Theo báo cáo vừa được Bộ Công Thương công bố, số dư Quỹ bình ổn giá xăng dầu của các doanh nghiệp đầu mối tại thời điểm đầu năm 2026 đạt hơn 5.611 tỉ đồng. Tuy nhiên, trong bối cảnh giá năng lượng thế giới biến động mạnh, cơ quan điều hành đã sử dụng hơn 5.418 tỉ đồng từ quỹ để hỗ trợ bình ổn thị trường trong nước. Sau khi cộng thêm phần lãi phát sinh hơn 2,7 tỉ đồng, số dư còn lại của quỹ đến ngày 31.3 chỉ còn gần 196 tỉ đồng.

Mức sụt giảm này phản ánh áp lực lớn mà cơ chế bình ổn giá phải đối mặt trong giai đoạn giá xăng dầu tăng mạnh hồi đầu năm. Trong nhiều kỳ điều hành liên tiếp, liên Bộ Công Thương và Bộ Tài chính đã sử dụng quỹ để hạn chế tốc độ tăng giá bán lẻ trong nước, qua đó giảm tác động lên chi phí sản xuất, vận tải và tiêu dùng.

Dữ liệu của Bộ Công Thương cho thấy Tập đoàn Xăng dầu Việt Nam (Petrolimex) tiếp tục là doanh nghiệp có số dư quỹ lớn nhất, đạt hơn 1.073 tỉ đồng vào cuối quý I. Một số doanh nghiệp khác cũng duy trì số dư dương đáng kể như Công ty Cổ phần Thương mại Dầu khí Đồng Tháp, Công ty TNHH MTV Dầu khí TP. HCM và Tổng công ty Thương mại Xuất nhập khẩu Thanh Lễ.

Ở chiều ngược lại, nhiều doanh nghiệp đầu mối ghi nhận quỹ âm. Đáng chú ý nhất là PVOIL với mức âm hơn 1.437 tỉ đồng. Một số doanh nghiệp khác cũng có số dư âm hàng trăm tỉ đồng do đã chi vượt số tiền hiện có trong quỹ để thực hiện nhiệm vụ bình ổn giá theo yêu cầu của cơ quan quản lý.

Việc quỹ gần như cạn kiệt diễn ra sau giai đoạn giá dầu thế giới tăng mạnh vì những biến động trên thị trường năng lượng toàn cầu. Hồi tháng Ba, Bộ Công Thương từng cho biết nếu tiếp tục duy trì mức chi hỗ trợ như khi đó, nguồn quỹ hiện hữu chỉ đủ sử dụng trong thời gian ngắn.

Trước áp lực này, cuối tháng Ba, Chính phủ đã quyết định tạm ứng 8.000 tỉ đồng từ nguồn tăng thu ngân sách trung ương năm 2025 để bổ sung cho Quỹ bình ổn giá xăng dầu. Khoản tạm ứng được kỳ vọng giúp cơ quan điều hành có thêm dư địa ứng phó với các biến động bất thường của thị trường năng lượng và hạn chế các cú sốc giá trong nước.

Theo quy định hiện hành, Quỹ bình ổn giá xăng dầu được sử dụng như một công cụ hỗ trợ điều hành giá trong những thời điểm thị trường biến động mạnh. Khi giá thế giới tăng đột biến, cơ quan quản lý có thể chi quỹ để giảm bớt áp lực tăng giá trong nước. Ngược lại, khi thị trường ổn định hơn, quỹ sẽ được bổ sung trở lại thông qua cơ chế trích lập.

Trong kỳ điều hành gần nhất ngày 4.6, Bộ Công Thương tiếp tục áp dụng các biện pháp sử dụng Quỹ bình ổn giá xăng dầu nhằm bảo đảm giá bán lẻ trong nước phản ánh xu hướng thị trường thế giới nhưng vẫn hạn chế các biến động quá mạnh đối với doanh nghiệp và người tiêu dùng.