Một công ty cloud tiến sát bờ vực sụp đổ sau lệnh siết chip của Mỹ

BBWV - Chỉ trong hơn một tháng, Aolani Cloud, doanh nghiệp neocloud từng được định giá 3 tỉ USD, đã chứng kiến định giá có thể giảm một nửa sau khi Mỹ hạn chế xuất khẩu chip sang Đông Nam Á.

Giám đốc điều hành Aolani Nicholas Chia. Hình ảnh: Samsul Said/Bloomberg

Giám đốc điều hành Aolani Nicholas Chia. Hình ảnh: Samsul Said/Bloomberg

Tác giả: David Ramli, Yuan Gao và Sheryl Tian Tong Lee

20 tháng 11, 2026 lúc 2:35 PM

Chỉ trong hơn một tháng, giám đốc điều hành Nicholas Chia của Aolani Cloud đã chứng kiến ngành của mình đi từ bùng nổ đến sát bờ vực sụp đổ.

Chỉ vài tuần trước, công ty chuyên cung cấp dịch vụ điện toán đám mây chuyên biệt được thiết kế để phục vụ riêng cho AI và điện toán hiệu năng cao (hay còn gọi là neocloud) này còn nhận được các bản điều khoản với mức định giá công ty chạm mốc 3 tỉ USD, tăng mạnh so với 400 triệu USD hồi đầu năm, đồng thời ký các thư bày tỏ ý định (LOI) xây dựng trung tâm dữ liệu khắp châu Á.

Giờ đây, ông Chia cho biết định giá của Aolani và các công ty neocloud khác có thể đã giảm một nửa, sau khi chính phủ Mỹ nhắm vào một số thị trường trọng yếu của công ty bằng các hạn chế xuất khẩu chip, tạo nên cú chấn động cho chuỗi cung ứng toàn cầu.

Các ngân hàng đang xem xét lại mức độ rủi ro với công ty, và Aolani thậm chí cân nhắc chuyển trụ sở về Mỹ. Đây là một bước đi táo bạo với doanh nghiệp có phần lớn doanh thu đến từ tập đoàn siêu quy mô Trung Quốc ByteDance.

"Tôi cảm giác mọi thứ đang thay đổi quá nhanh," ông Chia nói tại văn phòng của công ty ở Singapore, giữa những cuộc gọi với nhà đầu tư và lúc chốt vội kế hoạch cho chuyến đi Washington DC. "Tôi coi như đã chạm đáy, nên từ giờ mọi thứ đều dễ hơn."

Cuộc khủng hoảng đang nhấn chìm Aolani và các nhà cung cấp neocloud khác ở Đông Nam Á là hình ảnh thu nhỏ của những chấn động rộng hơn đang làm rung chuyển ngành trí tuệ nhân tạo. Hồi tháng 4, các neocloud được dự báo sẽ tạo ra gần 400 tỉ USD doanh thu mỗi năm vào năm 2031, theo công ty nghiên cứu Synergy. Đà bùng nổ này kéo theo làn sóng mở rộng trung tâm dữ liệu, đầu tư sản xuất điện và kỳ vọng về những vụ niêm yết đình đám trên thị trường chứng khoán.

Nhưng hàng loạt vấn đề nối tiếp nhau đã khiến cả ngành rơi vào hỗn loạn. Vụ niêm yết thất bại của Firmus Grid (Úc) làm dấy lên nghi ngờ về hạ tầng AI. Chiến thắng của đảng Dân chủ trong cuộc bầu cử giữa kỳ ở Mỹ hồi đầu tháng này khiến cổ phiếu AI chao đảo. Việc giám đốc điều hành Nvidia Jensen Huang rời đi càng làm gia tăng lo ngại về khả năng tiếp cận loại chip đã vận hành làn sóng AI của các neocloud.

Rồi vào thứ Hai, chính phủ Mỹ công bố siết chặt nguồn cung chip cho một phần khu vực Đông Nam Á. Động thái này đánh trúng vùng đất mà nhiều neocloud xem là địa bàn chính, nhất là những công ty như Aolani phục vụ khách hàng Trung Quốc. Chỉ sau một đêm, một ngành đang tăng trưởng bỗng đối mặt nguy cơ phải đóng cửa.

Giới ngân hàng đang gấp rút đánh giá thiệt hại. Các ngân hàng đang đàm phán những khoản vay mua chip ở châu Á với tổng trị giá hơn 30 tỉ USD cho biết nhiều khoản có thể bị trì hoãn, số khác có thể bị hủy hoàn toàn. Điều này có nguy cơ tạo ra vòng luẩn quẩn: định giá lao dốc làm giảm khẩu vị cho vay của ngân hàng, còn nguồn vốn bị thắt chặt lại càng gây áp lực lên định giá.

Phản ứng của Aolani cho thấy cách các công ty neocloud đang tìm cách hạn chế thiệt hại. Lãnh đạo công ty dự kiến sang Mỹ gặp các quan chức bộ Thương mại trong vòng hai tuần tới. Aolani vốn đã có kế hoạch mở văn phòng tại Mỹ, nhưng giờ đây kế hoạch này có thể được đẩy nhanh, ông Chia cho biết. Công ty cũng đang cân nhắc nguồn vốn đắt đỏ hơn từ tín dụng tư nhân. Ngoài ra, Aolani đã rà soát lại các hợp đồng với khách hàng Trung Quốc và bảo đảm có thể rút lui mà không bị phạt nếu luật thay đổi theo hướng cấm các khách hàng này.

Những động thái trên đánh dấu bước chuyển rõ rệt với một công ty vừa mới vài tháng trước còn đang khẳng định vị thế trong một trong những lĩnh vực tăng trưởng nhanh nhất của "miền Tây hoang dã" AI.

Nhu cầu không đáy

Trên một con phố bụi bặm ở phía nam Kuala Lumpur, những chiếc xe trộn bê tông nằm cạnh các xe đầu kéo chất đầy máy chủ. Những tấm nhận diện khuôn mặt còn dính vữa và các trạm an ninh lắp kính chống đạn canh giữ những trung tâm dữ liệu xám xịt rộng lớn, dựng lên ngay đối diện các dãy nhà dân ở vùng ngoại ô.

Bukit Jalil là nơi kỹ thuật tài chính của Phố Wall gặp nhịp độ chóng mặt của trí tuệ nhân tạo. Trong chuyến tham quan khu phức hợp hồi tháng 7, ông Chia và nhân viên chỉ vào từng tòa nhà, lần lượt đọc ra mức điện năng mà mỗi tòa được phép tiêu thụ. Đội ngũ 30 người tại địa phương chuyển vào và bật nguồn nhanh đến mức không kịp lau dọn những hành lang trầy xước hay lắp biển hiệu thương hiệu. Điều quan trọng là những máy chủ quý giá được đặt sau các cánh cửa khóa kín, trong những căn phòng sạch sẽ.

Nhu cầu không đáy của Aolani khiến công ty tiếp quản một trung tâm dữ liệu vốn được xây dựng cho các nhà cung cấp dịch vụ đám mây truyền thống. Máy chủ phục vụ email hay video thường tiêu thụ ít điện hơn nhưng chiếm nhiều không gian hơn. Điều đó có nghĩa là 10 megawatt điện được cấp cho một trong các tòa nhà sáu tầng (đủ cho hơn 12.000 hộ gia đình địa phương) bị những GPU ngốn điện tiêu thụ hết chỉ trong một phần nhỏ diện tích, còn nhiều khu vực rộng lớn trong các sảnh vẫn bỏ trống.

Đó mới chỉ là một phần nhỏ tham vọng của Aolani. Công ty đặt mục tiêu lắp đặt 48.000 chip vào tháng 1 và tính đến tháng trước kỳ vọng chiếm tới 580 megawatt công suất trung tâm dữ liệu chỉ riêng tại Malaysia vào năm 2027. Con số này tương đương lượng điện tiêu thụ của khoảng nửa triệu hộ gia đình Mỹ.

Aolani DC
Tòa nhà đặt trụ sở Aolani Cloud (giữa) và một tòa nhà khác của Aolani (trái) đang được xây dựng tại Trung tâm dữ liệu siêu quy mô Exsim ở Kuala Lumpur, Malaysia, hồi tháng 7. Hình ảnh:  Samsul Said/Bloomberg

Các dự án này cho thấy sức hút lớn của Đông Nam Á, khu vực nổi lên thành một trong những thị trường trung tâm dữ liệu tăng trưởng nhanh nhất thế giới nhờ giá đất và điện tương đối rẻ. Theo nghiên cứu của Cushman & Wakefield, khu vực này chiếm khoảng một nửa công suất đang xây dựng tại châu Á Thái Bình Dương trong nửa đầu năm, với gần 2.400 megawatt.

"Chúng tôi có tiềm năng một gigawatt trong danh mục dự án để triển khai tại Thái Lan, Malaysia và Philippines cộng lại," ông Chia nói. "Có triển khai được hay không còn tùy vào vốn và quy định."

Động thái tuần này của Washington nhằm hạn chế quyền tiếp cận các loại chip tiên tiến do Nvidia và các công ty Mỹ khác sản xuất nhắm cụ thể vào Singapore, Malaysia, Thái Lan, Indonesia và Brazil.

Trước thông báo này, Aolani đã hoãn kế hoạch huy động vốn vòng Series C từ các nhà đầu tư mới khi nghi ngờ về mô hình kinh doanh của các neocloud ngày càng gia tăng. Công ty cho biết hiện có các nhà đầu tư mới đang trong giai đoạn thẩm định để tham gia đợt huy động vốn cổ phần. Các ngân hàng như DBS Group Holdings và United Overseas Bank được mời vào để tạo cầu cho các khoản vay hợp vốn.

Aolani lên kế hoạch cho ba khoản vay trị giá hơn 2 tỉ USD, và việc hợp vốn đã bắt đầu với một phần trong số đó. Tuy nhiên, theo những người nắm thông tin, giới ngân hàng hiện đang thảo luận nội bộ về việc rút lui hoặc tạm hoãn khoản vay 480 triệu USD cho Aolani. Đây là một phần của tình trạng bất ổn rộng hơn và sự giám sát gắt gao hơn đang nhắm vào các thương vụ tài trợ cho đám mây AI trên toàn cầu.

Cơn khát từ Trung Quốc

Điều trớ trêu với Aolani là những rắc rối về vốn và quy định ập đến đúng lúc hoạt động kinh doanh đang bùng nổ, ít nhất là theo các con số mà ông Chia cung cấp.

Công ty được thành lập năm 2023 như một ý tưởng ươm tạo bởi K3 Ventures, đơn vị có trụ sở tại Singapore, vốn là một quỹ quản lý gia sản (family office) chuyển thành công ty đầu tư. Aolani đã tăng trưởng nhanh: công ty ký các hợp đồng trị giá tới 13 tỉ USD trong 5 đến 6 năm tới, trong đó có hợp đồng với các khách hàng Mỹ không vi phạm quy định mới. Công ty cũng có nguồn GPU dồi dào sắp về, nhờ trở thành đối tác ưu tiên của Nvidia, một vị thế giúp công ty tiếp cận chip dễ dàng hơn.

Nhưng Aolani đang chịu áp lực vì, giống nhiều neocloud ở Đông Nam Á, công ty được hưởng lợi từ làn sóng nhu cầu của các tập đoàn siêu quy mô Trung Quốc. Bị hạn chế tiếp cận những loại chip tiên tiến nhất của Nvidia, nhiều doanh nghiệp Trung Quốc buộc phải thuê quyền truy cập hợp pháp thông qua các neocloud. ByteDance, công ty mẹ của gã khổng lồ mạng xã hội TikTok, là một khách hàng lớn.

Aolani DC 1-1
Các máy chủ trong phòng dữ liệu của Aolani Cloud tại Trung tâm dữ liệu siêu quy mô Exsim ở Kuala Lumpur. Hình ảnh: Samsul Said/Bloomberg

Aolani dùng các hợp đồng đã ký để bảo đảm cho hơn 1 tỉ USD tài trợ từ ngân hàng UOB của Singapore và các ngân hàng khác. Rava Partners, nhánh bất động sản của Hillhouse Investment Management, tham gia ở vòng gọi vốn Series B, khi công ty được định giá 400 triệu USD hồi đầu năm nay. Đến mùa hè, định giá của công ty đã tăng vọt: Aolani đang đàm phán huy động vốn cổ phần ở mức định giá 3 tỉ USD, ông Chia cho biết.

Các hạn chế mới nhất của bộ Thương mại Mỹ được đưa ra sau nhiều tháng thảo luận và các chuyến thị sát của quan chức cục Công nghiệp và An ninh Mỹ (BIS) tới các trung tâm dữ liệu và văn phòng của Aolani, ông Chia cho biết. Để tuân thủ trong bối cảnh chưa có quy định nào, công ty từ lâu đã tránh phục vụ bất kỳ doanh nghiệp nào nằm trong danh sách 1260H gồm các "công ty quân sự Trung Quốc", trong đó có Alibaba và Tencent, ông nói.

Aolani sử dụng Nvidia Fleet Intelligence, công cụ cho phép theo dõi các con chip của mình. Theo ông Chia, công ty cũng chi tiền thuê bên thứ ba kiểm toán toàn bộ chuỗi cung ứng.

"Chúng tôi tuyệt đối không buôn lậu chip và hoàn toàn sẵn sàng đứng ra cam đoan điều đó," ông nói. "Chúng tôi không đòi hỏi bất kỳ sự ưu ái đặc biệt nào, và rất sẵn lòng như một vận động viên thể thao: nếu muốn, cứ kiểm tra doping tôi bất cứ lúc nào."

Các phương án dự phòng

Dù không ngờ chỉ thị mới nhất của bộ Thương mại đến sớm như vậy, Aolani đã chuẩn bị cho kịch bản này. Khoảng một nửa tổng giá trị hợp đồng đã ký của công ty đến từ các khách hàng phương Tây, và còn nhiều hợp đồng khác đang trong quá trình hoàn tất, ông Chia cho biết.

Aolani có sẵn nhiều phương án dự phòng, trong đó có khả năng chuyển trụ sở về Mỹ, điều có thể giúp công ty tiếp cận hợp pháp các loại chip tiên tiến theo quy định mới. Nếu nguồn vốn từ ngân hàng không thành, Aolani có thể quay sang các công ty tín dụng tư nhân, dù chi phí vốn sẽ tăng, ông Chia nói.

Nếu mọi cách đều không hiệu quả, công ty sẵn sàng để một neocloud khổng lồ từ ngoài khu vực mua lại.

Quy mô của những phương án dự phòng này cho thấy sự bất định đang bao trùm các neocloud đến mức nào. Nhưng bất chấp bầu không khí hoảng loạn trong ngành, ông Chia vẫn lạc quan. Ông cho biết công ty giữ vững hai nguyên tắc chỉ đạo: Cung cấp năng lực tính toán cho thế giới và làm điều đó với tư cách một đơn vị dẫn đầu của Đông Nam Á.

"Nếu làm đúng cách và có trách nhiệm để giành được lòng tin không chỉ từ chính phủ Mỹ mà cả chính phủ Singapore, tôi nghĩ chúng tôi có thể xây dựng một công ty thực sự thú vị," ông nói.

Chẳng bao lâu nữa, ông sẽ có cơ hội trình bày điều đó với các quan chức Mỹ.

(Bổ sung chi tiết về việc nhà đầu tư thẩm định ở đoạn 18.)

Theo Bloomberg

Theo phattrienxanh.baotainguyenmoitruong.vn

https://phattrienxanh.baotainguyenmoitruong.vn/mot-cong-ty-cloud-dong-nam-a-lao-dao-sau-lenh-siet-chip-cua-my-ra-sao-1-61713.html

#cloud
#Aolani Cloud
#Nicholas Chia
#neocloud
#điện toán đám mây AI
#điện toán hiệu năng cao
#Hạn chế xuất khẩu chip
#chip Nvidia
#Chuỗi cung ứng chip
#trung tâm dữ liệu AI
#ByteDance

Mới nhất

Videos mới nhất