Tại trụ sở của Nintendo ở Kyoto, lẽ ra lúc này phải tràn ngập không khí ăn mừng.

Switch 2 đã bán được 20 triệu máy kể từ khi ra mắt vào tháng 6 năm ngoái, trở thành hệ máy bán nhanh nhất trong lịch sử công ty. Nintendo cũng đang sở hữu bộ phim có doanh thu cao nhất năm nay, khi The Super Mario Galaxy Movie được dự đoán sẽ vượt mốc 1 tỉ USD doanh thu phòng vé toàn cầu.

Thế nhưng, mọi chuyện lại không hoàn toàn suôn sẻ. Giá cổ phiếu Nintendo đã lao dốc mạnh, giảm một nửa kể từ tháng 8. Đây là một trong những đợt sụt giảm nghiêm trọng nhất trong lịch sử mã cổ phiếu này, tương đương giai đoạn khủng hoảng tài chính năm 2008 hay thảm họa động đất sóng thần năm 2011. Điểm khác biệt là ở những thời điểm đó, toàn thị trường cùng chìm trong khủng hoảng, còn lần này cổ phiếu Nintendo vẫn giảm sâu dù các chỉ số chứng khoán Nhật Bản liên tục lập đỉnh mới.

Nhà đầu tư đang phải cân nhắc tác động khoảng 100 tỉ yen, tương đương 634 triệu USD, từ chi phí chip nhớ tăng cao và thuế quan mới. Bên cạnh đó là khả năng Nintendo sẽ tăng giá chiếc Switch 2 vốn đã đắt đỏ, điều có thể làm nhu cầu suy yếu, cùng bản chất chu kỳ vốn luôn tồn tại trong ngành kinh doanh của hãng.

Tuy nhiên, điều quan trọng nhất vẫn là game, nguồn tạo lợi nhuận lớn nhất của Nintendo. Gần một năm sau ngày ra mắt, Switch 2 dù bán chạy nhưng vẫn thiếu một tựa game đủ sức khiến người dùng phải mua máy bằng mọi giá. Tệ hơn, phía trước cũng chưa có dấu hiệu khả quan khi danh mục game sắp ra mắt của Nintendo đang trống đáng ngạc nhiên.

Có lẽ đó là lý do công ty tuần trước đưa ra dự báo doanh số phần mềm gây thất vọng cho năm nay, với kỳ vọng bán được chỉ 60 triệu bản game. Dĩ nhiên, Nintendo vốn nổi tiếng thận trọng trong các dự báo, nhưng con số này đồng nghĩa hãng kỳ vọng mỗi người dùng Switch 2 trung bình chỉ mua khoảng 1,7 trò chơi trong 12 tháng tính đến tháng 3.2027.

Làn sóng bán tháo cổ phiếu không hoàn toàn phi lý. Nhà đầu tư không thể định giá những gì họ chưa biết, trong khi kế hoạch của Nintendo cho năm nay vẫn là một dấu hỏi lớn. Công ty thậm chí còn chưa công bố bất kỳ trò chơi nào cho mùa mua sắm cuối năm, giai đoạn quan trọng nhất của ngành.

Vấn đề nằm ở chỗ Nintendo quan tâm đến việc tạo bất ngờ cho người chơi hơn là minh bạch với thị trường. Khả năng khiến game thủ sửng sốt từ lâu đã trở thành một điểm đặc trưng của công ty. Chủ tịch Shuntaro Furukawa năm ngoái từng nói Nintendo sẽ “nỗ lực mang đến những sản phẩm và dịch vụ đem lại các bất ngờ mới”. Trớ trêu ở chỗ, ông đưa ra phát biểu này khi trả lời về mức giá cổ phiếu cao kỷ lục khi đó, đồng thời nhấn mạnh công ty không được phép tự mãn.

Với game thủ, gần như không có gì phấn khích hơn việc bất ngờ được chứng kiến một bom tấn mới ra mắt. Đó là cảm giác từng được lưu lại trong meme nổi tiếng thập niên 2000, khi các nhà báo reo hò trước màn công bố một tựa game Zelda như thể đội bóng của họ vừa vô địch Super Bowl. Nintendo luôn muốn tạo ra cảm giác ấy, và để làm được điều đó, hãng ngày càng kín tiếng hơn, giữ bí mật về các trò chơi cho đến khi hoàn thiện.

Tuần trước, Nintendo bất ngờ công bố phiên bản làm lại của Star Fox 64, tựa game kinh điển năm 1997, sẽ ra mắt vào tháng tới. Các hãng khác thường công bố sớm hơn rất nhiều. Chẳng hạn, đến khi Grand Theft Auto VI của Take-Two Interactive phát hành vào tháng 11 năm nay, đã tròn ba năm kể từ ngày trò chơi này lần đầu được hé lộ.

Thị trường tài chính thường ưu ái sự dễ đoán. Các cổ đông Nintendo có lẽ nên tin rằng hãng vẫn còn “một bất ngờ nữa” đang chờ phía trước. Câu hỏi chỉ là thời điểm và hình thức xuất hiện của nó.

“Lý tưởng nhất là liên tục tung ra nhiều tựa game mới đúng thời điểm, nhưng quá trình phát triển hiện nay đang kéo dài hơn trước”, Furukawa thừa nhận trong buổi họp trực tuyến tuần trước. Tuy nhiên, ông cũng cho biết thêm rằng sẽ có nhiều phần mềm mới xuất hiện trong nửa cuối năm nay.

Nhiều nhà phân tích kỳ vọng Nintendo sẽ phát hành một game Mario 3D vào mùa Hè để tận dụng hiệu ứng từ bộ phim. Hãng từng áp dụng chiến lược tương tự với bộ phim đầu tiên năm 2023. Nintendo cũng thường tổ chức sự kiện trực tuyến giới thiệu game mới vào tháng 6. Nhưng nếu điều đó không xảy ra, chuyên gia Atul Goyal của Jefferies lo ngại công ty có thể chịu cú đánh lên tới 200 tỉ yen lợi nhuận hoạt động do áp lực chi phí và lượng game bán ra trên mỗi máy giảm sút.

Nintendo cũng đã tự đặt ra một mốc thời gian quan trọng cho chính mình. Trong khi mức giá mới của Switch 2 tại Nhật Bản bắt đầu áp dụng từ ngày 25.5, giá bán tăng tại Mỹ và châu Âu sẽ chỉ có hiệu lực từ tháng 9. Một chiếc Switch đắt hơn cần có lý do thuyết phục. Những phần mềm Nintendo công bố từ nay đến thời điểm đó sẽ đóng vai trò quyết định trong việc cứu giá cổ phiếu. Đến tháng 9, hoặc người ta sẽ thấy mức giá cao hơn là hợp lý nhờ loạt game sắp ra mắt, hoặc sự hoài nghi của thị trường sẽ được chứng minh là có cơ sở.

Nintendo đang yêu cầu cả khách hàng lẫn nhà đầu tư đặt niềm tin vào mình, chấp nhận câu chuyện mà hãng xây dựng cho Switch 2 dù chưa biết cụ thể điều gì đang chờ phía trước. Công ty đã có khởi đầu rất tốt trong việc chuyển nhóm người dùng Switch hiện tại sang thiết bị mới. Đó là sự ổn định mà thị trường muốn nhìn thấy. Nhưng khác với những bản cập nhật iPhone diễn ra đều đặn mỗi năm, các sản phẩm xuất sắc nhất của Nintendo vẫn dựa trên khả năng luôn khiến người khác bất ngờ theo cách rất khó đoán trước.