Trên lý thuyết, năm 2026 có thể là năm sôi động nhất trong lịch sử ngành game. Grand Theft Auto VI, phần tiếp theo của một trong những sản phẩm giải trí bán chạy nhất mọi thời đại, dự kiến ra mắt ngày 19.11. Các nhà phân tích tại DFC Intelligence ước tính trò chơi này có thể bán 40 triệu bản và mang lại 3,2 tỉ USD chỉ trong năm đầu tiên.

Trong bối cảnh đó, Take-Two Interactive, công ty mẹ của Rockstar Games, đã nâng dự báo doanh thu đặt trước cho năm tài chính hiện tại lên 6,65–6,7 tỉ USD. Động lực chính đến từ NBA 2K, khi tựa game này ghi nhận năm thành công nhất trong lịch sử thương hiệu, theo báo cáo tài chính quý 3 năm tài chính 2026. Tuy nhiên, do GTA VI ra mắt vào tháng 11 và rơi vào năm tài chính 2027, phần lợi nhuận lớn vẫn nằm ở phía trước. Chủ tịch Strauss Zelnick nói với nhà đầu tư vào tháng 2 rằng tựa game này sẽ tạo ra mức doanh thu đặt trước kỷ lục trong năm tài chính 2027, qua đó thiết lập một mặt bằng tài chính mới cho công ty.

Không chỉ GTA VI, thị trường còn ghi nhận nhiều điểm sáng khác. Resident Evil Requiem của Capcom, ra mắt ngày 27.2, đã vượt 5 triệu bản sau 5 ngày và đạt 6 triệu bản vào giữa tháng 3, qua đó trở thành tựa game bán nhanh nhất trong lịch sử 30 năm của dòng này. Trong khi đó, Crimson Desert của Pearl Abyss cũng bán hơn 3 triệu bản ngay giai đoạn đầu, theo Insider Gaming.

Đà sôi động tiếp tục kéo dài sang tháng 3 với sự xuất hiện của Marathon từ Bungie, Slay the Spire 2 và phần ngoại truyện đầy tham vọng của Pokémon Pokopia. Trong những tháng tới, thị trường sẽ đón thêm Pragmata của Capcom vào tháng 4, 007: First Light của IO Interactive và Lego Batman: Legacy of the Dark Knight vào tháng 5, cùng Marvel’s Wolverine của Insomniac trong tháng 9. Mật độ phát hành dày đặc biến cuộc đua Game of the Year trở nên thực sự hấp dẫn. Ngay cả khi GTA VI ra mắt đúng kế hoạch, thời điểm cuối tháng 11 có thể khiến tựa game không kịp tham gia The Game Awards, từ đó mở ra cơ hội cho các đối thủ.

Đằng sau làn sóng này là một cú hích phần cứng hiếm thấy. Switch 2 của Nintendo, ra mắt tháng 6.2025 và trở thành máy chơi game bán nhanh nhất lịch sử Mỹ, đang bước vào năm hoạt động đầy đủ đầu tiên. Theo Ampere Analysis, số máy trên thị trường có thể đạt 31 triệu vào cuối năm 2026, qua đó mở ra thị trường nội dung trị giá 7–8 tỉ USD.

Dù vậy, cổ phiếu Nintendo đã giảm khoảng 24% so với đỉnh 24,84 USD vào tháng 8.2025, theo Macrotrends, nhưng quy mô người dùng vẫn rất lớn. Vì thế, với các nhà phát hành bên thứ ba, đây vẫn là một nền tảng dễ tiếp cận hơn bình thường. Trong khi các tựa lớn như Pokémon Winds and Waves và Super Mario 3D mới dự kiến đến năm 2027, các game tầm trung như Splatoon Raiders và Fire Emblem: Fortune’s Weave đang lấp lịch mùa hè.

Chính khoảng trống này mở ra cơ hội cho các nhà phát triển bên ngoài. Khảo sát GDC 2026 cho thấy Steam Deck của Valve đã trở thành nền tảng được phát triển nhiều thứ tư với 28%, gần sát Switch 2 ở mức 39%. Nhờ đó, thị trường game toàn cầu có thể đạt 205 tỉ USD trong năm nay, tăng từ 189 tỉ USD, theo Midia Research.

Tuy nhiên, cơ hội này đi kèm một lời cảnh báo ngày càng rõ ràng. Ngày 24.3, Epic Games, nhà phát triển Fortnite và công cụ Unreal Engine, thông báo sa thải hơn 1.000 nhân viên, tương đương khoảng 23% lực lượng lao động. CEO Tim Sweeney cho biết công ty đang chi vượt xa thu. Ông cũng thừa nhận mức độ tương tác với Fortnite đang giảm và điều kiện thị trường là khắc nghiệt nhất kể từ khi Epic thành lập năm 1991, theo Bloomberg.

Dữ liệu thị trường cho thấy áp lực này là có thật. Theo Circana, thời gian chơi Fortnite trên PlayStation giảm mạnh: Người chơi chỉ còn trung bình 16 giờ trong tháng 2, so với 21 giờ cùng kỳ năm trước. Mặc dù khoản đầu tư 1,5 tỉ USD từ Disney vào năm 2024 từng định giá Epic ở mức 22,5 tỉ USD, giá trị thực tế của công ty hiện chỉ còn dao động từ 13 đến 18 tỉ USD, theo Bloomberg.

Khảo sát của GDC cũng cho thấy một phần ba nhà phát triển game tại Mỹ từng bị sa thải trong hai năm qua, trong khi tỉ lệ toàn cầu là 28%. Một nửa số người được hỏi cho biết công ty của họ đã cắt giảm nhân sự trong 12 tháng gần nhất. Ở các studio AAA, hai phần ba ghi nhận tình trạng sa thải. Theo Game Developer, khoảng 45.000 việc làm đã biến mất từ năm 2022 đến giữa năm 2025, và xu hướng này dự kiến sẽ kéo dài sang năm 2026.

Áp lực tái cấu trúc cũng lan rộng trong toàn ngành. Ubisoft, hãng game Pháp đứng sau Assassin’s Creed, đang tiến hành lần tái cấu trúc thứ hai chỉ trong một năm. Công ty đã cắt giảm thêm hàng trăm vị trí và hủy dự án làm lại Prince of Persia. Các công đoàn cũng kêu gọi một cuộc đình công, theo Bloomberg. Đồng thời, mảng game của Warner Bros. đứng trước tương lai bất định khi Paramount Skydance hoàn tất thương vụ mua lại Warner Bros. Discovery trị giá 110,9 tỉ USD. Ngay cả Battlefield Studios sở hữu tựa game bán chạy nhất năm 2025 Battlefield 6 cũng ghi nhận các đợt cắt giảm nhân sự.

Không chỉ nhân sự, bài toán chi phí cũng trở nên khó khăn hơn. Ngày 27.3, Sony thông báo tăng giá bán PS5 trên toàn cầu. Theo đó, bản tiêu chuẩn tăng 100 USD lên 649,99 USD, còn bản Pro tăng 150 USD lên 899,99 USD. Đây là lần tăng giá thứ hai tại Mỹ trong chưa đầy một năm, theo PlayStation Blog. Cổ phiếu Sony hiện thấp hơn khoảng 34% so với đỉnh 52 tuần và vừa bị Bernstein hạ khuyến nghị, theo CNN Markets.

Xu hướng này không dừng lại ở Sony. Microsoft cũng đã tăng giá Xbox trên toàn cầu, trong khi Switch 2 ra mắt với giá 449,99 USD, cao hơn 50% so với thế hệ trước. Nguyên nhân chủ yếu đến từ thuế nhập khẩu thiết bị điện tử tại Mỹ. Khảo sát của GDC cho thấy 38% lãnh đạo trong ngành bị ảnh hưởng. Bên cạnh đó, tình trạng thiếu chip nhớ do nhu cầu từ các trung tâm dữ liệu AI đã đẩy giá RAM 12GB tăng khoảng 41% trong năm nay. Trước áp lực chi phí linh kiện, Nintendo đã giảm sản lượng Switch 2 trong quý này.

Những đợt tăng giá này đang tác động trực tiếp tới hành vi người tiêu dùng. Báo cáo Future of Video Games 2026 của Circana cho thấy hơn một phần ba người tiêu dùng sẽ mua ít game hơn khi giá tiếp tục tăng, và 27% sẽ chuyển sang game miễn phí. Khi một số game trên Switch 2 được bán với giá 80 USD và GTA VI được đồn đoán ở mức tương tự, giá các vật phẩm trong game, vốn là nguồn thu chính của ngành, nhiều khả năng cũng sẽ tăng theo.

Trong bối cảnh đó, rủi ro lớn nhất vẫn là GTA VI. Cổ phiếu Take-Two giảm khoảng 10% khi hãng xác nhận lùi lịch phát hành từ tháng 5 sang tháng 11. Wells Fargo đã hạ mục tiêu giá cổ phiếu, trong khi Morningstar đưa ra định giá thấp hơn đáng kể. Nếu trò chơi tiếp tục trì hoãn, toàn bộ kế hoạch phát hành của ngành có thể bị xáo trộn, bởi các công ty đã sắp xếp lịch để tránh trùng thời điểm ra mắt của Rockstar. Theo Jason Schreier của Bloomberg, đây là một ván cờ 4D ở quy mô toàn ngành.

Nghịch lý của năm 2026 nằm ở sự đối lập rõ rệt: doanh số kỷ lục đi kèm với làn sóng sa thải chạm đỉnh. Trong khi người chơi đón nhận những siêu phẩm đỉnh cao, ngành công nghiệp lại rạn nứt vì chi phí leo thang và các đợt cắt giảm nhân sự kéo dài. Vì vậy, câu hỏi đặt ra là liệu đây có phải bước đệm để ngành game hồi sinh, hay chỉ là khoảnh khắc trước một cuộc khủng hoảng lớn hơn.

Cuối cùng, câu trả lời sẽ nằm ở túi tiền của người chơi và bảng cân đối kế toán của các hãng game.