Dù hoạt động hàng hải đang phục hồi và giá dầu giảm về mức trước chiến sự, lượng tàu rời Vịnh Ba Tư hiện vẫn vượt đáng kể số tàu đi vào.

Hoạt động vận chuyển dầu qua eo biển Hormuz đã ghi nhận tín hiệu phục hồi trong tuần qua, sau khi Mỹ và Iran đạt được thỏa thuận ghi nhớ nhằm hạ nhiệt căng thẳng trong khu vực.

Dữ liệu thị trường cho thấy số tàu vận chuyển dầu thô và các sản phẩm dầu mỏ đi qua tuyến hàng hải này đạt 98 tàu trong tuần kết thúc ngày 25-6, mức cao nhất kể từ khi xung đột bùng phát. Trước đó, lưu lượng tàu từng giảm mạnh xuống dưới 10% so với thời điểm cuối tháng 2, khi hoạt động hàng hải bị ảnh hưởng nghiêm trọng bởi nguy cơ leo thang quân sự.

Mức phục hồi hiện nay tương đương khoảng 25% so với thời kỳ trước chiến sự. Sự gia tăng về số chuyến vận tải giúp thị trường bớt lo ngại về khả năng gián đoạn nguồn cung dầu trên quy mô lớn.

Khối lượng dầu thô và sản phẩm dầu vận chuyển qua eo biển Hormuz cũng tăng trở lại. Trong tuần gần nhất, lưu lượng đạt hơn 11 triệu thùng/ngày, tương đương khoảng 60% mức trung bình đầu năm. Một số số liệu khác cho thấy lượng dầu đi qua tuyến hàng hải này trong ngày đã tiệm cận mức trước khi xảy ra gián đoạn.

Những tín hiệu tích cực từ hoạt động vận tải nhanh chóng tác động lên thị trường năng lượng toàn cầu. Giá dầu Brent giao tháng gần nhất đã giảm xuống dưới ngưỡng 72 USD/thùng, thấp hơn mức ghi nhận trước khi xung đột quân sự leo thang.

Diễn biến giá cho thấy thị trường đang đặt cược vào khả năng nguồn cung sẽ dần ổn định trở lại trong thời gian tới. Tuy nhiên, phía sau những tín hiệu phục hồi vẫn còn nhiều yếu tố khiến giới giao dịch thận trọng.

Một trong những điểm đáng chú ý nằm ở cơ cấu dòng tàu qua eo biển Hormuz. Trong tổng số tàu vận tải ghi nhận tuần qua, hơn 60% là tàu di chuyển từ bên trong Vịnh Ba Tư ra bên ngoài khu vực.

Tỷ lệ này cao hơn đáng kể so với giai đoạn trước khi tuyến hàng hải bị gián đoạn, thời điểm lượng tàu đi vào và đi ra tương đối cân bằng hơn.

Xu hướng trên cho thấy nhiều tàu đang rời khu vực để đưa hàng đến các thị trường tiêu thụ, trong khi số tàu tiến vào Vịnh Ba Tư để nhận dầu vẫn phục hồi chậm hơn.

Điều này tạo ra nguy cơ nguồn cung hiện tại chỉ mang tính ngắn hạn, bởi lượng dầu được vận chuyển ra thị trường đang dựa nhiều vào số hàng tồn đọng trong thời gian trước đó. Nếu số tàu quay trở lại khu vực để tiếp nhận hàng hóa tăng chậm, thị trường có thể đối mặt với tình trạng thiếu hụt mới trong các tuần tiếp theo.

Yếu tố an toàn hàng hải tiếp tục là trở ngại lớn đối với quá trình bình thường hóa vận tải. Một số nguy cơ liên quan đến mìn trên biển và các bất đồng giữa các bên về kiểm soát tuyến vận tải vẫn chưa được xử lý hoàn toàn.

Các doanh nghiệp vận tải biển và công ty bảo hiểm hiện vẫn duy trì sự thận trọng trong việc đánh giá rủi ro. Chi phí bảo hiểm chiến tranh đối với tàu hàng tại khu vực Trung Đông cũng được xem là yếu tố ảnh hưởng đến tốc độ phục hồi hoạt động vận chuyển.

Bên cạnh đó, các biện pháp điều phối hàng hải mới tại khu vực tiếp tục xuất hiện nhằm duy trì lưu thông cho tàu quốc tế. Tuy nhiên, khác biệt về cách thức quản lý và điều hướng tàu giữa các bên liên quan vẫn tạo ra thêm những yếu tố bất định.

Thị trường dầu hiện cũng đối mặt với độ trễ nhất định về mặt logistics. Các tàu đã rời Vịnh Ba Tư cần thêm thời gian để cập cảng tại các quốc gia nhập khẩu. Trong khi đó, một số tàu từng chuyển hướng sang Bắc Mỹ hoặc khu vực khác để tìm nguồn thay thế cũng cần thêm thời gian để quay trở lại Trung Đông.

Diễn biến này cho thấy áp lực đối với thị trường dầu có thể chưa kết thúc. Trong trường hợp tốc độ phục hồi vận tải và sản xuất diễn ra chậm hơn kỳ vọng, giá dầu nhiều khả năng sẽ chịu áp lực tăng trở lại trong thời gian tới.