Lạm phát tại Philippines đã tăng tốc lên mức nhanh nhất trong ba năm và vượt dự báo của ngân hàng trung ương cũng như các nhà phân tích. Diễn biến này cho thấy rủi ro ngày càng lớn đối với nền kinh tế, trong bối cảnh xung đột ở Trung Đông đẩy giá nhiên liệu đi lên.

Theo Cục Thống kê Philippines, giá tiêu dùng tháng 4 tăng 7,2% so với cùng kỳ năm trước. Số liệu công bố hôm thứ Ba cao hơn nhiều so với mức ước tính trung vị 5,5% trong khảo sát của Bloomberg News và là mức cao nhất kể từ tháng 3.2023. Ngay sau đó, đồng peso Philippines giảm 0,3% so với USD trong phiên giao dịch sáng.

Động lực chính của lạm phát đến từ chi phí vận tải tăng mạnh 21%. Bên cạnh đó, nhóm nhà ở, nước, điện, gas và các nhiên liệu khác tăng 8%. Giá thực phẩm và đồ uống không cồn cũng tăng 6%, chủ yếu do giá gạo và cá đi lên.

Những biến động này gắn liền với bối cảnh bên ngoài. Philippines nhập khẩu hơn 90% nhu cầu dầu mỏ từ Trung Đông, nơi xung đột giữa Mỹ và Iran đã làm gián đoạn nguồn cung và đẩy giá dầu thô cùng phân bón tăng cao.

Trước đó, dù chính phủ đã triển khai một số biện pháp hỗ trợ, Ngân hàng Trung ương Philippines dự báo lạm phát tháng 4 chỉ ở khoảng 5,6% đến 6,4%. Vì vậy, số liệu thực tế cho thấy áp lực giá cả mạnh hơn dự kiến và làm nổi bật thách thức đối với cơ quan điều hành chính sách.

Để ứng phó, ngân hàng trung ương đã tăng lãi suất cơ bản vào tháng 4, lần đầu tiên sau hơn hai năm, nhằm kiềm chế lạm phát. Cơ quan này cũng cảnh báo rằng cú sốc giá dầu kéo dài có thể làm gia tăng rủi ro và khiến kỳ vọng lạm phát mất ổn định. Đồng thời, họ khẳng định sẽ tiếp tục theo dõi sát dữ liệu và sẵn sàng hành động khi cần thiết.

Về phía chính phủ, chính quyền của Tổng thống Ferdinand Marcos Jr. đã triển khai trợ cấp nhiên liệu cho các tài xế phương tiện công cộng nhằm giảm bớt tác động từ xung đột với Iran. Bên cạnh đó, chính phủ cũng đang xem xét lại các dự báo kinh tế cho năm 2026 trong bối cảnh khủng hoảng dầu mỏ.

“Trong bối cảnh xung đột ở Trung Đông làm gián đoạn chuỗi cung ứng nhiên liệu, chính phủ đang tăng cường các biện pháp can thiệp có mục tiêu, đặc biệt để kiềm chế áp lực tăng giá đối với thực phẩm, năng lượng và vận tải,” Bộ trưởng Kế hoạch Kinh tế Arsenio Balisacan cho biết sau khi dữ liệu lạm phát được công bố.

Ông nhấn mạnh thêm: “Ưu tiên của chúng tôi là đảm bảo nguồn cung nhiên liệu ổn định, giữ giá cả trong tầm kiểm soát và bảo vệ đầy đủ cho mọi lĩnh vực trong bối cảnh các thách thức trong nước và toàn cầu vẫn tiếp diễn.”

— Với sự hỗ trợ của Cliff Harvey Venzon