Tổng công ty Dầu Việt Nam (PVOIL) vừa đề nghị phía Mỹ cho phép một tàu siêu tải trọng đi qua khu vực phong tỏa của hải quân Hoa Kỳ bên ngoài vịnh Ba Tư, với lý do lô hàng này có ý nghĩa sống còn đối với nền kinh tế của quốc gia châu Á này.

Agios Fanourios I, tàu chở dầu thô siêu lớn (VCLL), do công ty Eastern Mediterranean Maritime có trụ sở tại Athens quản lý, đã bất ngờ quay đầu giữa biển vào thứ Hai vừa qua tại khu vực bắt đầu phạm vi phong tỏa của Mỹ, theo dữ liệu theo dõi tàu biển và các tài liệu Bloomberg thu thập được. Con tàu chỉ vừa mới vượt qua eo biển Hormuz, mang theo 1,99 triệu thùng dầu thô Basrah Medium của Iraq, trước khi buộc phải chuyển hướng ngược lại.

Tổng công ty Dầu Việt Nam (PVOIL), công ty thành viên thuộc tập đoàn Công nghiệp - Năng lượng quốc gia, xác nhận trong thư gửi bộ Tư lệnh các lực lượng Hải quân đặc trách vùng Trung tâm (US Naval Forces Central Command), rằng họ là chủ sở hữu của lô hàng trên tàu Agios Fanourios I và số dầu này nhận từ Iraq, theo tài liệu Bloomberg đọc được. Hiện tại, con tàu vẫn đang phát tín hiệu điểm đến là nhà máy lọc dầu Nghi Sơn của Việt Nam.

“Lô hàng này có tầm quan trọng đặc biệt đối với nhà máy lọc dầu Nghi Sơn, đối với Việt Nam và người dân Việt Nam,” bức thư viết. “Bất kỳ sự chậm trễ nào thêm nữa cũng có nguy cơ khiến nhà máy phải dừng hoạt động, dẫn đến những hệ lụy dây chuyền đối với hàng triệu người tiêu dùng, doanh nghiệp, các dịch vụ công và các ngành công nghiệp tại Việt Nam.”

Khó khăn trong việc vận chuyển dầu cho thấy lệnh phong tỏa của Mỹ đã làm phức tạp thêm công việc gần như bất khả thi đối với các chủ tàu trong nỗ lực xuất khẩu dầu từ khu vực này giữa thời chiến. Giám đốc điều hành của Saudi Aramco cho biết mỗi tuần nguồn cung dầu giảm khoảng 100 triệu thùng dầu.

Người phát ngôn của bộ Tư lệnh trung tâm Mỹ cho biết hải quân đã yêu cầu con tàu quay đầu nhằm thực thi lệnh phong tỏa với mục đích ngăn chặn việc di chuyển của bất kỳ tàu thuyền nào đi đến hoặc rời khỏi các cảng của Iran.

Bên cạnh các chứng từ vận chuyển, dữ liệu theo dõi tàu biển cũng cho thấy con tàu này đã tiếp nhận hàng tại Iraq. Một nguồn tin am hiểu về hoạt động xuất khẩu của quốc gia này cũng xác nhận tàu đã bốc xếp hàng tại đây.

Trong một thông cáo, công ty Eastern Mediterranean cho biết con tàu đã tiếp nhận dầu từ cảng Basrah và đang thực hiện quyền đi qua không gây hại (innocent passage) từ cảng của Iraq, đồng thời xác nhận PetroVietnam là chủ sở hữu của lô hàng.

“Chúng tôi tin tưởng rằng sau khi hoàn tất quy trình kiểm tra của Hải quân Mỹ, con tàu sẽ tiếp tục hành trình tới Việt Nam,” phía Eastern Mediterranean cho hay.

Nhà máy lọc dầu Nghi Sơn , gọi tắt là NSRP, là một trong hai nhà máy lọc dầu đang hoạt động tại quốc gia châu Á này. Theo nội dung bức thư, NSRP chiếm một tỉ trọng "đáng kể" trong nguồn cung xăng, dầu diesel, nhiên liệu bay, khí hóa lỏng và nguyên liệu cho ngành hóa dầu của Việt Nam. Với công suất chế biến 200.000 thùng mỗi ngày, về lý thuyết, lô hàng trên con tàu này có thể cung cấp đủ nguyên liệu cho nhà máy hoạt động trong khoảng 10 ngày, theo dữ liệu do Bloomberg tổng hợp.

Iran đã phong tỏa gần như toàn bộ hoạt động vận tải thương mại ngay khi cuộc chiến bắt đầu vào ngày 28 tháng 2, trong khi các lệnh hạn chế từ phía Mỹ bắt đầu có hiệu lực từ ngày 13 tháng 4.

Về phía mình, Iran đang ngăn chặn tàu bè từ các quốc gia họ coi là thù địch rời khỏi eo biển Hormuz, đồng thời tìm cách ép buộc những tàu đi qua khu vực này phải di chuyển theo lộ trình sát với đường bờ biển của họ.

PVOIL hiện chưa phản hồi các yêu cầu bình luận.

- Với sự hỗ trợ của Nguyen Dieu Tu Uyen, Alex Longley, Anthony Di Paola, Serene Cheong, and Khalid Al Ansary