Iran dùng vệ tinh Trung Quốc theo dõi căn cứ Mỹ Trung Đông

BBWV - Iran bị cho đã mua vệ tinh do công ty Trung Quốc chế tạo nhằm giúp theo dõi căn cứ Mỹ tại Trung Đông trong thời chiến, tờ Financial Times đưa tin.

Hình ảnh: Bloomberg

Hình ảnh: Bloomberg

Tác giả: Thường Quân

16 tháng 04, 2026 lúc 1:47 PM

Các tài liệu quân sự bị rò rỉ cho thấy vệ tinh này được Lực lượng Vũ trụ thuộc Quân đoàn Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran, IRGC, mua với giá khoảng 250 triệu nhân dân tệ, tương đương 36,6 triệu USD, sau khi được phóng lên quỹ đạo từ Trung Quốc. IRGC hiện phụ trách các chương trình tên lửa đạn đạo, máy bay không người lái và không gian của Iran.

Dữ liệu hình ảnh vệ tinh kèm dấu thời gian cùng phân tích quỹ đạo cho thấy các chỉ huy Iran đã sử dụng thiết bị này để theo dõi nhiều địa điểm quân sự của Mỹ. Các hình ảnh được ghi nhận trong tháng Ba, trùng thời điểm trước và sau một số cuộc tấn công bằng máy bay không người lái và tên lửa nhằm vào các mục tiêu liên quan.

Vệ tinh mang tên TEE 01B do công ty Earth Eye của Trung Quốc chế tạo và phóng. Doanh nghiệp này cung cấp mô hình bàn giao thiết bị ngay trên quỹ đạo, nghĩa là vệ tinh được phóng từ Trung Quốc rồi chuyển quyền vận hành cho khách hàng nước ngoài khi đã ổn định quỹ đạo.

Theo thỏa thuận, phía Iran được cấp quyền truy cập vào các trạm điều khiển mặt đất thương mại do công ty Empost vận hành. Hệ thống này cho phép điều hướng và vận hành vệ tinh từ nhiều địa điểm khác nhau trên thế giới, giúp tăng tính linh hoạt trong quá trình sử dụng.

Nhật ký hoạt động cho thấy vệ tinh đã chụp ảnh một số cơ sở quân sự, trong đó có căn cứ không quân Sultan tại Ả Rập Saudi vào các ngày 13 và 15 tháng Ba. Một ngày sau đó, Tổng thống Mỹ Donald Trump xác nhận các cuộc tấn công nhằm vào lực lượng Houthi tại Yemen. Cùng thời điểm, IRGC tuyên bố tiến hành các cuộc tấn công nhằm vào một số mục tiêu, gồm căn cứ hải quân tại Jordan, khu vực gần cơ sở Hạm đội 5 của hải quân Mỹ và các địa điểm tại Iraq.

Việc vệ tinh do Lực lượng Vũ trụ IRGC vận hành cho thấy thiết bị này phục vụ mục đích quân sự, thay vì các hoạt động dân sự. Giới phân tích nhận định năng lực quan sát từ quỹ đạo giúp Iran cải thiện đáng kể khả năng xác định mục tiêu và đánh giá thiệt hại sau tấn công.

Alex von Tunzelmann, chuyên gia về Iran tại Đại học Sciences Po, cho rằng Tehran từ lâu đã tìm cách tăng cường năng lực này nhằm phục vụ các tính toán chiến lược. Ông nhận xét lịch sử cho thấy những quyết định sai lầm và đánh giá thiếu chính xác có thể dẫn đến các cuộc xung đột lớn.

Một cựu nhà phân tích CIA nhận định mô hình vận hành thông qua các trạm mặt đất đặt tại nhiều quốc gia giúp phân tán rủi ro, song cũng tạo ra điểm yếu khi các cơ sở này có thể trở thành mục tiêu nếu xung đột leo thang.

Bộ Ngoại giao Trung Quốc bác bỏ thông tin liên quan, cho rằng các cáo buộc là không đúng sự thật và mang tính suy diễn. Hai công ty Earth Eye và Empost chưa đưa ra phản hồi trước các yêu cầu bình luận.

Diễn biến này làm dấy lên lo ngại về việc phổ biến công nghệ không gian có thể làm thay đổi cán cân an ninh tại Trung Đông, trong bối cảnh căng thẳng khu vực vẫn chưa có dấu hiệu hạ nhiệt.

Theo phattrienxanh.baotainguyenmoitruong.vn

https://phattrienxanh.baotainguyenmoitruong.vn/iran-dung-ve-tinh-trung-quoc-theo-doi-can-cu-my-trung-dong-57321.html

#Iran
#Trung Quốc
#Mỹ
#vệ tinh
#Vệ tinh Trung Quốc
#Iran theo dõi Mỹ
#Tài liệu quân sự rò rỉ
#IRGC
#Lực lượng Vũ trụ IRGC
#TEE 01B
#Earth Eye
#Empost
#Financial Times
#Donald Trump

Gói đăng ký