Dự trữ ngoại hối tại châu Á đang sụt giảm khi các nhà hoạch định chính sách phải chi mạnh để bảo vệ đồng nội tệ trước cú sốc giá dầu do chiến sự Iran gây ra.

Philippines ghi nhận mức giảm mạnh nhất khi dự trữ ngoại hối lao dốc 8,1% kể từ khi xung đột bùng phát, xuống còn 104 tỉ USD. Dự trữ của Ấn Độ giảm 5,2% còn 691 tỉ USD, trong khi Indonesia giảm 3,8% xuống 146 tỉ USD, theo dữ liệu Bloomberg tổng hợp. Đà suy giảm phản ánh cả lượng ngoại tệ đã được tung ra để hỗ trợ đồng nội tệ lẫn mức giảm giá trị của các tài sản nắm giữ ngoài USD.

Sự suy giảm này càng cho thấy châu Á là một trong những khu vực chịu thiệt hại nặng nề nhất từ xung đột Trung Đông do phụ thuộc lớn vào nhập khẩu năng lượng. Dù vậy, giới đầu tư vẫn cho rằng khu vực hiện có khả năng chống chịu tốt hơn nhiều so với thời kỳ khủng hoảng tài chính châu Á những năm 1990 hay cú sốc thắt chặt tiền tệ (taper tantrum) năm 2013.

“Các nền kinh tế châu Á, trong đó có Ấn Độ, đã tích lũy dự trữ ngoại hối như tuyến phòng thủ đầu tiên. Các nền tảng kinh tế vĩ mô hiện cũng vững hơn trước. Tuy nhiên, họ vẫn là những nước nhập khẩu dầu lớn,” ông Duvvuri Subbarao, thống đốc ngân hàng Dự trữ Ấn Độ giai đoạn 2008-2013, nói. “Ngoài ra, xuất khẩu, vốn là động lực tăng trưởng chính của các nền kinh tế châu Á, cũng sẽ chịu tác động.”

Các ngân hàng trung ương châu Á đã can thiệp ngày càng thường xuyên vào thị trường tiền tệ trong những tuần gần đây khi chi phí năng lượng tăng mạnh làm xấu thêm triển vọng kinh tế. Một quan chức cấp cao Indonesia cho biết trong tuần này rằng nước này sẽ thực hiện các biện pháp can thiệp “thông minh” trên thị trường ngoại hối và sử dụng toàn bộ công cụ chính sách tiền tệ sau khi đồng rupiah liên tiếp rơi xuống mức thấp kỷ lục.

Ấn Độ hôm thứ Ba đã tăng thuế nhập khẩu vàng và bạc nhằm hạn chế nhu cầu mua kim loại quý và bảo vệ đồng nội tệ trong bối cảnh nền kinh tế chịu ảnh hưởng từ chiến tranh Trung Đông. Theo các nguồn tin am hiểu vấn đề, nước này cũng đang cân nhắc thêm nhiều biện pháp khẩn cấp để củng cố dự trữ ngoại hối, trong đó có tăng giá nhiên liệu.

Ngân hàng trung ương Philippines đã can thiệp vào thị trường ngoại hối để hỗ trợ đồng peso và kiểm soát biến động khi tỉ giá tiến sát mốc 60 peso đổi 1 USD. Tuy nhiên, các biện pháp này vẫn chưa đủ để ngăn đồng tiền mất giá vượt ngưỡng đó. Giới hoạch định chính sách đã nâng lãi suất chuẩn trong tháng trước và cho biết sẵn sàng tiếp tục thắt chặt nếu cần.

Dù các ngân hàng trung ương tích cực hỗ trợ đồng nội tệ, mức suy yếu vẫn rất đáng kể. Đồng peso đã giảm 6,1% kể từ cuối tháng 2. Đồng rupee của Ấn Độ mất 5%, còn rupiah Indonesia giảm 4%.

Đà suy giảm dự trữ ngoại hối cùng chi phí nhập khẩu leo thang, đặc biệt là dầu mỏ, đã kéo giảm chỉ số “độ bao phủ nhập khẩu” trong khu vực. Đây là thước đo số tháng nhập khẩu mà một quốc gia có thể chi trả bằng lượng dự trữ ngoại tệ hiện có. Theo tính toán của BNY, tỉ lệ này của Philippines đã giảm từ 9,9 xuống 8,2, còn Hàn Quốc giảm từ 8,2 xuống 6,9.

“Độ bao phủ nhập khẩu đã giảm trên diện rộng tại châu Á trong những tháng gần đây, chủ yếu do chi phí nhập khẩu tăng cao, đặc biệt là năng lượng,” ông Wee Khoon Chong, chiến lược gia kinh tế vĩ mô khu vực châu Á - Thái Bình Dương tại BNY ở Hong Kong, cho biết. “Trong bối cảnh đó, chúng tôi cho rằng các biện pháp can thiệp ngoại hối sẽ tiếp tục được triển khai ở mức thận trọng, nhất là khi giá dầu còn neo cao.”

Đà giảm của các đồng tiền châu Á đang buộc các ngân hàng trung ương trong khu vực phải tìm đến những giải pháp ngoài can thiệp ngoại hối truyền thống. Ngân hàng Dự trữ Ấn Độ cũng đã áp dụng nhiều biện pháp khác để hỗ trợ đồng rupee, bao gồm hạn chế hoạt động đầu cơ trên thị trường ngoại hối bằng cách giới hạn trạng thái mở hằng ngày của các ngân hàng ở mức 100 triệu USD.

Theo Australia & New Zealand Banking, sự suy giảm dự trữ ngoại hối tại châu Á đang khiến một số ngân hàng trung ương trở nên thận trọng hơn và có thể dẫn tới chính sách tiền tệ thắt chặt hơn.

“Dù các biện pháp khác vẫn có thể được triển khai, ngày càng nhiều ngân hàng trung ương trong khu vực cuối cùng sẽ phải tăng lãi suất để kiểm soát lạm phát và giảm áp lực mất giá tiền tệ,” ông Khoon Goh, trưởng bộ phận nghiên cứu châu Á tại ANZ ở Singapore, nhận định.