Không đèn, không radio: Đưa dầu qua Hormuz là việc đầy rủi ro

BBWV - Các tàu chở dầu đang vận chuyển hàng qua eo biển Hormuz trong điều kiện gần như tắt mọi thiết bị liên lạc và chịu sự giám sát của quân đội Mỹ.

Tác giả: Alex Longley

02 tháng 10, 2026 lúc 12:27 PM

Tóm tắt bài viết bởi

logo
  • Các tàu chở dầu qua eo biển Hormuz phải tắt đèn, ngắt radio và thiết bị định vị AIS nhằm tránh các cuộc tấn công bằng máy bay không người lái và tên lửa.
  • Theo JPMorgan Chase & Co. và Goldman Sachs, dòng dầu thô qua vùng Vịnh đạt khoảng 17,5 triệu thùng mỗi ngày nhờ các chuyến vận chuyển qua Hormuz.
  • Hải quân Mỹ đang phối hợp vạch tuyến đường và bảo vệ các tàu, yêu cầu họ báo cáo tình hình mỗi 30 phút một lần trong suốt hành trình qua eo biển.
  • Tổ chức Hàng hải Quốc tế ước tính đã có 24 thuyền viên thiệt mạng trong các cuộc tấn công tại khu vực này kể từ khi chiến tranh bắt đầu nổ ra.
  • Để bù đắp rủi ro bị tấn công lên tới 1/20, các chủ tàu sẵn sàng trả thêm khoản lương tương đương 6 tháng cho thủy thủ đoàn đi qua eo biển Hormuz.

Thuyền trưởng con tàu đã vận dụng kinh nghiệm nhiều năm khi nhìn thấy vụ nổ ngay phía trước. Ông cho chiếc tàu dài 300 mét chuyển hướng vòng qua con tàu ở phía trước và nhận ra một đám cháy đã bùng lên. Ông gọi cho Hải quân Mỹ để báo về vụ tấn công.

Màn điều động trong eo biển Hormuz, giữa lúc máy bay không người lái và tên lửa bay phía trên, cho thấy khả năng xử lý nhanh đang đóng vai trò thiết yếu trong việc đưa nguồn cung dầu ra thị trường toàn cầu, khi Washington và Tehran chưa đạt được thỏa thuận về việc mở lại tuyến đường thủy này cho hoạt động giao thông thường lệ.

Lời kể về sự việc, do một thuyền trưởng ngoài 40 tuổi nói với Bloomberg nhưng không muốn tiết lộ danh tính vì đang đề cập đến những chuyến hải trình nhạy cảm về mặt thương mại, cho thấy dòng dầu từ Trung Đông đang tăng lên như thế nào và lý do phần lớn hoạt động này diễn ra dưới sự giám sát của quân đội Mỹ.

Con tàu của ông là một trong những tàu thực hiện các chuyến đi con thoi qua eo biển, vận chuyển dầu thô thường vào ban đêm và tuân thủ những chỉ thị nghiêm ngặt về thiết bị được phép sử dụng, không đèn, không điện thoại và chỉ bật một radar.

Các tàu thường chỉ cách bờ biển Oman khoảng 1 dặm, dù vùng biển tại đó sâu khoảng 100 mét, đủ để ngay cả những siêu tàu chở dầu lớn nhất cũng có thể đi qua. Thuyền trưởng cho biết ông và thủy thủ đoàn xác định phương hướng bằng cách lấy bờ biển và các ngọn hải đăng làm mốc.

"Tôi may mắn vì vẫn nhớ cách định vị truyền thống, kiểu cũ," ông nói trong một cuộc phỏng vấn từ Philippines, quê hương của ông, nơi ông đang nghỉ phép sau ba tháng phần lớn thời gian thực hiện các chuyến đi qua Hormuz. "Họ yêu cầu không được bật đèn định vị. Điều đó khá thách thức."

Các chuyến đi qua eo biển là huyết mạch đối với các nhà sản xuất năng lượng vùng Vịnh, đồng thời mang lại lợi ích lớn cho các chủ tàu và nhà giao dịch hàng hóa, những bên có thể thu về hàng tỉ USD từ hoạt động này. Các thành viên thủy thủ đoàn sẵn sàng đối mặt với hành trình qua eo biển cũng có cơ hội nhận được khoản thu nhập đáng kể.

JPMorgan Chase & Co. và Goldman Sachs Group Inc., hai ngân hàng Mỹ, nhận định dòng dầu thô từ Trung Đông đang trở lại gần mức trước chiến tranh, nhờ các chuyến vận chuyển qua Hormuz. JPMorgan ước tính dòng dầu đi qua vùng Vịnh đạt 17,5 triệu thùng mỗi ngày.

Mỹ đã âm thầm phối hợp với các hãng vận tải biển từ đầu mùa hè để vạch tuyến đường và tránh mìn của Iran. Lầu Năm Góc và Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ chưa phản hồi ngay yêu cầu bình luận về tình hình mới nhất.

Thuyền trưởng thường được thông báo về lực lượng quân sự đang theo dõi và bảo vệ ông, đồng thời có thể nhìn thấy lực lượng này trên bầu trời. Có lần, ông nhìn thấy thứ mà ông mô tả là một máy bay phản lực bay phía trên, cùng một trực thăng.

Ông cho biết việc giữ im lặng trên radio khi đi qua Hormuz khiến thời gian trên biển trở nên khác thường hơn. Sự im ắng trên radio chỉ bị phá vỡ bởi tiếng trao đổi của số người đông hơn thường lệ đang túc trực trên buồng lái để đề phòng các cuộc tấn công.

Một thuyền trưởng khác trên tàu chở khí tự nhiên hóa lỏng từng đi qua Hormuz cho biết hành trình bắt đầu bằng việc ngắt cầu dao kết nối với bộ phát đáp vị trí của con tàu, hay AIS, nhằm che giấu vị trí khi tàu men theo bờ biển Oman. Sau đó, thủy thủ đoàn bắt đầu dựng chướng ngại bằng bao cát quanh các boong chính, với giả định rằng tàu có thể bị máy bay không người lái hoặc tên lửa tấn công.

Những tàu chở khí này, vốn ít hơn tàu chở dầu về số lượng, đã thận trọng hơn. Tuy nhiên, theo thuyền trưởng, ít nhất 8 tàu LNG đã đi qua eo biển trong hai tuần qua với sự đảm bảo an toàn từ Mỹ.

Các tuyến hàng hải qua eo Hormuz

Iran có danh sách đen riêng đối với các tàu chở dầu tham gia hoạt động vận chuyển. Tuy nhiên, các lãnh đạo ngành vận tải biển ước tính xác suất một tàu bị tấn công khi đi qua Hormuz là khoảng 1/20, ngay cả khi các tàu nằm dưới sự giám sát của quân đội Mỹ.

Hợp đồng gần đây nhất của thuyền trưởng tàu chở dầu ngắn hơn thường lệ một tháng vì ông biết chuyến hải trình này "không dễ dàng". Dù vậy, ông vẫn nhận được mức lương cao gấp nhiều lần thông thường để thực hiện chuyến đi qua eo biển.

Bloomberg từng đưa tin một chủ tàu đề nghị trả thêm cho thủy thủ đoàn khoản lương tương đương 6 tháng để thực hiện các chuyến đi con thoi qua Hormuz. Những khoản tiền được đưa ra sẽ rất đáng kể đối với bất kỳ ai, trong khi phần lớn thủy thủ đoàn tàu chở dầu trên thế giới đến từ các quốc gia có thu nhập thấp hơn như Philippines và Ấn Độ.

Với 2 triệu thùng dầu trên tàu, lực lượng Mỹ đã theo dõi và bảo vệ tàu chở dầu của vị thuyền trưởng trong một quy trình giám sát nghiêm ngặt, yêu cầu tàu thường xuyên báo cáo.

Sau khi nhìn thấy vụ nổ phía trước, thuyền trưởng được Hải quân Mỹ thông báo rằng các tàu khác ở phía sau tàu của ông vẫn đang tiếp tục hành trình và ông cũng nên làm như vậy. Trong một lần khác, chính tàu của ông bị tấn công, nhưng không có thiệt hại và không thành viên thủy thủ đoàn nào bị thương. Đó là một trong nhiều lần thoát nạn trong gang tấc.

Ngay cả khi các chuyến đi qua eo biển kết thúc mà không xảy ra sự cố, những dấu hiệu nguy hiểm tại Hormuz chưa bao giờ biến mất. "Chuyện đó có thể xảy ra bất cứ lúc nào," thuyền trưởng nói. Trong lúc chuyển hàng sang một con tàu khác bên ngoài Hormuz, ông và thủy thủ đoàn nghe thấy các tàu phát thông báo rằng họ đang bị tấn công gần Hormuz.

Sau cùng, quyết định đi qua eo biển thuộc về thuyền trưởng của mỗi con tàu. Chừng nào họ còn sẵn sàng vượt qua, hàng triệu thùng dầu mỗi ngày sẽ tiếp tục được đưa ra thị trường toàn cầu. Tổ chức Hàng hải Quốc tế ước tính 24 thuyền viên đã thiệt mạng trong các cuộc tấn công trên khắp khu vực kể từ khi chiến tranh bắt đầu.

Phần lớn thời gian trong hành trình qua Hormuz được dành để liên lạc với Hải quân Mỹ. Vị thuyền trưởng được Bloomberg phỏng vấn cho biết phía Mỹ cung cấp tuyến đường và chỉ định các điểm tọa độ để tàu đi qua trong suốt hành trình. Các tàu báo cáo với lực lượng quân sự mỗi 30 phút để xác nhận tình hình hành trình và cho biết liệu họ có nhìn thấy tên lửa nào trên đường đi hay không.

Trong suốt các chuyến đi qua eo biển, thuyền trưởng và đội ngũ của ông luôn chuẩn bị cho tình huống xấu nhất. Giống như trên tàu LNG, họ đặt bao cát và các thùng chứa đầy nước gần buồng lái để đề phòng. Máy bơm chữa cháy khẩn cấp của tàu chở dầu được duy trì hoạt động trong toàn bộ hành trình, trong khi các vòi chữa cháy khẩn cấp luôn được đặt sẵn gần khu vực sinh hoạt của thủy thủ đoàn.

"Tàu chở dầu lúc nào cũng đối mặt với rủi ro," thuyền trưởng nói. "Đó là một loại tàu rất nguy hiểm."

Ông cho biết các con đã chờ hợp đồng của ông kết thúc để ông trở về Philippines an toàn. Tuy nhiên, ông nói mình luôn sẵn sàng quay lại tàu. "Gia đình tôi khá sợ, nhưng tôi nói với họ rằng tôi có thể xử lý tình hình," ông nói. "Tôi rất tự hào. Thực ra, tôi yêu công việc của mình."

Theo Bloomberg

Theo phattrienxanh.baotainguyenmoitruong.vn

https://phattrienxanh.baotainguyenmoitruong.vn/khong-den-khong-radio-dua-dau-qua-hormuz-la-cong-viec-day-rui-ro-60701.html

#dầu
#Eo biển Hormuz
#hải quân Mỹ
#Dầu thô Trung Đông
#Vận chuyển dầu
#Nguy cơ tấn công
#Thuyền trưởng tàu dầu
#Nguồn cung dầu toàn cầu
#An toàn hàng hải
#Philippines

Mới nhất

Videos mới nhất