Mỹ và Iran đấu hỏa lực tại Vùng Vịnh, thỏa thuận ngừng bắn bốn tuần có thể đổ vỡ

BBWV - Mỹ và Iran đã đấu hỏa lực tại Vịnh Ba Tư trong một đợt bùng phát bạo lực vào thứ Hai, lôi kéo cả Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất (UAE) vào cuộc.

Tác giả: Courtney McBride, Tony Capaccio và Catherine Lucey

05 tháng 05, 2026 lúc 5:37 AM

Tóm tắt bài viết bởi

logo
  • Đô đốc Brad Cooper của Centcom cho biết quân đội Mỹ đã đẩy lùi các cuộc tấn công từ Iran bằng máy bay không người lái, tên lửa và tàu vũ trang khi hỗ trợ hai tàu treo cờ Mỹ qua eo biển Hormuz.
  • Giá dầu thô Brent chuẩn quốc tế tăng khoảng 6%, đóng cửa ở mức trên 114 USD/thùng, trong khi dầu thô tương lai của Mỹ tăng hơn 4%, ổn định gần mức 106 USD/thùng.
  • UAE cáo buộc Iran tấn công bằng máy bay không người lái gây ra cháy lớn tại cảng Fujairah, khiến ba người nhập viện và phát cảnh báo tên lửa lần đầu tiên kể từ lệnh ngừng bắn.
  • Thượng nghị sĩ Lindsey Graham cho rằng việc Iran tấn công UAE biện minh cho phản ứng lớn để gây thiệt hại cho bộ máy chiến tranh của Iran, cựu Thủ tướng Naftali Bennett gọi đây là tuyên bố tiếp tục chiến tranh.
  • Ông Trump cho biết đang mong đợi gặp Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình vào giữa tháng 5 sau khi chiến tranh Iran làm trì hoãn cuộc gặp trước đó và Mỹ sẽ không cho phép Iran có vũ khí hạt nhân.

Vụ việc đã dẫn đến những lời kêu gọi tái thực hiện các đợt không kích vào các mục tiêu của Iran và gây nghi ngờ về số phận của thỏa thuận ngừng bắn kéo dài bốn tuần qua.

Quân đội Mỹ đã đẩy lùi các cuộc tấn công từ máy bay không người lái, tên lửa và tàu nhỏ vũ trang của Iran khi đang hỗ trợ hai tàu treo cờ Mỹ đi qua eo biển Hormuz, Đô đốc Brad Cooper, Tư lệnh Bộ Chỉ huy Trung tâm Hoa Kỳ (Centcom), cho biết trong một buổi họp báo vào thứ Hai.

Giá dầu đã tăng vọt sau tin tức Iran tấn công cảng Fujairah và các tàu chở dầu tiếp tục bị đe dọa tại eo biển này — nơi trung chuyển khoảng một phần năm lượng dầu mỏ và khí đốt tự nhiên hóa lỏng của thế giới trước khi cuộc chiến bắt đầu vào cuối tháng Hai.

Giá dầu thô Brent chuẩn quốc tế đã tăng khoảng 6%, đóng cửa ở mức trên 114 USD/thùng, trong khi giá dầu thô tương lai của Mỹ tăng hơn 4% để ổn định ở mức gần 106 USD/thùng.

Làn sóng bạo lực đã làm rúng động thỏa thuận ngừng bắn vốn được duy trì tương đối ổn định kể từ khi có hiệu lực vào ngày 8 tháng 4. Nó cũng thúc đẩy những lời kêu gọi Mỹ và đồng minh Israel tái khởi động các cuộc tấn công vào Iran sau một chiến dịch trước đó đã đánh phá hàng nghìn mục tiêu, tiêu diệt lãnh đạo tối cao của Iran cùng các quan chức cấp cao khác, và dẫn đến việc đóng cửa eo biển Hormuz huyết mạch — khiến giá năng lượng toàn cầu tăng phi mã.

Gia tăng thêm căng thẳng, phía UAE cho biết họ đã đánh chặn các tên lửa hành trình của Iran và cáo buộc một cuộc tấn công bằng máy bay không người lái của Iran là nguyên nhân gây ra đám cháy lớn tại cảng Fujairah, khiến ba người phải nhập viện. Quốc gia vùng Vịnh này đã phải phát lệnh cảnh báo tên lửa cho người dân lần đầu tiên kể từ khi lệnh ngừng bắn giữa Washington và Tehran bắt đầu cách đây gần một tháng.

Các cảnh báo được đưa ra sau khi một tàu chở dầu thuộc công ty dầu khí quốc gia Abu Dhabi bị máy bay không người lái của Iran tấn công trong một sự cố riêng biệt bên ngoài eo biển Hormuz.

Bạo lực hôm thứ Hai đã làm nổi bật thất bại của Mỹ và Iran trong việc đi đến một thỏa thuận dài hạn hơn. Becca Wasser, chuyên gia dẫn đầu về quốc phòng tại Bloomberg Economics, nhận định trong một báo cáo nghiên cứu: "Tất cả những điều này nhấn mạnh rằng lệnh ngừng bắn Mỹ-Iran rất mong manh. Quan điểm của chúng tôi vẫn là kết quả khả quan nhất sẽ là một cuộc xung đột kéo dài với những căng thẳng âm ỉ và các cuộc giao tranh lẻ tẻ, giữ cho giá dầu luôn ở mức cao."

Trọng tâm của cuộc tranh chấp là eo biển Hormuz, nơi Iran đã phong tỏa gần như toàn bộ hoạt động vận tải hàng hải. Tehran tuyên bố sẽ chỉ mở lại eo biển sau khi Mỹ dỡ bỏ lệnh phong tỏa hải quân đối với các cảng của Iran.

Khi được hỏi về thủy lôi của Iran tại Hormuz, Đô đốc Cooper của Centcom cho biết chúng "không quá dày đặc" và Mỹ có thể sử dụng "công nghệ tinh vi" để khai thông lối đi. Ông cho biết thêm Mỹ đã sử dụng "khả năng tàng hình" để thực hiện việc này, ám chỉ việc sử dụng các thiết bị lặn không người lái.

Cuộc chiến bắt đầu vào ngày 28 tháng 2 khi Mỹ và Israel bắt đầu ném bom Iran, đến nay đã khiến hơn 5.500 người thiệt mạng, hầu hết tại Iran và Lebanon.

Vào thứ Hai, Thượng nghị sĩ đảng Cộng hòa Lindsey Graham cho biết trên mạng xã hội X rằng việc Iran chọn tấn công UAE và các tàu chở hàng "hoàn toàn biện minh cho một phản ứng lớn, mạnh mẽ và ngắn gọn để gây thêm thiệt hại cho bộ máy chiến tranh của Iran."

Trong một bài đăng trên mạng xã hội, cựu Thủ tướng Israel Naftali Bennett nhận định cuộc tấn công của Iran vào UAE tương đương với "tuyên bố tiếp tục cuộc chiến của Iran chống lại các đồng minh của Hoa Kỳ và Israel trên toàn khu vực."

Đô đốc Cooper của Centcom đã nhiều lần từ chối trả lời các câu hỏi về việc liệu lệnh ngừng bắn có bị phá vỡ hay không. Trong một buổi họp báo riêng vào thứ Hai, Đại sứ Mỹ tại Liên Hợp Quốc Mike Waltz cho biết ông sẽ "nhường quyền công bố các vi phạm lệnh ngừng bắn cho Nhà Trắng."

"Đây là một tình huống biến động," ông nói thêm.

Tại Iran, Ngoại trưởng Abbas Araghchi đăng trên X vào tối thứ Hai rằng các cuộc đàm phán với người Mỹ đang "có tiến triển" nhưng cảnh báo Mỹ và UAE "nên cảnh giác với việc bị những kẻ xấu kéo trở lại vũng lầy."

Khi công bố kế hoạch dẫn dắt các tàu bị mắc kẹt ra khỏi Vịnh Ba Tư — được đặt tên là Project Freedom — ông Trump cho biết một số quốc gia đã yêu cầu Mỹ giúp giải phóng tàu của họ.

Vào chiều thứ Hai, ông Trump nói rằng các tàu thương mại từ khắp nơi trên thế giới đã bị "bắt cóc bởi một nơi khá tàn ác, nhưng chúng tôi đang xử lý việc đó," đồng thời khẳng định lại rằng Mỹ sẽ không cho phép Iran sở hữu vũ khí hạt nhân.

"Chúng tôi đã bắn hạ bảy tàu nhỏ, hay như cách họ thường gọi là 'tàu nhanh'," ông Trump viết trên Truth Social, đồng thời cho biết Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth sẽ tổ chức một cuộc họp báo vào thứ Ba. Ông Hegseth sẽ thông tin cho các phóng viên tại Lầu Năm Góc cùng với Tướng Dan Caine, Chủ tịch Hội đồng Tham mưu trưởng Liên quân.

 * Ông Trump cho biết đang mong đợi được gặp Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình vào giữa tháng 5, sau khi cuộc chiến Iran làm trì hoãn cuộc gặp trước đó.

 * Đã có thêm báo cáo về các cuộc tấn công trên biển. Một tàu chở dầu bị bắn trúng bởi các vật thể bay ở phía bắc cảng Fujairah của UAE, theo Cơ quan Điều hành Thương mại Hàng hải Vương quốc Anh. Hàn Quốc xác nhận một vụ nổ và hỏa hoạn xảy ra trên một con tàu ở eo biển Hormuz, theo hãng tin Yonhap dẫn lời bộ ngoại giao.

 * Trung Quốc đã ra lệnh cho các công ty nước này phớt lờ các lệnh trừng phạt của Mỹ đối với các nhà máy lọc dầu tư nhân liên quan đến thương mại dầu mỏ của Iran. Đây là một hành động thách thức chưa từng có, đe dọa kéo toàn bộ ngành ngân hàng vào vòng xoáy căng thẳng khi căng thẳng leo thang giữa hai nền kinh tế lớn nhất thế giới.

Theo Bloomberg

Theo phattrienxanh.baotainguyenmoitruong.vn

https://phattrienxanh.baotainguyenmoitruong.vn/my-va-iran-dau-hoa-luc-tai-vung-vinh-thoa-thuan-ngung-ban-bon-tuan-co-the-do-vo-57648.html

#Mỹ
#Iran
#Xung đột Mỹ Iran
#Eo biển Hormuz
#Vịnh Ba Tư
#thỏa thuận ngừng bắn
#giá dầu
#Máy bay không người lái
#tên lửa hành trình
#tàu chở dầu
#Cảng Fujairah