Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) cảnh báo việc chuyển hạ tầng giao dịch của Phố Wall sang các hệ thống dựa trên blockchain có thể khiến khủng hoảng tài chính lan rộng nhanh hơn khả năng phản ứng của cơ quan quản lý. Dù vậy, công nghệ này vẫn hứa hẹn khả năng cắt giảm chi phí và xóa bỏ độ trễ trong việc thanh toán.

Token hóa là quá trình chuyển các tài sản như cổ phiếu, trái phiếu và tiền mặt thành các token số trên sổ cái dùng chung. Theo ông Tobias Adrian của IMF, đây không chỉ là một bước cải tiến hiệu quả mà còn là một cuộc tái cấu trúc toàn diện của hệ thống tài chính, theo báo cáo công bố ngày thứ Năm.

Các ngân hàng, trung tâm thanh toán bù trừ và công ty quản lý tài sản như BlackRock và JPMorgan đã triển khai các chương trình thử nghiệm thực tế nhằm kiểm chứng công nghệ này. Họ kỳ vọng token hóa sẽ giúp tăng nguồn thu nhờ việc đơn giản hóa giao dịch các tài sản truyền thống như cổ phiếu và trái phiếu.

Tháng 9 năm ngoái, Nasdaq đã đề nghị Ủy ban Chứng khoán và Giao dịch Mỹ (SEC) cho phép token hóa cổ phiếu và giao dịch trên các sàn được quản lý như chính Nasdaq. Đầu năm nay, sở Giao dịch Chứng khoán New York cho biết đang xây dựng một nền tảng sử dụng công nghệ blockchain để cho phép giao dịch cổ phiếu và quỹ ETF đã được token hóa 24/7.

Chủ tịch SEC Paul Atkins ủng hộ hướng đi này.

Theo ông Adrian, công nghệ mới giúp hoạt động giao dịch được xử lý nhanh hơn, nhưng chính điểm mạnh đó cũng có thể là điểm yếu.

“Các cú sốc trên thị trường có thể diễn ra nhanh hơn, khiến thời gian can thiệp chủ động bị rút ngắn,” ông viết. Độ trễ trong thanh toán hiện nay đóng vai trò như vùng đệm, giúp ngân hàng trung ương và cơ quan quản lý có thêm thời gian can thiệp khi khủng hoảng xảy ra.

Trong một hệ thống thanh toán tức thời và liên tục, cơ quan quản lý gần như không còn khoảng trống nào để hành động trước khi các lệnh gọi ký quỹ được kích hoạt. Hệ thống token hóa cũng vận hành suốt ngày đêm, trong khi các công cụ cho vay khẩn cấp của ngân hàng trung ương vốn được thiết kế cho các cuộc khủng hoảng thường chỉ diễn ra trong giờ hành chính.

Ông cũng so sánh các stablecoin do khu vực tư nhân phát hành với các quỹ thị trường tiền tệ, trong bối cảnh chúng ngày càng được dùng làm tài sản thanh toán trong thị trường token hóa. Các stablecoin này vận hành hiệu quả khi thị trường ổn định nhưng dễ bị rút vốn ồ ạt khi có biến động.

Báo cáo đưa ra ba kịch bản cho tương lai của tài chính token hóa: Một hệ thống phối hợp dựa trên tiền kỹ thuật số do ngân hàng trung ương phát hành; một mạng lưới rời rạc gồm các nền tảng quốc gia không tương thích; hoặc một thế giới do stablecoin tư nhân chi phối, nơi vai trò bảo chứng của khu vực công suy yếu.

Theo ông Adrian, chính sách cần thích ứng với sự tái phân bổ niềm tin và rủi ro mang tính cấu trúc mà hạ tầng token hóa tạo ra. Ông đề xuất các giải pháp như neo hệ thống thanh toán vào các dạng tiền an toàn và làm rõ khung pháp lý cho tài sản token hóa.

“Để đạt được kết quả này, nhà hoạch định chính sách cần chủ động tiếp cận các tác động mang tính cấu trúc của quá trình chuyển đổi số, thay vì chỉ phản ứng khi rủi ro đã bộc lộ,” báo cáo nêu rõ. “Cơ hội định hình kiến trúc hệ thống tài chính token hóa vẫn còn đó, nhưng sẽ không kéo dài mãi.”