Theo Bộ Dân chính Trung Quốc, số đăng ký kết hôn trong 6 tháng đầu năm giảm 264.000 cặp so với cùng kỳ năm 2025. Trong khi đó, 1,38 triệu cặp hoàn tất thủ tục ly hôn, tăng 3,9%.

Số liệu kết hôn được theo dõi sát tại Trung Quốc vì thường có mối liên hệ chặt với xu hướng sinh con trong những năm tiếp theo. Việc sinh con ngoài hôn nhân vẫn chưa phổ biến tại nước này.

Năm 2025, Trung Quốc ghi nhận 7,92 triệu trẻ em chào đời, giảm khoảng 10 triệu so với mức đỉnh năm 2016. Dân số nước này cũng giảm năm thứ tư liên tiếp.

Tỉ lệ kết hôn giảm cùng dân số già hóa đang tạo thêm sức ép đối với nền kinh tế Trung Quốc. Lực lượng lao động thu hẹp có thể ảnh hưởng đến năng suất, trong khi số người trong độ tuổi lao động giảm khiến chi phí dành cho lương hưu và chăm sóc y tế tăng lên. Tiêu dùng trong nước cũng có nguy cơ tiếp tục yếu khi số hộ gia đình trẻ giảm.

Chính quyền địa phương Trung Quốc từ năm ngoái đã triển khai nhiều biện pháp nhằm khuyến khích kết hôn và sinh con, như kéo dài thời gian nghỉ kết hôn, thưởng tiền mặt, phát voucher tiêu dùng và nới lỏng quy định về nơi đăng ký kết hôn.

Những chính sách này góp phần đưa số đăng ký kết hôn lên 6,76 triệu cặp trong năm 2025. Tuy nhiên, đà phục hồi có dấu hiệu khó duy trì khi số liệu nửa đầu năm nay tiếp tục giảm.

Nhà nhân khẩu học Hà Á Phu dự báo tổng số đăng ký kết hôn trong cả năm 2026 có thể giảm còn 5,97 đến 6,37 triệu cặp. Ông cho rằng cần thêm các chính sách mạnh hơn để ngăn xu hướng suy giảm nhân khẩu học.

Nhà kinh tế Nhậm Trạch Bình cho rằng chi phí cưới hỏi, nhà ở và nuôi con ngày càng cao là một trong những nguyên nhân khiến người trẻ trì hoãn hoặc từ bỏ hôn nhân. Thay đổi trong quan điểm của thế hệ trẻ, hệ thống an sinh xã hội và lương hưu được cải thiện cùng những hình thức giải trí khác như game và nuôi thú cưng cũng góp phần làm giảm nhu cầu kết hôn, theo ông.

Để đảo ngược xu hướng, ông Nhậm đề xuất giảm chi phí nhà ở, giáo dục và y tế, tăng bảo vệ việc làm cho phụ nữ và kiểm soát tình trạng nghiện game. Ông gọi trẻ em là "cơ sở hạ tầng mới" có ý nghĩa quan trọng với tương lai kinh tế Trung Quốc.

Các địa phương tiếp tục sử dụng tiền mặt để khuyến khích kết hôn và sinh con. Tháng 7, một ngôi làng ở Phật Sơn, Quảng Đông, thưởng 2.500 nhân dân tệ, khoảng 350 USD, cho các cặp vợ chồng mới cưới, đồng thời hỗ trợ thêm 3.000 nhân dân tệ cho mỗi trẻ sơ sinh và một phần học phí mầm non.

Tại huyện Minh Khê, tỉnh Phúc Kiến, chính quyền bắt đầu cấp 3.000 nhân dân tệ cho các cặp vợ chồng mới cưới đủ điều kiện từ tháng trước. Các gia đình cũng có thể nhận trợ cấp sinh con 2.000 đến 5.000 nhân dân tệ cho mỗi trẻ.

Những khoản hỗ trợ này cho thấy chính quyền Trung Quốc đang ngày càng sử dụng chính sách tài chính để tác động đến quyết định kết hôn và sinh con. Tuy nhiên, mức giảm đăng ký kết hôn trong nửa đầu năm cho thấy việc đảo ngược xu hướng nhân khẩu học sẽ là bài toán dài hạn đối với nền kinh tế lớn thứ hai thế giới.