Google (thuộc tập đoàn Alphabet) đang mất đi một số nhân sự kỳ cựu và nổi tiếng nhất trong lĩnh vực trí tuệ nhân tạo (AI) giữa một cuộc cải tổ quy mô lớn. Động thái này đang dấy lên những hoài nghi về bộ bộ máy lãnh đạo tại mảng tăng trưởng cốt lõi này ngay đúng thời điểm cạnh tranh gay gắt hơn bao giờ hết. Cổ phiếu Alphabet giảm 4% sau thông tin trên.

Jeff Dean, nhân sự lâu năm tại Google và là nhân tố trung tâm trong việc phát triển chiến lược AI của công ty, sẽ rời đi để thành lập một công ty khởi nghiệp, kéo theo nhiều đồng nghiệp cấp cao khác. Trong khi đó, Demis Hassabis, người đứng đầu Google DeepMind, sẽ chuyển sang đảm nhiệm vai trò chủ tịch phòng thí nghiệm này.

Trong cơ cấu tổ chức mới, Hassabis sẽ đảm nhận hai vị trí là chủ tịch Google DeepMind và là người đứng đầu về khoa học của Alphabet. Công ty thông báo trong một bài đăng trên blog vào thứ Tư rằng ông sẽ giao lại quyền điều hành trực tiếp phòng thí nghiệm cho Koray Kavukcuoglu, một phó tướng lâu năm. Kavukcuoglu vừa được thăng chức lên phó chủ tịch cấp cao của Google DeepMind và sẽ báo cáo công việc trực tiếp cho CEO Alphabet, ông Sundar Pichai.

Đối với Google, việc duy trì vị thế dẫn đầu trong cuộc đua AI mang tính sinh tử. Những tiến bộ nhanh chóng của AI tạo sinh đang mang đến cho người tiêu dùng các phương thức mới để tìm kiếm câu trả lời, tạo ra những lựa chọn thay đổi thực sự cho công cụ tìm kiếm Google và tiềm ẩn nguy cơ đe dọa mảng kinh doanh quảng cáo của hãng.

Việc thu hút và giữ chân nhân tài phù hợp được xem là yếu tố then chốt để thành công trong cuộc đua AI. Trên thế giới chỉ có một số ít kỹ sư sở hữu kinh nghiệm sâu rộng trong việc xây dựng các mô hình AI phức tạp và quy mô lớn, và về mặt lịch sử, Google từng nắm giữ phần lớn số lượng nhân tài này. Những thay đổi trong bộ máy lãnh đạo có thể khiến Google gặp khó khăn hơn trong việc tuyển dụng nhân sự hàng đầu và cạnh tranh với các phòng nghiên cứu đối thủ.

Dean sẽ mang theo ít nhất ba nhân sự chủ chốt khác của DeepMind sang dự án mới của mình, bao gồm Sanjay Ghemawat, Quoc Le và Oriol Vinyals. Công ty khởi nghiệp này có tên là Discovery Loop, tập trung tự động hóa quá trình nghiên cứu học máy nhằm nâng cao công nghệ của chính mình. Google đã cấp vốn đầu tư cho Discovery Loop và ký thỏa thuận cung cấp tài nguyên điện toán đám mây cho startup này.

"Bốn người chúng tôi đã làm việc cùng nhau từ 14 đến 30 năm, góp phần xây dựng một số sản phẩm, hạ tầng và mô hình AI được sử dụng nhiều nhất trên thế giới," Dean chia sẻ trên mạng xã hội X vào thứ Tư. "Chúng tôi rất hào hứng khi chuyển hướng sự chú ý sang nỗ lực đầy tham vọng này."

Trước đó vào đầu năm nay, Google đã mất hai nhân sự chủ chốt khi nhà khoa học đoạt giải Nobel John Jumper rời sang Anthropic PBC và nhà nghiên cứu ngôi sao Noam Shazeer chuyển đến OpenAI. Một nhân viên của Google mô tả đợt ra đi vào thứ Tư của các nhân sự kỳ cựu là một "trận động đất" đối với tổ chức. Người này đề nghị giấu tên vì không được phép phát ngôn công khai.

Dù đã rót hàng chục tỉ USD vào hạ tầng và nhân tài AI, Google vẫn phải đối mặt với những lời chỉ trích rằng họ quá chậm chạp trong việc thương mại hóa các nghiên cứu hàng đầu thế giới thành tiến độ thực tế ở các lĩnh vực quan trọng như lập trình bằng AI. Cuộc cải tổ này cũng diễn ra trong bối cảnh phiên bản chủ lực của mô hình Gemini mới nhất của Google bị trì hoãn nhiều tháng, dù từng lên kế hoạch ra mắt vào tháng 6.

Việc Dean rời đi có thể "làm gia tăng sự hoài nghi" đối với các nỗ lực AI của công ty, các nhà phân tích của Bloomberg Intelligence nhận định trong một báo cáo hôm thứ Tư. Họ nói thêm rằng việc tụt hậu ở các mô hình tiên tiến nhất có thể làm giảm khả năng các lập trình viên xây dựng ứng dụng quanh công nghệ của Google, và về lâu dài sẽ đe dọa mảng tìm kiếm.

Những thay đổi nhân sự này bao gồm việc Hassabis rời khỏi vị trí điều hành trực tiếp và sự ra đi của Dean, một trong những nhà lãnh đạo AI lâu năm và có ảnh hưởng nhất tại Google đánh dấu đợt tái cấu trúc mảng AI lớn nhất của công ty kể từ khi hợp nhất các mảng nghiên cứu về một đầu mối DeepMind vào năm 2023.

Hassabis là đồng sáng lập DeepMind, phòng thí nghiệm nghiên cứu AI tiên phong được bán lại cho Google vào năm 2014. Kể từ đó, ông trở thành nhân vật hàng đầu trong việc phát triển công nghệ AI.

"Tôi quyết định rằng đây là thời điểm thích hợp để bàn giao lại các trách nhiệm điều hành hàng ngày tại GDM, nhằm có thời gian và không gian tập trung vào bức tranh toàn cảnh và hỗ trợ định hình những bước tiến sắp tới một cách tốt nhất," Hassabis chia sẻ trên blog.

Là một thần đồng cờ vua và nhà khoa học thần kinh, Hassabis là một trong những gương mặt đình đám nhất trong giới AI. Ông nổi tiếng toàn cầu sau sự thành công bùng nổ của AlphaGo, hệ thống thuật toán của DeepMind đã đánh bại các nhà vô địch cờ trong bộ môn cờ vây cổ xưa, thể hiện bước nhảy vọt về năng lực của học máy.

Google đã giao cho Hassabis phụ trách toàn bộ mảng AI vào năm 2023 sau khi sáp nhập DeepMind (phòng thí nghiệm có trụ sở tại Luân Đôn) với các đơn vị nghiên cứu tại California. Các kỹ sư của Google từng góp công phát triển kiến trúc Transformer, nền tảng vận hành các trợ lý ảo như ChatGPT nhưng OpenAI đã nhanh chân hơn trong việc đưa công nghệ này ra thị trường, buộc Google phải chật vật điều chỉnh lại chiến lược AI.

Năm 2024, Hassabis giành giải Nobel Hóa học cùng với Jumper của DeepMind cho công trình nghiên cứu hệ thống AI AlphaFold có khả năng dự đoán cấu trúc protein. Gần đây, Hassabis cũng dẫn dắt các chính sách AI toàn cầu và đã đề xuất với các nhà lãnh đạo chính trị về việc thành lập một cơ quan tự quản quốc tế do Mỹ dẫn đầu về an toàn AI, tương tự như mô hình của cơ quan Giám sát Ngành Tài chính (FINRA) trong lĩnh vực dịch vụ tài chính.

Trong bài đăng trên blog hôm thứ Tư, Google cho biết Hassabis vẫn giữ vị trí người đứng đầu Isomorphic Labs, một đơn vị của Alphabet tách ra từ DeepMind, tập trung vào việc phát hiện và phát triển thuốc. Kể từ khi thành lập vào năm 2021, Isomorphic Labs đã thiết lập quan hệ đối tác với các tập đoàn dược phẩm lớn và chiêu mộ nhiều nhà nghiên cứu từ DeepMind.

Mặc dù Hassabis là một trong những nhân vật AI nổi tiếng nhất bên ngoài Google, thì Dean có lẽ lại là một thế lực lớn hơn ở bên trong tập đoàn. Nhà khoa học máy tính này gia nhập công ty tìm kiếm vào năm 1999, chỉ một năm sau khi Google thành lập, và sở hữu danh tiếng huyền thoại trong giới lập trình viên đến mức trở thành nguồn cảm hứng cho nhiều hình ảnh chế về tài năng của ông.

Sau khi Pichai đảm nhận vị trí CEO Google từ nhà đồng sáng lập Larry Page, Dean đã thăng tiến nội bộ và trở thành một trong những cánh tay đắc lực tin cậy nhất của Pichai, trực tiếp giám sát các bộ phận nghiên cứu và AI của tập đoàn.

— Với sự hỗ trợ từ Julia Love