Cơ quan Điều phối Thương mại Hàng hải Anh (UKMTO) đã báo cáo chín vụ tấn công tại eo biển này tính từ đầu tháng, bằng một nửa tổng số vụ được ghi nhận trong cả tháng 9 tại eo biển Hormuz và vịnh Ba Tư cộng lại. Riêng hai ngày cuối tháng trước có bốn vụ tấn công, cho thấy tần suất gia tăng gần đây.

Tàu thuyền tại Hormuz bị nhắm tới trong phần lớn thời gian diễn ra cuộc chiến với Iran, nhưng cường độ tấn công thay đổi theo từng giai đoạn. Những đợt tấn công mạnh trước đây từng khiến lượng hàng vận chuyển giảm trong thời gian ngắn, song mức giảm thường được bù đắp bằng khối lượng cao hơn trong những ngày tiếp theo.

Các quan chức an ninh hàng hải và lãnh đạo doanh nghiệp vận tải biển cho biết chưa rõ đợt leo thang mới nhất có khiến lượng hàng qua Hormuz giảm hay không. Tác động đến lượng khí đốt vận chuyển bằng đường biển, vốn cũng nhích lên trong những tuần gần đây, vẫn chưa rõ.

Khối lượng năng lượng đi qua Hormuz có vai trò then chốt đối với diễn biến giá dầu và khí đốt, đặc biệt khi mùa đông tại Bắc bán cầu đến gần. Giá tăng gần đây làm dấy lên lo ngại rằng áp lực lạm phát kéo dài có thể dẫn đến lãi suất cao hơn tại các nền kinh tế lớn.

Nhằm giảm căng thẳng nguồn cung, tuần trước một số quốc gia tiêu thụ năng lượng công bố kế hoạch giải phóng hàng triệu thùng dầu từ kho dự trữ khẩn cấp. Tổng thống Mỹ Donald Trump cũng đang nghiên cứu cách kiềm chế giá nhiên liệu trong nước trước cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ.

Nếu lượng hàng qua Hormuz giảm, những rủi ro này sẽ càng lớn.

Gieo rắc sợ hãi và bất định

“Iran dường như đang tìm cách tăng quyền kiểm soát eo biển Hormuz bằng một trong những công cụ cưỡng ép quen thuộc nhất: sự sợ hãi và bất định,” Dimitris Maniatis, tổng giám đốc công ty quản lý rủi ro Marisks, viết trong một bản nhận định. “Iran không cần chặn mọi con tàu; họ chỉ cần khiến ngành hàng hải tin rằng bất kỳ tàu nào cũng có thể là mục tiêu tiếp theo.”

Phần lớn tàu chở dầu qua Hormuz đi theo hành lang gần bờ biển Oman. Các tàu thường tắt tín hiệu điện tử khi qua eo biển, khiến giới giao dịch và phân tích phải nghiên cứu kỹ ảnh vệ tinh cùng dữ liệu vận tải để xác định lượng nguồn cung thực tế đang được vận chuyển.

Hôm thứ Ba, bộ Quốc phòng Oman cho biết đã cứu 10 thuyền viên trên tàu thương mại On Peace, con tàu bốc cháy sau khi bị tấn công. Dữ liệu tàu biển cho thấy đây là tàu chở dầu.

Lượng dầu đi qua eo biển tăng đều từ đầu mùa hè. Tuần trước, một số ngân hàng Phố Wall cho biết lượng vận chuyển đang tiến gần mức trước chiến tranh. Tại Energy Intelligence Forum ở London tuần này, các nhà giao dịch hàng hóa hàng đầu nhận định lượng dầu vận chuyển từ Trung Đông đạt khoảng 80% mức trước khi xung đột bùng phát. Điều này góp phần đưa giá dầu Brent trở lại dưới 100 USD/thùng.

Hoạt động vận chuyển khí thiên nhiên hóa lỏng (LNG) bị hạn chế hơn kể từ khi chiến tranh bắt đầu, nhưng cũng đã âm thầm tăng lên trước các vụ tấn công mới nhất. Mức tăng chậm hơn so với dầu, do LNG được vận chuyển bằng đội tàu chuyên dụng có quy mô nhỏ hơn nhiều, với khả năng giữ nhiên liệu ở nhiệt độ cực thấp.

Các vụ tấn công mới nhất cũng khiến cước vận tải tăng vọt trở lại. Theo dữ liệu của Baltic Exchange tại London, chi phí vận chuyển dầu từ bên trong vịnh Ba Tư đến Trung Quốc đạt kỷ lục 1,3 triệu USD/ngày hôm thứ Hai. Mức này bình quân gần 60.000 USD/ngày năm ngoái và đã tăng mạnh khi số chủ tàu sẵn sàng đi qua Hormuz giảm.