qua câu lệnh văn bản. Warner cũng đã thỏa thuận với Suno, công ty cung cấp các tính năng tương tự nhưng cho phép người dùng tải xuống và chia sẻ nhạc của họ.

Universal và Merlin đang hợp tác với Spotify để ra mắt tính năng remix bằng AI. Trước khi ký các thỏa thuận này, cả Universal và Warner đều đã kiện các startup trên vì cáo buộc vi phạm bản quyền. Sony Music đã có cách tiếp cận thận trọng hơn trong việc ký thỏa thuận và vẫn đang trong quá trình kiện tụng với cả hai công ty AI này.

Các công ty này đã đưa ra tất cả những thông báo trên mà chưa có được sự cam kết từ các nghệ sĩ. Mặc dù các giám đốc điều hành cho biết những tài năng này đã đồng ý tham gia, họ vẫn chưa tiết lộ bất kỳ cái tên nào. Giám đốc Kỹ thuật số của Universal Music Group, ông Michael Nash, cho biết trong một cuộc gọi với các nhà phân tích vào ngày 30 tháng 7 rằng công ty "đã đối thoại với hàng ngàn nghệ sĩ và người thừa kế của họ trong một thời gian dài," và đã thuyết phục được nhiều người đồng ý tham gia. Trong khi đó, tổng giám đốc của Warner Music Group, ông Robert Kyncl, nói với các nhà phân tích vào thứ Tư rằng công ty đang cố gắng tạo ra một quy trình dễ dàng để xin phép nghệ sĩ.

"Việc này hơi phức tạp và tốn nhiều công sức, và tất cả chúng tôi đang nỗ lực giải quyết," ông Kyncl nói. "Nhưng đó là điều mà tất cả chúng ta phải trải qua và chúng tôi đang trong quá trình đó."

Các hãng thu âm có thể cấp phép cho âm nhạc mà họ sở hữu để huấn luyện AI mà không cần sự cho phép của nghệ sĩ, mặc dù một số chủ sở hữu bản quyền vẫn đang tìm kiếm sự đồng ý của nghệ sĩ do những nhạy cảm xung quanh công nghệ này. Vào tháng 6, tờ The Atlantic đã công bố dữ liệu huấn luyện tiêu chuẩn mà các công ty AI sử dụng cho các mô hình âm nhạc của họ. Cơ sở dữ liệu có thể tìm kiếm này đã tiết lộ nhiều nghệ sĩ có tác phẩm được dùng để xây dựng các công nghệ AI phổ biến. SZA, một ca sĩ R&B nổi tiếng, đã chỉ trích các công ty công nghệ và những nghệ sĩ sử dụng AI để đáp lại.

"Không có gì bạn có thể nói với tôi để khiến điều này trở nên chấp nhận được cả," cô viết trên Instagram.

Các công ty AI này không chỉ muốn huấn luyện sản phẩm của họ. Họ muốn cho phép người dùng tạo ra âm nhạc mới dựa trên các bài hát nổi tiếng. Các công ty muốn cho phép người dùng gọi tên và hình ảnh của nghệ sĩ, ví dụ như, "Viết một bài hát về một ngày ở bãi biển bằng giọng của Taylor Swift." Các nghệ sĩ thậm chí còn do dự hơn trong việc cho phép điều này, một phần vì giọng hát của họ là độc nhất và vì họ lo lắng về việc mất kiểm soát đối với những gì người khác có thể dùng giọng hát của họ để nói.

"Toàn bộ chuyện này có thể chỉ là một trào lưu nhất thời. Có bao nhiêu người muốn trả thêm tiền để tạo ra những bản remix kỳ lạ của Time After Time hay American Pie?" ông Jordan Bromley, người đứng đầu mảng giải trí tại Manatt, Phelps & Phillips, công ty đại diện cho nhiều nghệ sĩ và công ty âm nhạc hàng đầu, cho biết. "Nó tạo ra một thời điểm để thảo luận và thiết lập thị trường liên quan đến sự đồng thuận, rõ ràng và đãi ngộ cho nghệ sĩ."