Giá dầu được dự báo sẽ là biến số lớn nhất định hình lạm phát và tăng trưởng của Việt Nam trong năm 2026. Theo ngân hàng UOB, mỗi 10 USD tăng thêm trên mỗi thùng dầu Brent có thể khiến CPI Việt Nam tăng 0,3–0,4 điểm phần trăm và kéo giảm GDP 0,6–0,9 điểm phần trăm, với độ trễ từ hai đến bốn quý.

Phát biểu tại sự kiện Triển vọng đầu tư năm 2026 diễn ra tối 12.3 tại TP.HCM, ông Suan Teck Kin, giám đốc Khối Nghiên cứu thị trường và Kinh tế toàn cầu của UOB, cho rằng xung đột lan rộng tại Trung Đông là rủi ro lớn nhất với kinh tế châu Á, chủ yếu thông qua kênh giá năng lượng. Việt Nam, cùng Philippines, Hàn Quốc và Đài Loan, nằm trong nhóm chịu rủi ro cao khi khoảng 85% dầu thô nhập khẩu đến từ khu vực này.

Giá dầu và ba kịch bản 

Đánh giá về mức độ rủi ro dựa trên tổng lượng nhập khẩu dầu thô, Việt Nam cùng Philippines, Hàn Quốc, Đài Loan thuộc nhóm rủi ro cao khi nhập khẩu khoảng 85% dầu thô từ Trung Đông.

Căng thẳng đang khiến nguồn cung dầu bị đứt gãy bởi dầu không được giao tới tay người mua, các hoạt động sản xuất của nền kinh tế sẽ chịu tác động. “Tác động của khu vực và Việt Nam sẽ phụ thuộc vào thời gian kéo dài của cuộc chiến và mức độ gián đoạn chuỗi cung,” ông Kin nói.

Đại diện từ UOB cũng trình bày ba kịch bản dự đoán với giá dầu và mức độ khả thi trở thành hiện thực của mỗi kịch bản. Kịch bản cơ sở, với mức độ khả thi xảy ra cao nhất – 60%, theo đội ngũ phân tích từ UOB là giá dầu Brent tăng lên 90 USD/thùng trong quý II/2026, và giảm về quanh mốc 80 USD/thùng cuối năm 2026.

Rủi ro tăng lạm phát, giảm GDP

“Với những gì đã diễn ra hồi năm 2022, chúng tôi nghĩ rằng ở kịch bản cơ sở, tác động lên lạm phát và tăng trưởng của Việt Nam sẽ ở mức vừa phải," ông Kin chia sẻ.

Đại diện từ UOB đưa ra dự báo, mỗi 10 USD tăng giá/thùng dầu sẽ kéo chỉ số CPI tăng thêm khoảng 0,3 – 0,4 điểm phần trăm với độ trễ khoảng 2-3 tháng. Mức tăng giá này sẽ làm giảm tăng trưởng GDP ở mức 0,6 – 0,9 điểm phần trăm với độ trễ 2-4 quý.

Giám đốc Nghiên cứu và Phân tích từ công ty chứng khoán Bản Việt (VietCap) Hoàng Nam có quan điểm tương tự, căng thẳng sẽ tiếp tục trong khoảng hai tháng đổ lại, và giá dầu sẽ duy trì ở mức 70 USD/thùng cho cả năm 2026.

Ở trường hợp này, đại diện từ VietCap cho biết họ dự báo lạm phát sẽ ở mức 4,3%, dù có tăng nhưng vẫn thấp hơn mục tiêu của chính phủ là 4,5%. “Thời gian kết thúc căng thẳng ở Trung Đông vẫn là một ẩn số mà chúng ta sẽ phải theo dõi,” ông Nam nói.

Người phụ trách mảng Nghiên cứu thị trường và Kinh tế toàn cầu UOB phân tích, đội ngũ khá lạc quan rằng cuộc xung đột sẽ sớm kết thúc bởi đây là "cuộc chiến mà tất cả các bên đều bị ảnh hưởng, bao gồm cả Mỹ."

Căng thẳng càng kéo dài, tác động kinh tế càng nặng nề, và chính quyền ông Trump cần phải chuẩn bị cho cuộc khảo sát về tín nhiệm diễn ra cuối năm nay, trong đó, yếu tố quan trọng là khả năng kiểm soát lạm phát của chính phủ.

Tỉ giá hạ nhiệt khi đồng USD suy yếu

Với tỉ giá, ông Suan Teck Kin phân tích căng thẳng địa kinh tế có thể hỗ trợ đồng đô la mạnh hơn trong quý II năm nay, sau đó sẽ yếu đi từ giờ tới cuối năm khi căng thẳng dần hạ nhiệt.

Ông cập nhật dự báo đối với DXY - chỉ số đo sức mạnh của đồng đô la Mỹ lần lượt là 99,1 vào quý 2 năm nay, sau đó giảm 2 điểm về 97,6 ở quý III và tiếp tục giảm về khoảng 95,8 điểm ở quý 1/2027.

Đồng nội tệ của Việt Nam sau khi tăng nhẹ trong tháng 1 đã giảm một phần khi bối cảnh căng thẳng địa kinh tế gia tăng, tỉ giá USD/VND đạt mức đáy ở 25.900 vào ngày 10/2 và tăng trở lại quanh mức 26.200 vào đầu tháng 3.

Tâm lý “né tránh rủi ro” trên thị trường toàn cầu nhiều khả năng sẽ tiếp tục gây áp lực lên tiền đồng trong ngắn hạn. Tuy nhiên, dư địa giảm thêm của tiền đồng được đánh giá là không lớn, khi tỉ giá hiện tại đã tiến sát đến giới hạn dưới trong biên độ điều hành của ngân hàng Nhà nước (NHNN).

Dự báo cập nhật của đội ngũ UOB đối với tỉ giá USD/VND lần lượt là 26.400 trong quý II.2026 và giảm tiếp về mức 26.000 trong quý 1/2027.

Trong trung hạn, ngoài tác động ngắn hạn tới từ những yếu tố địa chính trị, triển vọng của đồng Việt Nam vẫn ổn định. Các yếu tố hỗ trợ chính bao gồm nền tảng vĩ mô vững chắc của Việt Nam: dòng vốn FDI duy trì khả quan, kỳ vọng ngân hàng Nhà nước giữ nguyên lãi suất điều hành ở mức 4,5% trong năm 2026, cũng như triển vọng Việt Nam được nâng hạng lên thị trường mới nổi vào tháng 9/2026.

UOB giữ nguyên dự báo tăng trưởng GDP năm nay của Việt Nam là 7,5%, cao nhất khu vực Đông Nam Á nhờ nền tảng kinh tế vững chắc trong năm ngoái.

Nhóm nghiên cứu cũng khuyến nghị tiếp tục theo dõi rủi ro từ mức nền năm trước cao, diễn biến chưa rõ ràng của chính sách thuế Mỹ (bao gồm đề xuất thuế toàn cầu 10%), cũng như căng thẳng địa chính trị tại Trung Đông có thể tác động đến giá dầu và hoạt động logistics

"Hãy bình tĩnh, đừng vội phản ứng, cũng đừng hốt hoảng hay quá bi quan vì khu vực Đông Nam Á và cả Việt Nam vẫn đang thể hiện sự bền bỉ của nền kinh tế," ông Suan Teck Kin kết thúc bài trình bày khi thể hiện sự lạc quan về triển vọng của Việt Nam lẫn khu vực Đông Nam Á.

Ông Suan Teck Kin, giám đốc Khối Nghiên cứu thị trường và Kinh tế toàn cầu của UOB, là diễn giả tại sự kiện The Year Ahead do Bloomberg Businessweek Việt Nam tổ chức ngày 10.4. Xem thêm tại đây.